(Thanh tra) - Trước yêu cầu cấp bách về khắc phục các tồn tại trong chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), UBND tỉnh Đồng Tháp vừa ban hành kế hoạch triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm, thể hiện quyết tâm sớm tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC), góp phần nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Theo đó, Đồng Tháp xác định nhiệm vụ chống khai thác IUU là trọng tâm, cấp bách, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Trong đó, vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương được nhấn mạnh, với yêu cầu thống nhất nhận thức và hành động, không né tránh, không đùn đẩy trách nhiệm trong quá trình thực hiện.
UBND tỉnh Đồng Tháp sẽ xử lý nghiêm đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan không nghiêm chỉnh thực hiện các nhiệm vụ được giao, chậm triển khai thực hiện nhiệm chống khai thác IUU, làm ảnh hưởng đến việc gỡ “Thẻ vàng” của EC.
Tỉnh xác định, một trong những nội dung then chốt là nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Đồng Tháp tập trung thực hiện chuyển đổi cơ cấu nghề khai thác theo hướng bền vững. Cụ thể, tỉnh khuyến khích ngư dân chuyển đổi từ các nghề khai thác bị cấm sang nghề hợp pháp, đồng thời thúc đẩy chuyển dịch từ khai thác sang nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi biển công nghệ cao. Đây không chỉ là giải pháp bảo vệ nguồn lợi thủy sản mà còn nhằm đảm bảo sinh kế lâu dài cho người dân. Chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề, giải bản tàu cá không còn nhu cầu hoạt động đã và đang được triển khai đồng bộ, tạo điều kiện thuận lợi cho ngư dân ổn định cuộc sống.
Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thủy sản cũng được đẩy mạnh với nhiều hình thức đa dạng, phù hợp với từng đối tượng. Nội dung tuyên truyền tập trung vào nâng cao nhận thức của ngư dân, chủ tàu và thuyền trưởng về quy định khai thác hợp pháp, đặc biệt là ngăn chặn tình trạng vi phạm vùng biển nước ngoài. Hoạt động này được gắn với kiểm tra, giám sát thực tế nhằm đảm bảo tính hiệu quả và bền vững.
Trong quản lý đội tàu, tỉnh triển khai rà soát, kiểm kê và phân loại toàn bộ tàu cá trên địa bàn. Các trường hợp tàu không đủ điều kiện hoạt động, chưa đăng ký, đăng kiểm hoặc mất kết nối giám sát hành trình sẽ được xử lý dứt điểm. Đồng thời, yêu cầu hoàn thành việc đăng ký, cấp phép và cập nhật đầy đủ, chính xác dữ liệu tàu cá vào Cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase), kết nối với hệ thống dữ liệu dân cư VNeID nhằm đảm bảo tính minh bạch và đồng bộ trong quản lý.
Việc đánh dấu, nhận diện tàu cá theo quy định cũng được thực hiện nghiêm túc, đảm bảo 100% tàu cá đã đăng ký đều có biển số rõ ràng. Bên cạnh đó, các chính sách hỗ trợ nâng cấp, thay thế thiết bị giám sát hành trình (VMS) tiếp tục được triển khai, góp phần tăng cường khả năng theo dõi, kiểm soát hoạt động của tàu cá trên biển.
Trong lĩnh vực giám sát và truy xuất nguồn gốc, tỉnh đặt mục tiêu kiểm soát 100% tàu cá ra vào cảng. Tất cả các tàu đều phải thực hiện đầy đủ thủ tục xuất, nhập bến và cập nhật dữ liệu trên các hệ thống điện tử như VNeID, eCDT. Hạ tầng cảng cá và công nghệ thông tin tiếp tục được đầu tư nâng cấp nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý, giám sát và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác.
Đồng thời, Đồng Tháp cũng tiến hành rà soát các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản sang thị trường châu Âu, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm quy định về truy xuất nguồn gốc. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe của thị trường EU, góp phần nâng cao giá trị và uy tín của sản phẩm thủy sản Việt Nam.
Công tác tuần tra, kiểm tra và kiểm soát trên biển, cửa sông, cửa biển được tăng cường với sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng chức năng như kiểm ngư, biên phòng và công an. Đặc biệt, các tàu cá hoạt động ven bờ và tàu có nguy cơ vi phạm được đưa vào diện quản lý chặt chẽ. Việc kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến thông qua nền tảng số cũng được triển khai nhằm đảm bảo giám sát toàn diện hoạt động khai thác.
Trong thực thi pháp luật, Đồng Tháp thể hiện quan điểm kiên quyết xử lý các hành vi vi phạm. Xử lý dứt điểm các trường hợp vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài; các trường hợp mất kết nối VMS trên 6 giờ không báo cáo vị trí về bờ, trên 10 ngày không đưa tàu cá về bờ, vượt ranh giới cho phép khai thác trên biển theo quy định; điều tra khởi tố, truy tố, xét xử các hành vi liên quan đến đưa tàu cá, ngư dân khai thác hải sản bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài, gửi, vận chuyển thiết bị VMS… theo Nghị quyết số 04/2024 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao.
Ngoài ra, việc cập nhật kết quả xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản được thực hiện đầy đủ trên hệ thống dữ liệu quốc gia, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và tính minh bạch trong công tác xử lý vi phạm.
Với những giải pháp đồng bộ, quyết liệt và trách nhiệm cao, Đồng Tháp đang thể hiện rõ quyết tâm cùng cả nước tháo gỡ cảnh báo “Thẻ vàng” của EC. Đây không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là bước đi quan trọng hướng tới phát triển ngành Thủy sản bền vững, minh bạch và hội nhập sâu rộng với thị trường quốc tế.
