Bộ trưởng Phạm Thị Hải Chuyền phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: PA

Báo cáo của Cục Phòng chống tệ nạn xã hội (PCTNXH), Bộ LĐTB&XH cho thấy, qua 5 năm thực hiện, Chương trình hành động phòng, chống mại dâm giai đoạn 2011-2015 đã mang lại hiệu quả thiết thực; các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương đã nỗ lực triển khai đồng bộ các giải pháp về phòng, chống mại dâm và đạt được kết quả rất thuyết phục. 

Số liệu báo cáo của 63 tỉnh, thành phố cho thấy, số người bán dâm có hồ sơ quản lý là 11.240 người, số cơ sở kinh doanh dịch vụ nhạy cảm là hơn 161 nghìn cơ sở, trong đó có hơn 2.561 cơ sở và 6.090 nữ nhân viên nghi hoạt động mại dâm. 

Tệ nạn mại dâm đã và đang gây nhiều hệ lụy cho xã hội, tỷ lệ người nhiễm HIV là 45,3%, tỷ lệ hiện nhiễm trong nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới tăng 2 lần so với 2012 (3,9%), người hoạt động mại dâm thường bị bạo lực, chiếm đoạt tài sản, bọc lột tình dục; bị kỳ thị, xa lánh, khó tiếp cận với các dịch vụ xã hội...

Tuy nhiên, theo Cục PCTNXH, sau 5 năm triển khai thực hiện, Chương trình gặp phải một số hạn chế, khó khăn như: Hiệu quả phòng ngừa mại dâm chưa đáp ứng được yêu cầu; các biện pháp, giải pháp mới chỉ mang tính giải quyết vấn đề phát sinh, chưa đáp ứng yêu cầu phòng ngừa xã hội. Một số địa phương, chính quyền chưa thực sự quan tâm, chỉ đạo quyết liê%3ḅt, liên tục đối với công tác đấu tranh phòng, chống mại dâm; triển khai chưa đồng bô%3ḅ; công tác phối hợp liên ngành còn yếu, chưa phân công, phân nhiê%3ḅm, giao mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể xuống các cấp, các ngành. Các biê%3ḅn pháp, giải pháp mới chưa thực sự hiê%3ḅu quả; hoạt đô%3ḅng của các mô hình thí điểm giảm hại và hỗ trợ người hoạt động mại dâm hoàn lương còn đơn giản; chưa hình thành hê%3ḅ thống cung cấp dịch vụ hỗ trợ chuyên biệt, dễ tiếp câ%3ḅn với người bán dâm...

Đáng chú ý, đã xuất hiện những đối tượng và hình thức hoạt động mại dâm mới: Gái gọi, du lịch tình dục, người nước ngoài bán dâm, mại dâm nam, mại dâm đồng tính, môi gới mại dâm qua mạng internet, facebook... Đối tượng mua dâm cũng thuộc nhiều lứa tuổi, thành phần khác nhau, trong đó đối tượng không nghề nghiệp ổn định, làm ăn tự do chiếm 75,7%, doanh nghiệp: 20%, cán bộ, công nhân viên chức: 3%. Về đối tượng chủ chứa thì 80% có độ tuổi từ 18 - 25 tuổi, trên 40% chủ chứa là nữ giới. Tại các thành phố, xuất hiện trở lại các tụ điểm mại dâm khu vực công cộng tác động xấu đến môi trường văn hóa, thuần phong mỹ tục, ảnh hưởng đến trật tự an toàn xã hội gây bức xúc trong dư luận.

Phát biểu chỉ đạo hội nghị, bà Phạm Thị Hải Chuyền, Bộ trưởng Bộ LĐTB&XH, Phó Chủ tịch Ủy ban quốc gia phòng, chống HIV/AIDS và ma túy, mại dâm đánh giá cao những kết quả đã đạt được trong 5 năm thực hiện Chương trình và những ý kiến đóng góp của đại diện các địa phương. Song quá trình thực thi cho thấy tính hiệu quả chưa cao, vẫn còn những khoảng trống trong chính sách và các chương trình can thiệp. 

Để thực hiện hiệu quả Chương trình trong giai đoạn tới, Bộ trưởng đề nghị cần tiếp tục đánh giá sâu hơn nữa về kết quả thực hiện trong giai đoạn vừa qua, từ đó tập trung khắc phục những tồn tại, hạn chế. Mặt khác, công tác phòng, chống mại dâm là hoạt động đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng liên ngành, do vậy, cần sự phân công rõ chức năng, nhiệm vụ của các Bộ, ngành, địa phương, trong đó phân định rõ vai trò, trách nhiệm của các cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, đặc biệt là trách nhiệm của chính quyền.

Chương trình hành động phòng, chống mại mại giai đoạn 2016-2020 sẽ tập trung vào 6 nhiệm vụ chính: Đẩy mạnh thực hiện các hoạt động phòng ngừa mại dâm thông qua lồng ghép các chương trình kinh tế - xã hội tại cơ sở.  Tăng cường tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và nâng cao nhận thức về phòng, chống mại dâm. Xây dựng, thử nghiệm, chuẩn hoá các dịch vụ hỗ trợ giảm hại, phòng, chống bạo lực trong phòng, chống mại dâm. Xây dựng thử nghiệm 3 loại mô hình; Mô hình cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho người bán dâm tại 10 Trung tâm công tác xã hội, mô hình hỗ trợ nhằm đảm bảo quyền của người lao động trong các cơ sở kinh doanh dịch vụ dễ phát sinh tệ nạn mại dâm, mô hình hỗ trợ tăng cường năng lực của các nhóm đồng đẳng/nhóm tự lực/câu lạc bộ của người bán dâm trong việc tiếp cận, truyền thông và hỗ trợ giảm hại, phòng, chống bạo lực giới. Tăng cường các hoạt đô%3ḅng phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật, tô%3ḅi phạm liên quan đến mại dâm. Truy tố và xét xử tội phạm liên quan đến mại dâm. Hoàn thiện chính sách, pháp luật về phòng, chống mại dâm, trong đó nghiên cứu, xây dựng dự án Luật Phòng, chống mại dâm.

                                                                                                                                                                Phương Anh