Toàn cảnh ngôi nhà

>>Kỳ I: Anh em đưa nhau ra tòa

Tại buổi làm việc với ông Trần Gia Dũng, cán bộ địa chính xã Đại Mỗ, chúng tôi hỏi về Sổ mục kê sau thời điểm 1992 thì được trả lời “không có”. Trong khi đó, Phó Chủ tịch UBND huyện Từ Liêm phụ trách mảng công tác này cho biết: Sau Sổ dã ngoại 1992, tất cả các xã của Từ Liêm đều có Sổ mục kê 1994. Theo quy định của ngành Địa chính, Sổ dã ngoại 1992 không có giá trị căn cứ xác định quyền sử dụng cũng như loại đất.

Tiếp tục đi tìm sự thật cho mảnh đất trên, chúng tôi đã tìm gặp một số người dân trong làng Ngọc Trục và được biết: Sau khi bà Sửu cùng các con đẻ (là xã viên hợp tác xã (HTX) nông nghiệp, sinh từ 1960 trở về trước) được chia 360m² đất nông nghiệp, năm 1975, Nhà nước bỏ mô hình HTX nhỏ. Gia đình đã đổi phần đất được chia ở khu chuyên mạ lấy diện tích tương ứng là đất chuồng trâu, gần nhà. Cũng thời điểm này, gia đình bà Sửu có xây một nhà vệ sinh 2 ngăn và sử dụng đến năm 1993 thì phá bỏ. Còn khu đất này, gia đình có vượt đất lên làm gạch nhưng cũng đã bỏ từ những năm 1983. Như vậy, với khẳng định của xã là thấy nhà trên đất vào năm 1992, phải chăng cán bộ xã đã “nhìn nhầm” nhà vệ sinh ghi thành… nhà ở?

Chúng tôi cũng tìm gặp ông Nguyễn Văn Nhiên (đội 11, thôn Ngọc Trục) là người xây nhà cho ông Toàn trên đất nông nghiệp. Ông Nhiên cho biết: “Nhà tôi ở cách khu đất tranh chấp khoảng 100m nên biết rất rõ về gốc tích của nó. Khoảng tháng 5/2004, ông Toàn và ông Hưng có sang thuê tôi xây nhà trên thửa đất này. Cùng xây với tôi còn có anh trai (là ông Nguyễn Văn Quyến) và con trai (Nguyễn Văn Loan). Cánh thợ xây chúng tôi đã triển khai công việc trong thời gian khoảng 1 tháng rưỡi với công trình đơn giản là một căn nhà cấp 4, mái prôximăng. Tôi khẳng định, khi xây dựng căn nhà này, hiện trạng khu đất chỉ là vườn hoang với nhiều cây dại. Trước đó (từ thời điểm bà Sửu nhận đổi đất chuồng trâu (1975) đến thời điểm xây dựng (2004), không hề có công trình nhà ở nào ở đây cả”.

Nói về bức tường rào (phía cổng, dài gần 6m, cao 1,2m - sau này bị xô đổ nên mới có vụ án hủy hoại tài sản), ông Nhiên cho biết thêm: “Sau một thời gian tồn tại, bức tường này đã bị đổ vào năm 2009, có thể do khi xây, móng xử lý chưa được tốt, lại xây cạnh bờ ao. Đầu năm 2010, ông Toàn sang nhà nhờ tôi xây lại. Do bận việc, vả lại khối lượng công việc ít nên tôi từ chối. Theo tôi, việc xây dựng lại bức tường này chỉ tốn kém khoảng 500 viên gạch. Cộng cả vật liệu và công xây dựng, tại thời điểm đó tổng chi phí chỉ khoảng 600.000 đồng. Còn hiện tại, giá trị bức tường này cũng không quá 900.000 đồng”.  

Với bức tường này (rộng 5,5m, cao 1,2m), ông Nguyễn Văn Nhiên là người xây nhà cho ông Toàn khẳng định, không thể có giá trị hơn 600 nghìn đồng vào thời điểm bị đạp đổ. Tại thời điểm này, cũng chỉ khoảng 900 nghìn đồng. Trong khi đó, theo quy định tại Điều 143 Bộ luật Hình sự, tài sản bị hủy hoại phải có giá trị tối thiểu là 2 triệu đồng.

Một người hàng xóm khác là ông Nguyễn Khắc Toàn cũng khẳng định: “Năm 2000 khi tôi về đây sinh sống thì thửa đất 5% của gia đình bà Sửu là đất hoang, không có công trình xây dựng nào cả. Khoảng năm 2004, ông Toàn có thuê ông Nhiên là hàng xóm nhà tôi xây nhà. Từ khi xây nhà xong, gia đình ông Toàn chỉ ở đây một thời gian ngắn, rồi khóa cửa bỏ không”.

Trong Bản án sơ thẩm của TAND huyện Từ Liêm, bà Lại Thị Hương (vợ ông Toàn) khai rõ: “Năm 2003 lấy ông Toàn, 2 vợ chồng xây nhà cấp 4 ở trên đất phần trăm…”. Điều đó cho thấy, việc Sổ dã ngoại 1992 của xã Đại Mỗ có “vấn đề” hay không đã rất rõ ràng.

Như vậy, việc xác nhận của UBND xã Đại Mỗ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra (CQCSĐT) Công an huyện Từ Liêm để khởi tố vụ án hủy hoại tài sản là có dấu hiệu sai lệch bản chất. Và, nếu ông Toàn được xác định là bị hại thật, thì số tiền Long gây ra do đạp đổ bức tường cũng nhỏ hơn nhiều số tiền được quy định của Bộ luật Hình sự. Hơn nữa, từ khi xảy ra vụ việc đến khi khởi tố vụ án, thời gian kéo dài 2 năm, Long không bỏ trốn, lại bị phát lệnh truy nã “bí mật” là điều khó hiểu.

Để làm rõ những uẩn khúc này, ngày 15/10/2012, chúng tôi đã có Văn bản 839/BTT-BĐ đặt lịch làm việc gửi Trưởng Công an huyện Từ Liêm. Mặc dù đã xác nhận, nhận được văn bản đặt lịch làm việc trên, nhưng đơn vị này vẫn chưa gặp phóng viên vì… bận. Để rồi, ngày 23/10/2012, CQCSĐT Công an huyện Từ Liêm tiếp tục gọi thêm một thành viên nữa của gia đình bà Sửu lên nhận quyết định khởi tố bị can với tội danh hủy hoại tài sản - cái bức tường bị đạp đổ 2 năm trước, ước tính 600 nghìn đồng, xây trái phép trên đất nông nghiệp!

Chúng tôi sẽ tiếp tục trở lại vấn đề này khi có thông tin mới.