Những chiếc thuyền lớn ngày đêm tung hoành giữa sông La

Sông biến thành khai trường

Có mặt tại các xã Trường Sơn, Tùng Ảnh, Đức Quang, Đức Vĩnh và thị trấn Đức Thọ thuộc huyện Đức Thọ, chúng tôi thấy những ống hút như vòi rồng từ hàng chục chiếc thuyền lớn, nhỏ sục sâu xuống lòng sông, những âu thuyền có sức chứa hàng chục m³ cát đầy dần lên.

 Người dân cho biết, tình trạng khai thác cát trái phép tại đây ngày một gia tăng. Diện tích đất nông nghiệp, nhà dân và bờ đê các xã này đang bị sông La “nuốt” dần. Cuộc sống của người dân đang ngày đêm bị đe dọa.

Khu vực cầu Thọ Tường được coi là điểm nóng của nạn “cát tặc”. Dưới sông, việc khai thác cát trái phép diễn ra công khai. Trên bờ, hoạt động mua bán cát diễn ra tấp nập. Do gần đường lớn dễ vận chuyển nên các bãi tập kết cát mọc lên như nấm dọc hai bên bờ sông. Việc khai thác bừa bãi làm cho bờ sông sụt lún, nước sông xâm thực.

Một người dân chỉ tay về phía con thuyền đang hút cát nói: “Dòng sông La vốn hiền hòa thơ mộng, bây giờ chẳng khác gì một công trường khai thác cát”.

Dọc 2 bên bờ sông có hàng chục bãi tập kết cát trái phép

Chính quyền bất lực?

Trước thực trạng này, huyện Đức Thọ đã đưa ra các biện pháp để xử lý ngăn chặn, nhưng không giải quyết được triệt để. Ông Thái Sơn Vinh, Phó trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Đức Thọ xác nhận, tình trạng khai thác cát trái phép trên sông La đang diễn biến phức tạp. Địa phương đã lập tổ kiểm tra truy quét nhiều lần, bắt và thu giữ nhiều phương tiện của các đối tượng khai thác cát trái phép, song vẫn không giảm. UBND huyện Đức Thọ cũng đã có công văn chỉ đạo kiểm tra, ngăn chặn các vi phạm trong hoạt động bến bãi, khai thác cát trái phép trên địa bàn.

Theo báo cáo của Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Đức Thọ: “Trên địa bàn huyện, có 3 địa điểm đã được cấp giấy phép khai thác hợp pháp ở bãi bồi gồm 2 điểm ở xã Tùng Ảnh, 1 điểm ở xã Đức Hòa. Chưa có bất kỳ địa điểm nào được cấp phép khai thác ở lòng sông. Đến nay, 2 địa điểm ở xã Tùng Ảnh đã hết phép khai thác. Dọc tuyến sông La này có 12 bãi tập kết mua bán cát, trong số đó chỉ có bãi tập kết và mua bán của doanh nghiệp Công Tiến có giấy phép hoạt động.

Đại tá Nguyễn Phúc Tiến, Trưởng phòng Cảnh sát giao thông đường thủy, Công an tỉnh Hà Tĩnh cho biết: “Do lực lượng mỏng, kinh phí ít nên ngoài việc tuần tra phát hiện chủ yếu dựa vào thông tin từ quần chúng, chúng tôi chỉ đủ lực lượng xử lý những trường hợp vi phạm tại các điểm đe dọa tới các công trình trọng điểm...”. Năm 2011, lực lượng Cảnh sát giao thông đường thủy, Công an Hà Tĩnh đã xử lý 178 trường hợp vi phạm phạt với số tiền 455 triệu đồng; từ đầu năm đến nay đã xử lý 164 trường hợp, phạt 325 triệu đồng.

Tình trạng khai thác cát trái phép trên sông không những làm tài nguyên cạn kiệt, Nhà nước thất thu mà còn nhiều hệ lụy khôn lường khác có thể xảy ra. Đề nghị các các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương sớm có biện pháp mạnh để bảo vệ nguồn tài nguyên của quốc gia.

Đình Xuân