Ngoài ung thư phổi và các bệnh về đường hô hấp khác, hút thuốc lá còn là yếu tố nguy cơ lớn đối với các bệnh lý tim mạch. Ảnh: WHO

Theo Tổ chức Y tế thế giới, ước tính mỗi năm thuốc lá gây ra khoảng 8 triệu ca tử vong, trong đó có khoảng 900.000 ca là những người không hút thuốc tử vong do hít phải khói thuốc. 

Tác hại của thuốc lá cũng là một trong những nguyên nhân chính gây ra những bệnh lý về tim, gan và phổi. Hút thuốc lá gây bệnh nhồi máu cơ tim, đột quỵ, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính và những bệnh lý ung thư như ung thư phổi, ung thư thanh quản, ung thư bàng quang... Việc ảnh hưởng của thuốc lá và bệnh tim cũng như những bệnh lý khác đã kể trên đều phụ thuộc vào số lượng thuốc lá hút mỗi ngày và số năm hút thuốc lá của người bệnh.

Trong khói thuốc lá có hơn 7.000 hoá chất và khi hít vào có thể cản trở các quá trình quan trọng trong cơ thể. Một trong những quá trình này là việc cung cấp máu giàu oxy đến tim và phần còn lại của cơ thể. Khi hít phải khói thuốc lá, máu được phân phối đến phần còn lại của cơ thể sẽ bị nhiễm hoá chất khói. Những hoá chất này có thể gây tổn hại cho tim và mạch máu, gây ra các bệnh tim mạch.

Các chuyên gia y tế phân tích, về cơ chế hút thuốc lá gây bệnh tim mạch là những người hút thuốc lá sẽ làm tăng nồng độ của những sản phẩm oxy hóa như cholesterol LDL oxy hóa và làm giảm nồng độ cholesterol HDL - yếu tố đóng vai trò bảo vệ tim. Những yếu tố này kết hợp với sự tác động của CO và độc chất nicotin làm tổn thương nội mạch.

Nicotine, một thành phần hóa học gây nghiện được tìm thấy trong thuốc lá, kích thích cơ thể tạo ra adrenaline khiến tim đập nhanh hơn và làm tăng huyết áp, do đó tim còn hoạt động mạnh hơn. Nicotine cũng làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim. Máu có nhiều khả năng đông máu, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim như đau tim và đột quỵ.

Từ quá trình tổn thương trên, cơ thể của những người hút thuốc lá sẽ tăng những phản ứng mạch máu, giảm cung lượng máu mang oxy nên dẫn đến thiếu máu cơ tim và co thắt mạch vành. Ngoài ra, hút thuốc lá cũng góp phần làm tăng fibrinogen và tăng sự kết dính tiểu cầu.

Bên cạnh đó, hút thuốc là còn là nguyên nhân dẫn đến tăng huyết áp; Bệnh mạch vành; Phình động mạch chủ; Bệnh cơ tim; Bệnh lý mạch máu ngoại vi…

Các nghiên cứu y tế cũng khẳng định, việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá truyền thống, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng cũng như hút thuốc thụ động đều góp phần gây ra nguy cơ mắc bệnh tim mạch, là nguyên nhân gây tử vong số 1 trên toàn cầu.

Vì những tác hại nghiêm trọng của thuốc lá, đặc biệt là hút thuốc lá gây bệnh tim mạch và khói thuốc lá cũng ảnh hưởng xấu đến các cơ quan trong cơ thể con người. Chính vì vậy, các chuyên gia y tế khuyến cáo người hút thuốc lá nên cai thuốc lá để góp phần cải thiện sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ mắc các bệnh nghiêm trọng khác.

Lợi ích của cai thuốc lá được thấy rất rõ.  Sau cai thuốc lá một năm, nguy cơ mắc bệnh động mạch vành đã giảm đi một nửa. Đồng thời, cai thuốc lá cũng làm giảm nguy cơ nhồi máu não và xuất huyết dưới nhện. Đối với người mắc bệnh động mạch vành, cai thuốc lá giúp giảm 36% nguy cơ mắc các biến cố tim mạch và giảm 50% nguy cơ tử vong sớm.

Ở những bệnh nhân sau nhồi máu cơ tim, cai thuốc lá giúp giảm 40% nguy cơ tử vong và giảm 30% nguy cơ tái phát nhồi máu cơ tim. Đối với những người mắc bệnh động mạch chi dưới, cai thuốc lá giúp cải thiện khả năng gắng sức, giảm nguy cơ phải cắt cụt chi và tăng tỷ lệ sống còn.

Trước những tác hại và ảnh hưởng tới sức khỏe và tổn thất về kinh tế do hút thuốc lá gây ra, đặc biệt là mối liên hệ giữa việc sử dụng thuốc lá và các bệnh tim mạch, chuyên gia y tế khuyến cáo mỗi người, mỗi gia đình hãy từ bỏ thói quen này để bảo vệ trái tim và sức khỏe của những người thân yêu.