Hoàn thiện thể chế gắn với yêu cầu quản lý Nhà nước của ngành Thanh tra

Theo báo cáo sơ kết tình hình công tác 6 tháng đầu năm của Đảng ủy Thanh tra Chính phủ, năm 2026 là năm đầu tiên thực hiện các nghị quyết của Đại hội Đảng các cấp, trong đó xác định công tác hoàn thiện thể chế, pháp luật là một trong ba đột phá chiến lược.

Trên tinh thần đó, Ban Thường vụ Đảng ủy, lãnh đạo Thanh tra Chính phủ xác định hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật là một trong những nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cốt lõi nhằm đưa các luật mới đi vào cuộc sống, đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước của ngành Thanh tra trong giai đoạn mới.

Đồ họa: Minh Nguyệt

Ban Thường vụ Đảng ủy, lãnh đạo Thanh tra Chính phủ thường xuyên quán triệt, chỉ đạo các vụ, đơn vị được giao nhiệm vụ tham mưu xây dựng thể chế bám sát tinh thần kỷ cương, liêm chính; tuyệt đối không cài cắm lợi ích nhóm trong xây dựng thể chế, bảo đảm kiểm soát quyền lực, phòng, chống tiêu cực ngay trong nội bộ ngành.

Theo Kế hoạch xây dựng thể chế năm 2026, Thanh tra Chính phủ được giao xây dựng 1 đề án trình Bộ Chính trị; 1 nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; 6 nghị định của Chính phủ; 1 qquyết định của Thủ tướng Chính phủ và 6 thông tư của Tổng Thanh tra Chính phủ.

Đến thời điểm 6 tháng đầu năm 2026, Thanh tra Chính phủ đã hoàn thành đúng tiến độ nhiều nhiệm vụ trọng tâm. Cụ thể, đã trình Chính phủ đầy đủ 6/6 dự thảo nghị định; Tổng Thanh tra Chính phủ đã ban hành 1 thông tư. Đối với đề án trình Bộ Chính trị, Đảng ủy Thanh tra Chính phủ đã tiếp thu, hoàn thiện dự thảo để trình Đảng ủy Chính phủ theo đúng tiến độ.  

Cụ thể hóa Nghị quyết 66-NQ/TW bằng các nhiệm vụ trọng tâm

Việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật được Thanh tra Chính phủ xác định là bước ngoặt chiến lược, đặt ra những yêu cầu mới đối với ngành.

Với vai trò là cơ quan quản lý Nhà nước về thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Thanh tra Chính phủ giữ vai trò quan trọng trong bảo đảm pháp luật được thực thi hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Đồ họa: Minh Nguyệt

Để cụ thể hóa Nghị quyết số 66-NQ/TW, Thanh tra Chính phủ xác định một số nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết là đổi mới tư duy và quy trình xây dựng thể chế ngành Thanh tra theo tinh thần chuyển mạnh từ quản lý bằng pháp luật sang kiến tạo phát triển. Cùng với đó, rà soát toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực nhằm loại bỏ các quy định chồng chéo, bất cập, tạo môi trường pháp lý thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội.

Thanh tra Chính phủ cũng xác định nâng cao chất lượng xây dựng văn bản quy phạm pháp luật trên cơ sở khoa học, bám sát yêu cầu thực tiễn; kịp thời phát hiện những “khoảng trống” pháp lý từ thực tiễn công tác thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để kiến nghị cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, tránh để cơ chế lạc hậu làm cản trở sự phát triển.

Đồ họa: Minh Nguyệt

Một nhiệm vụ quan trọng khác là tiếp tục hoàn thiện thể chế kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực ngay trong công tác xây dựng pháp luật, như chống “lợi ích nhóm”, “tham nhũng chính sách”.

Bên cạnh đó, Thanh tra Chính phủ tập trung tạo đột phá trong tổ chức thi hành pháp luật thông qua thanh tra trách nhiệm thực thi công vụ; kiên quyết xử lý tình trạng đùn đẩy, né tránh, sợ trách nhiệm, không thực hiện đúng quy định pháp luật làm ảnh hưởng đến tiến độ, hiệu quả công việc. Đồng thời, nâng cao hiệu lực thực hiện các kết luận thanh tra, bảo đảm các kết luận được thực hiện nghiêm túc, triệt để.

Cùng với các nhiệm vụ trên, Thanh tra Chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật và theo dõi thi hành pháp luật, góp phần nâng cao chất lượng quản lý Nhà nước và hiệu quả tổ chức thực thi pháp luật trong giai đoạn mới.