Tiết mục văn nghệ chào mừng của các bạn khiếm thính. Ảnh: Nguyễn Nhuần

Ở Việt Nam, tỷ lệ người khuyết tật từ 5 tuổi trở lên chiếm 7,7%. Các nghiên cứu cho thấy người khuyết tật gặp khó khăn trên mọi phương diện, 80% các gia đình có người khuyết tật chỉ có khả năng bảo đảm các nhu cầu cơ bản về ăn, ở, mặc của người khuyết tật, còn các nhu cầu khác thì gần như không được đáp ứng. Nhận thức đối với người khuyết tật còn chưa thay đổi, vẫn mang nặng sự kỳ thị, phân biệt đối xử, thương hại, ban ơn… từ đó đã tạo nên những rào cản, làm cho người khuyết tật không có cơ hội được hoà nhập và được hưởng đầy đủ các quyền như mọi thành viên khác trong xã hội.

Đặc biệt, trong lĩnh vực chăm sóc sức khoẻ sinh sản/tình dục thì người khuyết tật càng chịu nhiều thiệt thòi hơn. Không có các cơ sở dành riêng và phù hợp để chăm sóc sức khoẻ tình dục, sự kỳ thị và các rào cản về giao thông, ngôn ngữ tại các cơ sở sẵn có khiến người khuyết tật gần như không có cơ hội để được chăm sóc sức khoẻ sinh sản và tình dục.

Trong một nghiên cứu khảo sát tại Hà Nội với 3 nhóm khuyết tật (khiếm thị, khiếm thính, khuyết tật vận động) do Ánh sáng - Light thực hiện vào tháng 2/2013, có hơn 45% số người khuyết tật đã có quan hệ tình dục là người chưa lập gia đình, trong đó có 3 người đã là mẹ đơn thân. Điều đó chứng tỏ rằng nhu cầu được yêu, được có đời sống tình dục, được kết hôn, sinh con và chăm sóc sức khoẻ sinh sản, tình dục là một nhu cầu tất yếu và chính đáng của người khuyết tật.

Bác sĩ Thu Giang, Phó Viện trưởng Viện Phát triển sức khoẻ cộng đồng Ánh sáng - Light cho biết, xuất phát từ nhu cầu đó và mong muốn góp phần tạo cơ hội cho người khuyết tật được hoà nhập, tiếp cận và sử dụng các dịch vụ xã hội, các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ một cách bình đẳng trên cơ sở các quyền của họ, New Light 1 đã ra đời và là một phòng khám, tư vấn, điều trị các vấn đề về sức khỏe sinh sản/tình dục mang tính đặc thù, chuyên biệt và phù hợp với người khuyết tật.

Được đặt trong tổng thể hệ thống phòng khám sẵn có của Ánh sáng - Light, với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, sức khỏe sinh sản/tình dục, tư vấn và các dịch vụ hỗ trợ về dinh dưỡng, trung tâm thẩm mỹ, các khóa đào tạo kỹ năng... New Light 1 sẽ mang lại cho những người khuyết tật cơ hội được hòa nhập, được đối xử công bằng, được bảo đảm và thực hiện các quyền của mình, đặc biệt là quyền được chăm sóc sức khỏe sinh sản/tình dục.

Nguyễn Nhuần