Một góc tỉnh Sơn La nhìn từ trên cao. Ảnh: ND

Theo báo cáo tự đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng năm 2025 gửi Thanh tra Chính phủ, UBND tỉnh Sơn La cho biết công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trên địa bàn tiếp tục được triển khai đồng bộ, toàn diện và đạt nhiều kết quả quan trọng.

Trong năm, tỉnh đã triển khai kịp thời các văn bản chỉ đạo về công tác phòng, chống tham nhũng; tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, hoàn thiện thể chế; thực hiện công khai, minh bạch về tài chính, ngân sách, quản lý tài sản công. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát tại các lĩnh vực dư luận quan tâm cũng được tăng cường nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm, sai phạm.

Báo cáo cho biết, các vụ việc, vụ án liên quan đến tham nhũng được chỉ đạo điều tra, truy tố, xét xử nghiêm minh; các cơ quan tiến hành tố tụng tăng cường phối hợp, bảo đảm xử lý đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, công tác thu hồi tài sản tham nhũng đạt kết quả tích cực hơn.

Tự kiểm tra nội bộ hiệu quả chưa cao

Bên cạnh kết quả đạt được, Sơn La cũng chỉ ra nhiều khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thực hiện công tác phòng, chống tham nhũng.

Cụ thể, người đứng đầu tại một số cơ quan, đơn vị chưa thật sự chủ động trong thực hiện các quy định về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; nhất là việc tuyên truyền Luật Phòng, chống tham nhũng và các văn bản hướng dẫn thi hành. Việc tự kiểm tra, phát hiện tham nhũng trong nội bộ cơ quan, tổ chức, đơn vị được đánh giá hiệu quả chưa cao.

Một số nội dung trong triển khai Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 đến nay chưa có hướng dẫn cụ thể, dẫn tới lúng túng trong thực hiện, nhất là nội dung liên quan đến phòng, chống tham nhũng khu vực ngoài Nhà nước, quản lý và khai thác bản kê khai tài sản, thu nhập.

Qua giám sát, kiểm tra, thanh tra đã phát hiện vi phạm, tuy nhiên việc chứng minh hành vi tham nhũng, tiêu cực của đối tượng còn gặp nhiều khó khăn.

Đáng chú ý, sau khi sáp nhập chính quyền địa phương hai cấp, việc phân công cán bộ, công chức trực tiếp tham mưu triển khai công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực còn nhiều hạn chế, lúng túng trong thực hiện nhiệm vụ. Báo cáo cũng nhìn nhận tinh thần trách nhiệm, năng lực, trình độ, tính tiên phong, gương mẫu của một bộ phận cán bộ, đảng viên còn hạn chế.

Nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan

Về nguyên nhân khách quan, Sơn La cho rằng công tác phòng, chống tham nhũng là lĩnh vực khó, đối tượng có hành vi tham nhũng thường là người có chức vụ, quyền hạn và sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi. Trong khi đó, thời gian thanh tra theo quy định pháp luật còn hạn chế, gây khó khăn cho việc phát hiện và chứng minh hành vi tham nhũng.

Báo cáo cũng nêu rõ, phạm vi phòng, chống tham nhũng rộng, phức tạp, liên quan hầu hết các lĩnh vực quản lý Nhà nước từ tỉnh đến cơ sở. Các giải pháp phòng ngừa mới tập trung ở khu vực công và đối tượng có chức vụ, quyền hạn, trong khi các mối quan hệ kinh tế - xã hội ngoài khu vực Nhà nước làm phát sinh tham nhũng ngày càng đan xen, phức tạp.

Đối với nguyên nhân chủ quan, tỉnh Sơn La cho biết tại một số cơ quan, đơn vị, kế hoạch phòng, chống tham nhũng sau khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp chưa phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm. Công tác quản lý, giám sát thực thi công vụ của cán bộ, công chức có lúc chưa chặt chẽ, thường xuyên.

Ngoài ra, công tác tuyên truyền, giáo dục, nêu gương về liêm chính chưa được thực hiện thường xuyên; nội dung, hình thức tuyên truyền về phòng, chống tham nhũng chưa thật sự phong phú, phù hợp.

Tăng cường thanh tra, siết trách nhiệm người đứng đầu

Về giải pháp thời gian tới, tỉnh Sơn La cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền chủ trương, chính sách, pháp luật về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đến cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân nhằm nâng cao nhận thức về phòng, chống tham nhũng.

Các cấp, ngành tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp phòng ngừa tham nhũng; thực hiện công khai, minh bạch trong hoạt động cơ quan, đơn vị; tăng cường quản lý tài chính ngân sách, tài nguyên khoáng sản, mua sắm, đầu tư công và cải cách hành chính.

Theo báo cáo, người đứng đầu các đơn vị, địa phương sẽ phải tập trung xây dựng kế hoạch, chỉ đạo thực hiện nghiêm các nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng hằng năm; đồng thời thực hiện nghiêm trách nhiệm của người đứng đầu, cấp phó người đứng đầu trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao.

Sơn La cũng xác định tăng cường công tác kiểm tra, giám sát; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi tham nhũng, tiêu cực; chú trọng tự kiểm tra nội bộ để chủ động phát hiện vi phạm, nhất là tình trạng “tham nhũng vặt” trong thực thi công vụ.

Ngoài ra, Thanh tra tỉnh sẽ đẩy mạnh thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật về phòng, chống tham nhũng; tăng cường phối hợp với các cơ quan điều tra, kiểm sát, tòa án và các cơ quan liên quan trong trao đổi thông tin, xử lý vụ việc có dấu hiệu tham nhũng được phát hiện qua hoạt động thanh tra.