Các lực lượng chức năng phối hợp kiểm tra hoạt động kinh doanh tại những địa bàn có nguy cơ cao về hàng giả và gian lận thương mại. Ảnh: Đông Hà

Chống hàng giả, vi phạm sở hữu trí tuệ không thể chỉ trông vào một lực lượng

Hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ không chỉ mở rộng phạm vi mà còn liên tục thay đổi phương thức hoạt động, từ kho bãi, khu vực giáp ranh đến môi trường thương mại điện tử.

Dù các lực lượng chức năng Hà Nội đã tăng cường kiểm tra, xử lý nhiều vụ việc trong 6 tháng đầu năm 2026, các thủ đoạn vi phạm vẫn ngày càng tinh vi, gây khó khăn cho công tác phát hiện, xác minh và xử lý.

Ông Chu Ngọc Hiệp, Đội trưởng Đội Quản lý thị trường số 15, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội. Ảnh: Đông Hà

Thực tế đó cho thấy cuộc đấu tranh chống hàng giả không thể chỉ dựa vào nỗ lực của một lực lượng mà đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa nhiều cơ quan, đơn vị.

Ông Chu Ngọc Hiệp, Đội trưởng Đội Quản lý thị trường số 15, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội, cho rằng chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là trách nhiệm chung của các cơ quan quản lý Nhà nước, chính quyền địa phương, doanh nghiệp, chủ thể quyền và cả người tiêu dùng.

Theo ông Hiệp, lực lượng Quản lý thị trường phải chủ động nắm chắc địa bàn, tập trung kiểm tra những khu vực có nguy cơ cao về hàng giả, hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Bên cạnh đó, việc phát hiện và xử lý vi phạm cần có sự phối hợp chặt chẽ với Công an, chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan; riêng đối với các vụ việc về sở hữu trí tuệ, sự tham gia của chủ thể quyền có ý nghĩa quan trọng trong việc xác minh dấu hiệu giả mạo và nhận diện hàng hóa vi phạm.

Thực tế cho thấy hàng hóa vi phạm có thể đi qua nhiều địa phương, phương tiện vận tải, kho bãi và các khâu trung gian trước khi đến tay người tiêu dùng.

"Tăng cường phối hợp liên ngành và liên vùng không chỉ là giải pháp trước mắt mà đã trở thành yêu cầu tất yếu để theo kịp phương thức hoạt động ngày càng tinh vi của các đối tượng vi phạm", ông Hiệp nói.

Chuyển đổi số để theo kịp hàng giả

Khi hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng giả và hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ ngày càng dịch chuyển lên môi trường số, việc đổi mới phương thức quản lý cũng trở thành yêu cầu cấp thiết.

Theo bà Nguyễn Kiều Oanh, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo 389 thành phố Hà Nội, cùng với tăng cường kiểm tra tại các địa bàn trọng điểm, các lực lượng chức năng sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.

Việc kết nối, chia sẻ và cung cấp thông tin giữa các lực lượng sẽ tiếp tục được tăng cường nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm, nhất là trên môi trường thương mại điện tử.

Đây được xem là một trong những giải pháp quan trọng để theo kịp sự thay đổi liên tục của phương thức vi phạm. Thực tế cho thấy nhiều đối tượng hiện không còn kinh doanh theo mô hình truyền thống mà kết hợp giữa kho chứa, cửa hàng và các nền tảng trực tuyến, khiến quá trình phát hiện, truy vết và thu thập chứng cứ trở nên phức tạp hơn.

Không chỉ ứng dụng công nghệ, các lực lượng chức năng cũng tiếp tục nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành, chủ động trao đổi thông tin với chủ thể quyền, doanh nghiệp và các địa phương để rút ngắn thời gian xác minh, xử lý các vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Doanh nghiệp và người tiêu dùng là "mắt xích" quan trọng

Ông Dương Mạnh Hùng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội, cũng nhấn mạnh chống hàng giả không phải là nhiệm vụ riêng của lực lượng Quản lý thị trường hay bất kỳ cơ quan nào.

Theo ông Hùng, doanh nghiệp cần chủ động bảo vệ thương hiệu, phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng trong việc cung cấp thông tin, xác minh các dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Trong khi đó, người tiêu dùng nên ưu tiên lựa chọn hàng hóa có nguồn gốc rõ ràng, mua sắm tại các địa chỉ uy tín và kịp thời phản ánh tới cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.

Ông Dương Mạnh Hùng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội. Ảnh: Đông Hà

Ông Hùng cho rằng khi mỗi chủ thể đều thực hiện tốt vai trò của mình, hiệu quả đấu tranh với hàng giả sẽ không chỉ được đo bằng số vụ kiểm tra hay xử lý, mà còn thể hiện ở việc ngăn chặn hàng hóa vi phạm lưu thông trên thị trường, bảo vệ môi trường cạnh tranh lành mạnh và củng cố niềm tin của người tiêu dùng.

"Mục tiêu cuối cùng của chúng tôi không chỉ là phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, cạnh tranh lành mạnh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và doanh nghiệp làm ăn chân chính. Khi niềm tin thị trường được củng cố, công tác đấu tranh chống hàng giả mới thực sự đạt hiệu quả bền vững", ông Dương Mạnh Hùng nhấn mạnh.