Người dân sử dụng đất có nguồn gốc do cha ông để lại chiếm tỷ lệ lớn, tuy nhiên một số vẫn chưa được cấp sổ đỏ. Ảnh minh họa: Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường

Liên quan đến vấn đề cấp sổ đỏ, bà Đặng Trang (Hà Nội) phản ánh gia đình bà có một mảnh đất do cha ông để lại, sử dụng ổn định và lâu dài (từ trước năm 1980), nhưng chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Bà Trang thông tin, gia đình có lưu giữ các thông báo về việc thu thuế đất thổ cư của UBND xã và biên lai thu thuế nhà, đất từ những năm 1994 và gia đình đóng thuế đất ở đầy đủ từ đó đến nay.

Năm 2018, gia đình bà xây một căn nhà cấp IV trên đất, không bị phạt hay lập bất cứ biên bản vi phạm nào. Hiện tại, mảnh đất nằm trong quy hoạch là đất ở.

Nay, gia đình lên UBND xã xin trích lục thông tin để đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu thì xã cung cấp thông tin, theo bản đồ, sổ mục kê kiêm thống kê ruộng đất lập năm 1996 cho thấy loại đất: Vườn tạp.

Bà Trang hỏi: “Gia đình tôi đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu là đất ở được không, nếu có thì gia đình có bị phạt, bị yêu cầu phá bỏ căn nhà cấp IV không? Có được ưu đãi gì khi tính thuế không?”.

Nếu không đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu là đất ở được, thì gia đình bà phải thực hiện đăng ký như thế nào, và phần tiền đóng thuế đất ở từ năm 1994 của gia đình được xử lý ra sao?

Về vấn đề này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, theo nội dung bà cung cấp, việc xác định loại đất, điều kiện khi đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sau đây gọi là giấy chứng nhận) lần đầu phải căn cứ nguồn gốc, quá trình quản lý, sử dụng đất, hồ sơ địa chính và các giấy tờ liên quan mà không chỉ căn cứ vào việc đã nộp thuế nhà, đất.

Trường hợp gia đình, cá nhân sử dụng đất ổn định, không tranh chấp, không có giấy tờ về quyền sử dụng đất mà không vi phạm pháp luật về đất đai, không thuộc trường hợp được giao không đúng thẩm quyền thì việc cấp giấy chứng nhận thực hiện theo quy định tại Điều 138 Luật Đất đai năm 2024.

Các thông báo, biên lai thu thuế nhà, đất từ năm 1994 là tài liệu để cơ quan có thẩm quyền xem xét trong quá trình thực hiện thủ tục đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận.

Đối với căn nhà xây dựng năm 2018 trên phần đất được hồ sơ địa chính thể hiện là đất vườn, việc xác định có hành vi sử dụng đất sai mục đích, có bị xử lý vi phạm và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả hay không phải căn cứ thời điểm, hành vi vi phạm và hồ sơ cụ thể, theo pháp luật về đất đai và xử lý vi phạm hành chính.

Nghĩa vụ tài chính khi cấp giấy chứng nhận được xác định theo Nghị định số 103/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 291/2025/NĐ-CP.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị bà Trang căn cứ hồ sơ hiện có và liên hệ cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được xem xét, giải quyết theo quy định của pháp luật.