Hải quan xử lý 17.297 vụ vi phạm trong năm 2025. Ảnh minh hoạ (HQ)

Hoàn thiện cơ chế giám sát trong thủ tục hải quan

Tỷ lệ kiểm tra hải quan luồng vàng và luồng đỏ giảm xuống còn khoảng 30%, thấp hơn 5% so với thời điểm trước khi triển khai Đề án.

Việc giảm tỷ lệ kiểm tra giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian thông quan, giải phóng hàng hoá, giảm chi phí tuân thủ thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đồng thời, cơ chế quản lý dựa trên đánh giá rủi ro cũng tạo động lực để doanh nghiệp chủ động chấp hành tốt pháp luật hải quan, chuyển dần từ phương thức tiền kiểm sang hậu kiểm có trọng tâm, trọng điểm.

Cục Hải quan xây dựng cơ chế, chính sách để tăng cường hiệu quả công tác giám sát, quản lý hải quan, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu đảm bảo theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Cụ thể, Cục Hải quan tập trung rà soát, cắt giảm đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh theo tinh thần Nghị quyết 68-NQ/TW.

Đồng thời, Cục Hải quan tăng cường xây dựng mối quan hệ đối tác giữa hải quan và doanh nghiệp, công tác phối hợp hải quan, doanh nghiệp và cơ quan chuyên ngành trong việc chia sẻ dữ liệu nhằm rút ngắn thời gian thông quan.

Ngành Hải quan cũng duy trì đường dây nóng, các hội nghị, kênh đối thoại, tham vấn định kỳ đột xuất để giải quyết nhanh và kịp thời các khó khăn vướng mắc phát sinh cho doanh nghiệp.

Cục đã hoàn thiện, ban hành các quy trình hướng dẫn thực hiện thống nhất đối với thủ tục hải quan cho phương tiện xuất cảnh nhập cảnh, kiểm tra, giám sát với hành lý của người xuất cảnh nhập cảnh qua đường biển, đường bộ, đường thủy nội địa.

Ngoài ra, Cục Hải quan đã tham mưu triển khai mô hình cửa khẩu số, cửa khẩu thông minh. Chuyển đổi số tiếp tục được xác định là trụ cột trong tiến trình hiện đại hóa hải quan.

Tình hình buôn lậu, gian lận vẫn diễn biến phức tạp

Cục Hải quan cũng cho biết, tình hình buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới năm 2025 diễn biến phức tạp. Nhiều vụ việc nghiêm trọng được phát hiện, ngăn chặn.

Cục đã chỉ đạo tăng cường kiểm tra, hướng dẫn các đơn vị tập trung vào các hiện tượng nóng, nổi cộm; các mặt hàng cấm, có thuế suất cao, hàng nhập khẩu có điều kiện như ma túy, tiền chất, vàng, động thực vật hoang dã, thuốc giả, thực phẩm giả, xăng dầu.

Với vai trò là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 389 Bộ Tài chính, Cục Hải quan đã chủ động tham mưu Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị quyết số 397/NQ-CP ngày 5/12/2025 của Chính phủ về đấu tranh, ngăn chặn, đẩy lùi hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đến năm 2030.

Năm 2025, cơ quan Hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý tổng cộng 17.297 vụ vi phạm, với trị giá hàng hóa vi phạm ước tính 21,751 tỷ đồng. Số tiền thu nộp vào ngân sách Nhà nước đạt 948,73 tỷ đồng.

Cơ quan Hải quan đã khởi tố 20 vụ việc, đồng thời chuyển 115 vụ việc cho các cơ quan chức năng khác kiến nghị khởi tố theo quy định của pháp luật.

Về kết quả đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, cơ quan Hải quan đã chủ trì và phối hợp với các lực lượng chuyên trách phát hiện, bắt giữ 178 trên tổng số 236 đối tượng. Tang vật thu giữ gồm 2.413 kg ma túy các loại.

Về công tác kiểm tra sau thông quan, cơ quan Hải quan đã thực hiện 1.171 cuộc kiểm tra sau thông quan, trong đó có 678 cuộc được tiến hành tại trụ sở cơ quan Hải quan và 493 cuộc được thực hiện tại trụ sở người khai hải quan.

Tổng số tiền ấn định thuế và xử phạt vi phạm hành chính phát sinh đạt 1.253,6 tỷ đồng. Tổng số tiền thực thu vào ngân sách Nhà nước đạt 1.244,9 tỷ đồng, tăng 205% so với năm trước.