Cần dành nguồn vốn cho phát triển các dự án nhà ở xã hội

Dồn quá nhiều vào bất động sản sẽ gây rủi ro chênh lệch kỳ hạn

Ngân hàng Nhà nước đã có công văn gửi các tổ chức tín dụng cho biết dự kiến tăng trưởng tín dụng trong năm 2026 toàn hệ thống khoảng 15%, có điều chỉnh tăng, giảm phù hợp với tình hình thực tế, bảo đảm kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô. Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng kiểm soát chặt tốc độ tăng trưởng tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt là bất động sản.

Thông tin này khiến không ít nhà đầu tư và những người sắp sửa mua nhà lo lắng, khi cho rằng bất động sản sẽ bị hạn chế cho vay. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là nguồn vốn cho thị trường bất động sản hoàn toàn bị thắt chặt, mà phải kiểm soát hợp lý, với các phân khúc phù hợp.

Thống kê cho thấy, đến cuối tháng 11, vẫn có khoảng 2,5 triệu tỷ đồng dư nợ bất động sản cho nhu cầu tự sử dụng, nghĩa là cho người dân vay mua nhà, xây, sửa chữa nhà cửa, chiếm 55,8% dư nợ cho vay bất động sản.

Nhưng nếu tính chung tín dụng bất động sản, dành cho cả vay kinh doanh, thì đã tăng trưởng 30%, cao hơn mức bình quân chung của hệ thống. Vì thế, ngân hàng Nhà nước cần phải có các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn nguồn vốn đổ vào lĩnh vực này.

Tổng dư nợ tín dụng bất động sản trên toàn hệ thống đến cuối tháng 11 năm ngoái, đã đạt khoảng 4,5 triệu tỷ đồng, tương đương 24,8% dư nợ toàn hệ thống. Đáng chú ý, tín dụng cho lĩnh vực kinh doanh bất động sản, là nguồn vốn cho các doanh nghiệp, dự án vay, chiếm đến 44% dư nợ bất động sản. Do đó, các ngân hàng đang phải thận trọng hơn khi cho vay lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro như bất động sản.

Bất động sản thường là các khoản cho vay trung dài hạn, lên tới 10-20 năm. Tuy nhiên, 80% vốn huy động của hệ thống ngân hàng là ngắn hạn. Nếu dồn quá nhiều vào bất động sản sẽ gây rủi ro chênh lệch kỳ hạn với các ngân hàng. Hơn nữa, các ngân hàng phải đáp ứng yêu cầu cho vay các lĩnh vực ưu tiên theo chỉ đạo của Chính phủ để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

"Bất động sản cũng là một trong những động lực phát triển kinh tế nhưng nếu đổ vốn nhiều thì nó có thể gây ra sốt nóng về đất đai và ảnh hưởng tới thanh khoản ngân hàng nói chung, vì nếu như dòng tiền chôn vào đó rất nhiều nhưng chưa bán được chẳng hạn", ông Nguyễn Hưng - Tổng Giám đốc Ngân hàng Tiên Phong TPBank cho hay.

Kiểm soát tín dụng bất động sản nhằm hạn chế tăng trưởng nóng

Các chuyên gia kinh tế nhận định: "Nếu vốn chảy nhiều vào bất động sản thì ứ đọng tại đó và không tạo ra động lực tăng trưởng kinh tế. Về bản chất thì vốn phải đưa vào sản xuất kinh doanh và lĩnh vực ưu tiên, mới góp phần tạo hỗ trợ tăng trưởng".

Kiểm soát tín dụng bất động sản nhằm hạn chế tăng trưởng nóng, tiềm ẩn rủi ro hệ thống. Các chuyên cho rằng, dòng vốn vẫn cần được phân bổ cho lĩnh vực này nhưng theo hướng chọn lọc, ưu tiên dự án hiệu quả, đáp ứng nhu cầu ở thực của người dân.

Theo các chuyên gia, cần ngăn ngừa sớm những rủi ro có thể xảy ra khi nó đã tăng nóng quá mức, khiến đầu cơ bất động sản tăng cao. Theo đó, nên cụ thể hơn tỷ lệ tăng trưởng của từng phân khúc, cao cấp, trung cấp… từ đó quản trị rủi ro phù hợp hơn.

Hiện Ngân hàng Nhà nước đang sử dụng nhiều công cụ để điều tiết dòng vốn vay, như giới hạn tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn, hay đưa ra hệ số rủi ro cho vay bất động sản… Những biện pháp này sẽ góp phần định hướng, để dòng vốn chảy nhiều hơn vào sản xuất kinh doanh.