Quang cảnh buổi toạ đàm

Chánh Thanh tra Bộ Ngoại giao Phạm Việt Anh chủ trì buổi toạ đàm cùng tham dự có đại diện lãnh đạo một số đơn vị thuộc Thanh tra Chính phủ và một số Sở Ngoại vụ.

Tại buổi tọa đàm, các đại biểu đã tập trung làm rõ một số điểm Luật Xử lý vi phạm hành chính được ban hành và có hiệu lực; việc quy định phạt hành chính trong lĩnh vực đối ngoại chưa được rõ nên việc thanh tra, xử phạt gặp rất nhiều khó khăn.

Công tác TTCNNG hiện nay thiếu cả căn cứ pháp lý và điều kiện triển khai thực hiện. Có thể thấy rõ sự bất cập này qua các ý kiến phát biểu của Chánh Thanh tra Bộ Ngoại giao Phạm Việt Anh:

Theo Thông tư 06/2016 nêu trên đã hướng dẫn 10 nội dung TTCNNG nhưng nhiều nội dung hầu như không có văn bản điều chỉnh như: Ngoại giao văn hóa, ngoại giao kinh tế, công tác người Việt Nam ở nước ngoài, lễ tân Nhà nước, biên giới quốc gia.

Từ khi Quyết định số 272 của Ban Chấp hành Trung ương ra đời đã thay thế các quy định của Chính phủ về quản lý hoạt động đối ngoại. Đây chính là các căn cứ pháp lý để triển khai thanh, kiểm tra việc thực hiện các nhiệm vụ đối ngoại ở các địa phương, nhưng vẫn còn thiếu chế tài xử phạt khi tiến hành TTCNNG.

Thẩm quyền thanh tra chuyên ngành chưa được định rõ chức năng quản lý Nhà nước. Về ngoại giao là thống nhất, không thể phân chia, nên cơ quan thực hiện nhiệm vụ đối ngoại thường là cơ quan Trung ương. Địa phương chỉ phối hợp thực hiện, triển khai hoạt động cụ thể. Sở Ngoại vụ chủ yếu tham mưu, giúp lãnh đạo chính quyền triển khai nhiệm vụ của địa phương trong lĩnh vực đối ngoại. Điều này dẫn đến một số hệ quả sau:

Tại các địa phương, Sở Ngoại vụ khó thanh tra chính lãnh đạo của mình.

Thanh tra Bộ Ngoại giao khó thanh tra chuyên ngành đối với các đơn vị thuộc Bộ trong thực hiện nhiệm vụ đối ngoại.

Thanh tra Sở Ngoại vụ khó thanh tra công tác lãnh sự, lễ tân của các phòng, bộ phận thuộc sở. Khi thanh tra hành chính thì nội dung cũng chính là công tác chuyên môn này của các phòng, bộ phận thuộc sở.

Nhiều địa phương chưa thành lập Sở Ngoại vụ; một số Sở Ngoại vụ chưa có Phòng/Bộ phận thanh tra; phần lớn Phòng Thanh tra của các Sở chỉ có 1 - 2 biên chế, có nơi bố trí cán bộ kiêm nhiệm có thể chưa phù hợp và chưa đáp ứng yêu cầu.

Để hoàn thiện công tác thanh tra chuyên ngành ngoại giao, đáp ứng yêu cầu về chế tài xử lý vi phạm hành chính. Thanh tra Bộ Ngoại giao đã tổng hợp và lựa chọn 3 lĩnh vực hoạt động đưa vào Luật Thanh tra là: Hoạt động tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế,  hoạt động của các tổ chức phi Chính phủ nước ngoài, hoạt động hợp pháp hóa lãnh sự, chứng nhận lãnh sự tại Việt Nam.

Kim Thành