Từ những thao tác trên máy tính, chuyển đổi số đang dần trở thành một phần công việc hằng ngày của cán bộ Thanh tra tỉnh Lai Châu. Ảnh: Bùi Bình

Từ văn bản điện tử đến dữ liệu phục vụ công việc

Theo Báo cáo số 2523 ngày 9/9/2026 của Thanh tra tỉnh Lai Châu về kết quả triển khai, thực hiện cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số gắn với Đề án 06 trong thời gian từ ngày 9/8 đến 9/9/2026, 100% văn bản đi của đơn vị được ký số và gửi trên môi trường mạng. Việc xử lý hồ sơ hành chính được duy trì đúng tiến độ, không phát sinh hồ sơ quá hạn trong kỳ báo cáo.

Đặc thù công việc của cơ quan thanh tra gắn với tiếp công dân, xử lý đơn thư, khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Hiện các lĩnh vực này chưa phát sinh thủ tục hành chính được cung cấp trực tuyến nên không có hồ sơ dịch vụ công trực tuyến để thống kê. Tuy nhiên, công nghệ đang được đưa vào từng khâu.

Hệ thống quản lý văn bản, chữ ký số, thư điện tử công vụ được sử dụng trong điều hành. Hồ sơ, tài liệu từng bước được số hóa; trang thông tin điện tử được nâng cấp. Những dữ liệu đã có cũng được chú trọng khai thác thay vì chỉ lưu giữ.

Thanh tra viên Phòng Giám sát, kiểm tra và xử lý sau thanh tra Nguyễn Thị Hiền cho biết, việc sử dụng các công cụ số trong công việc giúp chị thuận tiện hơn trong tìm kiếm, xử lý và lưu trữ hồ sơ, tài liệu. “Trước đây, có những tài liệu phải mất thời gian tìm lại, còn khi được số hóa và quản lý trên hệ thống, việc tra cứu nhanh hơn nhiều. Quan trọng là mỗi cán bộ phải chủ động làm quen, sử dụng thành thạo thì công nghệ mới thực sự hỗ trợ được công việc”, chị Hiền chia sẻ.

Đáng chú ý, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư với Cơ sở dữ liệu quốc gia về khiếu nại, tố cáo đã được Thanh tra Chính phủ hoàn thành. Thanh tra tỉnh Lai Châu tiếp tục khai thác, sử dụng cơ sở dữ liệu này trong thực hiện nhiệm vụ.

Đơn vị cũng chuẩn bị kết nối dữ liệu dân cư với cơ sở dữ liệu quản lý tài sản, thu nhập, qua đó từng bước tăng khả năng khai thác thông tin phục vụ công tác chuyên môn.

Những thay đổi ấy cho thấy chuyển đổi số không chỉ được nhìn qua số lượng phần mềm hay thiết bị được đưa vào sử dụng. Điều quan trọng hơn là dữ liệu có được sử dụng, công nghệ có thực sự giúp công việc thuận tiện hơn và cán bộ có thay đổi cách làm việc hay không.

Một buổi công bố quyết định thanh tra được thực hiện trực tuyến, cho thấy công nghệ đang từng bước đi vào hoạt động chuyên môn. Ảnh: Bùi Bình

Khi kỹ năng số trở thành một phần công việc

Một hệ thống dù hiện đại đến đâu cũng khó tạo ra thay đổi nếu người sử dụng chưa sẵn sàng. Bởi vậy, cùng với việc đưa công nghệ vào công việc, Thanh tra tỉnh Lai Châu chú trọng nâng cao kỹ năng số cho đội ngũ.

Đến nay, 100% cán bộ, công chức, người lao động của đơn vị đã kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2 trên VNeID và tích hợp các giấy tờ như bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội, tài khoản an sinh xã hội. 100% cũng đã đăng ký và hoàn thành các khóa học thuộc chương trình “Bình dân học vụ số”.

Đơn vị phân công một Phó Chánh Thanh tra cùng hai cán bộ thuộc Văn phòng tham mưu về kiểm soát thủ tục hành chính; đồng thời tiếp tục tổ chức tập huấn, cập nhật kiến thức công nghệ thông tin và kỹ năng số cho đội ngũ.

Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lai Châu Vũ Văn Quý cho biết, chuyển đổi số trước hết phải tạo ra thay đổi trong chính công việc hằng ngày của mỗi cán bộ.

“Chúng tôi không đặt nặng việc phải có thật nhiều ứng dụng, mà quan trọng là công nghệ phải giúp công việc thuận tiện hơn, xử lý nhanh hơn và dữ liệu được khai thác hiệu quả hơn. Từ những việc cụ thể, từng bước hình thành cách làm việc mới, chủ động và phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số”, ông Vũ Văn Quý chia sẻ.

Thực tế triển khai tại Thanh tra tỉnh Lai Châu cho thấy, khi văn bản được xử lý trên môi trường số, dữ liệu được kết nối, cán bộ thành thạo các công cụ số và hồ sơ được giải quyết đúng hạn, những thay đổi tưởng như nhỏ lẻ sẽ dần tạo thành một phương thức làm việc mới.

Từ nền tảng đó, Thanh tra tỉnh Lai Châu tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm những yêu cầu không cần thiết, duy trì việc xử lý hồ sơ đúng và trước hạn, đồng thời nâng cao năng lực số của đội ngũ.

Chuyển đổi số, không nhất thiết phải bắt đầu bằng một hệ thống thật lớn. Đôi khi, bắt đầu từ một văn bản được ký số, một dữ liệu được sử dụng đúng lúc, một cán bộ biết thêm một kỹ năng mới và một hồ sơ được giải quyết đúng hẹn.

Bởi sau cùng, hiệu quả của chuyển đổi số không chỉ nằm ở những gì được đầu tư, mà còn ở cách mỗi người sử dụng những công cụ ấy để làm công việc của mình tốt hơn.