Toàn cảnh buổi nghiệm thu. Ảnh: TH

Đề tài được chia làm 3 chương gồm: Chương 1: Một số vấn đề chung về thẩm định và thẩm định dự thảo kết luận thanh tra; Chương II: Thực tiễn thẩm định dự thảo kết luận thanh tra trong thời gian qua; Chương 3: Kiến nghị, giải pháp.

Đối tượng của thẩm định dự thảo kết luận thanh tra là văn bản đặc biệt trong danh mục tài liệu bí mật Nhà nước độ Mật trong ngành Thanh tra.

Theo chủ nhiệm đề tài, thẩm định dự thảo kết luận thanh tra có vai trò trong việc nâng cao chất lượng các kết luận, kiến nghị thanh tra; góp phần bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của đối tượng thanh tra.

Thực tiễn công tác quản lý Nhà nước những năm vừa qua cho thấy, nhiều kết luận, kiến nghị thanh tra được ban hành có chất lượng chưa cao; chưa có nhiều kiến nghị về hoàn thiện cơ chế chính sách mà chủ yếu tập trung vào xét trách nhiệm của tập thể cá nhân và kiến nghị về kinh tế dẫn tới đối tượng thanh tra không tâm phục khẩu phục. Chính vì vậy, cần có cơ chế xem xét, đánh giá nội dung của dự thảo kết luận thah tra để chỉ ra những điểm bất hợp lý, đưa ra những kiến nghị có cơ sở vững chắc trước khi ban hành kết luận.

Về nội dung thẩm định dự thảo kết luận thanh tra là những vấn đề được người thẩm định xem xét, đánh giá và đưa ra ý kiến thẩm định bao gồm căn cứ pháp lý của các kết luận, kiến nghị; phạm vi tiến hành thanh tra; các kiến nghị cụ thể.

Kết quả thẩm định là những đánh giá, nhận xét về nội dung của dự thảo kết luận thanh tra so với quy định của pháp luật cũng như sự phù hợp với thực tiễn cuộc sống của vấn đề mà nội dung dự thảo kết luận thanh tra đưa ra. Việc xử lý kết quả thẩm định là việc người đưa ra quyết định thanh tra chỉ đạo đoàn thanh tra nghiên cứu, tiếp thu báo cáo kết quả thẩm định. 

Hoạt động thẩm định là nhằm phục vụ cho người ra quyết định thanh tra nên những kiến nghị, đề xuất tại kết quả thẩm định là cơ sở để người ra quyết định thanh tra chỉ đạo đoàn thanh tra nghiên cứu, tiếp thu.

Chủ nhiệm đề tài cũng cho rằng, hoạt động thẩm định dự thảo kết luận thanh tra cần phải được quy định là một công đoạn bắt buộc trong chu trình ra quyết định, các dự thảo kết luận thanh tra trước khi ký ban hành đều phải qua khâu thẩm định.

Đề tài đã đưa ra được những kết quả đạt được, cũng như nhưng tồn tại, hạn chế và nguyên nhân trong việc thực hiện quy định của pháp luật về thẩm định dự thảo kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ và một số địa phương. Theo đó, về nội dung, phương pháp, nguyên tắc, kết quả thẩm định về cơ bản các Đoàn thanh tra thực hiện tốt yêu cầu về các hình thức của dự thảo kết luận thanh tra đã có sẵn mẫu chuẩn về kết luận thanh tra được ban hành; nội dung thẩm định tuân thủ các quy định của pháp luật… Tuy nhiên, cách thức tổ chức thực hiện hoạt động thẩm định hiện nay chưa phát huy hết trình độ, năng lực kinh nghiệm của người làm công tác thẩm định; chưa có quy định cụ thể trong việc tiếp nhận, quản lý và chịu trách nhiệm trong việc bảo mật thông tin, tài liệu đã ảnh hưởng đến hoạt động thẩm định…

Tại buổi làm việc, các thành viên trong hội đồng đánh giá cao nội dung nghiên cứu của đề tài và cho rằng, đây là một đề tài khó, có ý nghĩa thực tiễn, có giá trị ứng dụng cao. Bên cạnh đó, hội đồng cũng đóng góp một số vấn đề như: Chủ nhiệm đề tài không nên tách riêng quan niệm về thẩm định và thẩm định dự thảo kết luận thanh tra để tránh sự lặp lại về nội dung; đề tài cần bổ sung thêm nội dung “vai trò” của thẩm định dự thảo kết luận thanh tra, phải đánh giá được bản chất của hoạt động thẩm định dự thảo kết luận thanh tra, sự cần thiết phải có một cơ chế kiểm soát đặc biệt đối với các kết luận thanh tra. 

Ngoài ra, đề tài cũng cần phân tích nhiều hơn đến quy trình hình thành kết luận thanh tra, cần giải quyết được tốt mối quan hệ giữa các chủ thể tham gia vào quá trình hình thành kết luận thanh tra. 

Với những đóng góp của đề tài, hội đồng đánh giá đề tài đạt loại xuất sắc. 

Thái Hải