(Thanh tra) - Một số nội dung về Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi) mà đại biểu Quốc hội quan tâm, vừa có ý kiến tại Quốc hội ngày 15/11, trong đó, trong nội dung về nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan Thanh tra, Kiểm toán Nhà nước đã và đang tiếp tục được Tổng cục Thuế tiếp thu, hoàn thiện để dự thảo.
Tổng cục Thuế cho biết, Ban Soạn thảo Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi) sẽ phối hợp với Uỷ ban Tài chính ngân sách và các cơ quan liên quan để tiếp tục hoàn thiện Sự thảo Luật trình Quốc hội thông qua trong kỳ họp sau theo hướng: Tạo thuận lợi cho cơ quan thanh tra, kiểm toán hoạt động theo đúng quy định của pháp luật, không chồng chéo; đảm bảo quy định đúng Hiến pháp, không mâu thuẫn với Luật Thanh tra, Luật Kiểm toán.
Đồng thời, để Luật phù hợp với tổ chức bộ máy Nhà nước; đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế và đảm bảo cơ sở pháp lý cho cơ quan quản lý thuế thực hiện đúng pháp luật thuế, pháp luật quản lý thuế và pháp luật khác có liên quan.
Trước đó, Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi) trình Quốc hội xem xét có phạm vi sửa đổi rộng, bổ sung nhiều nội dung mới (dự kiến sửa đổi 108/120 điều và bổ sung 32 điều mới).
Trên cơ sở ý kiến của các đại biểu Quốc hội thảo luận ở Tổ ngày 12/11 (có 165 lượt đại biểu Quốc hội phát biểu) và tại Hội trường ngày 15/11 (có 21 đại biểu Quốc hội phát biểu) về Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi), nhiều nội dung được các đại biểu quan tâm.
Trong đó, về nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan Thanh tra, Kiểm toán Nhà nước đa số ý kiến nhất trí với quy định cơ quan Thanh tra, Kiểm toán Nhà nước thực hiện thanh tra, kiểm toán các hoạt động đối với cơ quan quản lý thuế theo quy định của pháp luật về kiểm toán Nhà nước, về thanh tra, về quản lý thuế và các quy định của pháp luật có liên quan.
Một số ý kiến đề nghị xem xét lại quy định của dự thảo Luật trong trường hợp có sự khác nhau giữa cơ quan Thanh tra, Kiểm toán với cơ quan quản lý thuế.
Theo quy định hiện hành cơ quan Kiểm toán Nhà nước chỉ kiểm toán đối với các đơn vị có sử dụng vốn ngân sách Nhà nước. Hiện nay, được biết Kiểm toán Nhà nước đang đề xuất mở rộng đối tượng kiểm toán bằng Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội để quy định chi tiết Điều 4, Điều 55 của Luật Kiểm toán Nhà nước theo hướng Kiểm toán Nhà nước thực hiện kiểm toán tổ chức, đơn vị có nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước. Vấn đề này sẽ được Quốc hội xem xét cho ý kiến. Do đó, Luật Quản lý thuế không quy định nội dung này.
Luật Quản lý thuế (sửa đổi) chỉ quy định việc xử lý kết luận của thanh tra, kiểm toán Nhà nước khi thanh tra, kiểm toán cơ quan quản lý thuế và có kết luận, kiến nghị về nghĩa vụ thuế của người nộp thuế. Hay nói cách khác là giải quyết mối quan hệ giữa cơ quan quản lý thuế, người nộp thuế và các cơ quan có liên quan.
Ban soạn thảo hoàn toàn đồng tình với ý kiến các đại biểu: Trường hợp cơ quan Thanh tra, Kiểm toán thực hiện thanh tra, kiểm toán các hoạt động đối với cơ quan quản lý thuế, trong đó có hoạt động đối chiếu nghĩa vụ của người nộp thuế thì cơ quan quan quản lý thuế phải thực hiện theo kết luận, kiến nghị của cơ quan thanh tra, kiểm toán. Vấn đề đặt ra là việc thực hiện phải được xử lý bằng quyết định hành chính và nghĩa vụ thực hiện ở đây là người nộp thuế.
Theo Tổng cục Thuế, thực tế khi kiểm toán, thanh tra tại cơ quan thuế, cơ quan Thanh tra hoặc Kiểm toán Nhà nước chỉ thực hiện đối chiếu nghĩa vụ của người nộp thuế thông qua các hồ sơ mà người nộp thuế nộp cho cơ quan thuế theo cơ chế tự khai, tự nộp và việc kiểm toán tại trụ sở cơ quan quản lý Thuế chỉ lập biên bản kiểm tra, đối chiếu số liệu với người nộp thuế tại cơ quan quản lý thuế thì tính hiệu lực pháp lý chưa cao.
Hiện nay, theo quy định của Luật Quản lý thuế, doanh nghiệp tự khai, tự tính, tự nộp thuế, cơ quan thuế thông qua phân tích cơ sở dữ liệu tiêu chí quản lý rủi ro để lập kế hoạch thanh tra, kiểm tra. Hàng năm thực hiện thanh tra, kiểm tra 18-20% số lượng doanh nghiệp. Trong trường hợp ban hành quyết định thanh tra, kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế, có kết luận và quyết định xử lý thì khi không thống nhất người nộp thuế có quyền khiếu nại và khởi kiện...
Các ý kiến của đại biểu Quốc hội trong nội dung liên quan tới nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan Thanh tra, Kiểm toán Nhà nước góp phần để Ban soạn thảo dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi) tiếp thu, tổng hợp và tiếp tục bàn bạc với các cơ quan liên quan, hoàn thiện hơn. Qua đó, góp phần giúp Luật khi ban hành sẽ thực sự đi vào cuộc sống.
Tràng An
