(Thanh tra) - Nhiều thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh lĩnh vực quản lý của Bộ Nông nghiệp và Môi trường được đơn giản hóa giúp tiết kiệm thời gian, giảm chi phí tuân thủ, tăng chủ động cho người dân, doanh nghiệp.
Nông nghiệp là trụ đỡ tăng trưởng 2 con số
Nông nghiệp và môi trường được xác định là ngành đa lĩnh vực, phạm vi rộng, yêu cầu cao và liên quan trực tiếp tới người dân.
Với 18 lĩnh vực quản lý, ngành này giữ vai trò quan trọng trong tạo việc làm, ổn định đời sống, bảo đảm an ninh lương thực và là trụ đỡ của nền kinh tế, đặc biệt trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Vừa qua, tại cuộc làm việc với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc triển khai Kết luận số 18 của Hội nghị Trung ương 2 về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia giai đoạn 2026-2030, gắn với mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Thủ tướng ghi nhận, dù phải đối mặt với nhiều khó khăn, ngành vẫn nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Đặc biệt, Bộ là 1 trong 3 bộ gương mẫu nhất khi đề xuất phương án đạt toàn bộ chỉ tiêu về cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh.
Nhấn mạnh, đây là một trong những giải pháp nhanh nhất, ngắn nhất để hoàn thiện thể chế, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, giảm chi phí, thời gian tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp, tác động trực tiếp tới tăng trưởng và củng cố niềm tin, Thủ tướng yêu cầu quá trình này phải được thực hiện liên tục theo yêu cầu của thực tiễn.
Phủ rộng 15 lĩnh vực
Ngày 29/4, Chính phủ ban hành Nghị quyết 17/2026 về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Nghị quyết bao phủ 15 lĩnh vực gồm: Thuỷ sản và kiểm ngư; lâm nghiệp và kiểm lâm; bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học; đo đạc bản đồ và viễn thám; đất đai; thủy lợi; tài nguyên nước; môi trường; quản lý tổng hợp biển và hải đảo; địa chất và khoáng sản; khuyến nông; biến đổi khí hậu; trồng trọt và bảo vệ thực vật; chăn nuôi và thú y; khí tượng thủy văn.
Trong đó, ở lĩnh vực đất đai, Nghị quyết 17 đưa ra những cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh rất cụ thể nhằm giảm bớt gánh nặng cấp phép.
Đó là, không thực hiện điều kiện kinh doanh đối với dịch vụ tư vấn điều tra, đánh giá đất đai (tại Điều 17 Nghị định số 101/2024) và tư vấn lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất (tại Điều 23 Nghị định số 102/2024).
Với lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư, điểm mới nổi bật là việc không thực hiện điều kiện về Cơ sở đào tạo, bồi dưỡng thuyền viên tàu cá tại Điều 39 Nghị định số 41/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản.
Đáng chú ý, một thay đổi lớn về phân cấp thủ tục hành chính, phân cấp thẩm quyền đã được thực hiện.
Theo đó, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường phân cấp thẩm quyền cấp Giấy xác nhận cho các cơ sở nuôi trồng thủy sản lồng bè về cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Quy trình thực hiện được rút ngắn tối đa trong 8 ngày làm việc.
Đặc biệt, cơ chế "im lặng là đồng ý" được áp dụng khi xin ý kiến các địa phương liên quan.
Nếu quá 4 ngày làm việc mà địa phương được xin ý kiến không trả lời thì được coi là đồng ý. Điều này buộc bộ máy hành chính phải vận hành nhanh nhạy, trách nhiệm hơn.
Thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp
Nhiều ý kiến cho rằng, Nghị quyết 17 sẽ tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, công bằng; thúc đẩy đổi mới, sáng tạo cho người dân, doanh nghiệp.
Đồng thời, tăng tính chủ động của chính quyền địa phương; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và tạo chuyển biến mạnh mẽ trong quản trị hành chính.
Tiến sĩ Luật Ngô Ngọc Diễm nhận định, Nghị quyết 17 là một bước ngoặt lớn, thể hiện quyết tâm xây dựng nền hành chính kiến tạo của Chính phủ.
Theo ông Diễm, Nghị quyết trực tiếp giải quyết bài toán chi phí tuân thủ vốn là gánh nặng bấy lâu nay.
Việc chuyển dịch từ "tiền kiểm" sang "hậu kiểm", từ "cho phép" sang "đăng ký và giám sát" chính là chìa khóa để giải phóng nguồn lực sản xuất đang bị kìm hãm.
Việc phân cấp mạnh mẽ thẩm quyền giải quyết từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường về địa phương giúp rút ngắn khoảng cách giữa cơ quan quản lý và đối tượng chịu tác động.
Điều này tạo điều kiện cho các dự án nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp tuần hoàn bứt phá nhanh hơn mà không bị mắc kẹt trong "mê cung" văn bản.
Ở góc độ quản trị doanh nghiệp và là nghiên cứu sinh ngành tài chính, Thạc sĩ Trần Đình Thiềng chia sẻ, việc cắt giảm không chỉ dừng lại ở việc bớt đi một vài tờ giấy, mà là thay đổi tư duy quản lý từ “cho phép” sang “'giám sát”.
Đồng thời cho rằng, khi các quy định được tinh gọn, các tổ chức, cá nhân kinh doanh sẽ giảm bớt được các chi phí “không tên” vốn là rào cản, làm giảm lợi nhuận bấy lâu nay.
Thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, đến tháng 4/2026, cơ quan này đã thực thi cắt giảm 6.748 ngày (40,49% thời gian giải quyết thủ tục hành chính) và cắt giảm 5.084,5 nghìn tỷ đồng (52,40% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính) so với năm 2024.
Việc cắt giảm, đơn giản các quy định lần này sẽ tiếp tục tác động tích cực tới sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.
