(Thanh tra) - Tán thành thông qua Pháp lệnh Quản lý thị trường, nhưng Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng lưu ý, phải tăng cường xây dựng lực lượng quản lý thị trường để tiến tới nâng lên thành luật, chứ không các bộ lại đổ cho nhau, mà cuối cùng thì dân chịu trận hết.
Sáng ngày 8/3, với tỷ lệ 100%, Ủy ban Thường vụ Quốc hội biểu quyết thông qua Pháp lệnh Quản lý thị trường.
Pháp lệnh có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2016, quy định vị trí, chức năng, tổ chức; hoạt động kiểm tra, thanh tra chuyên ngành của lực lượng quản lý thị trường; cơ chế phối hợp và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan bảo đảm hoạt động, chế độ, chính sách đối với lực lượng quản lý thị trường.
Quản lý thị trường được thanh tra chuyên ngành
Trước khi thông qua, có ý kiến đề nghị phân biệt chức năng thanh tra chuyên ngành công thương của lực lượng quản lý thị trường và các đơn vị khác của Bộ Công thương, sự khác nhau giữa hoạt động kiểm tra và thanh tra của lực lượng quản lý thị trường.
Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự án, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu cho biết, bên cạnh chức năng quản lý, kiểm tra, Cục Quản lý thị trường thuộc Bộ Công thương được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành theo Nghị định số 07/2012/NĐ-CP ngày 09/02/2012 của Chính phủ quy định về các cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành và hoạt động thanh tra chuyên ngành.
”Việc quy định về hoạt động thanh tra chuyên ngành của lực lượng quản lý thị trường được thực hiện theo quy định của Chính phủ là phù hợp với pháp luật về thanh tra”, ông Giàu nói và đề nghị giữ như dự thảo pháp lệnh.
Quản lý thị trường được kiểm tra việc chấp hành pháp luật của tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi kiểm tra; thanh tra chuyên ngành; xử lý vi phạm hành chính; áp dụng các biện pháp nghiệp vụ phục vụ hoạt động kiểm tra, thanh tra chuyên ngành và xử lý vi phạm hành chính.
Quản lý thị trường còn được quyền thu thập tài liệu, vật chứng, lấy mẫu sản phẩm hàng hóa, trưng cầu giám định, kiểm nghiệm mẫu vật là hàng hóa, tài liệu, giấy tờ, vật chứng liên quan đến vi phạm pháp luật của tổ chức, cá nhân; xây dựng cơ sở dữ liệu về quản lý địa bàn, kết quả kiểm tra, thanh tra chuyên ngành, xử lý vi phạm hành chính và cơ sở dữ liệu khác phục vụ hoạt động của lực lượng quản lý thị trường…
Tổ chức tập trung, thống nhất
Đa số ý kiến đề nghị, làm rõ mô hình tổ chức của lực lượng với nguyên tắc tập trung, thống nhất từ trung ương đến địa phương.
Có ý kiến cho rằng, cân nhắc để bảo đảm sự phối hợp, trách nhiệm của các cấp, các ngành, nhất là chính quyền địa phương trong hoạt động quản lý thị trường hàng hóa.
Theo Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng, về vấn đề này, Thủ tướng Chính phủ có ý kiến chỉ quy định cơ cấu tổ chức quản lý thị trường theo nguyên tắc tập trung, thống nhất từ Trung ương đến địa phương và giao Chính phủ quy định cụ thể tổ chức bộ máy của quản lý thị trường.
Tiếp thu, chỉnh lý, Điều 9 Pháp lệnh quy định “lực lượng quản lý thị trường được tổ chức từ trung ương đến địa phương theo nguyên tắc tập trung, thống nhất”, “Chính phủ quy định nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của lực lượng quản lý thị trường các cấp”.
Đồng thời, bổ sung đầy đủ hơn trách nhiệm phối hợp của các cơ quan, tổ chức tại Chương VII. Việc quy định mô hình tổ chức của lực lượng quản lý thị trường như dự án Pháp lệnh tương tự mô hình tổ chức của các ngành khác (như thuế, hải quan...).
Nhiều lực lượng nhưng không mạnh
Tán thành thông qua dự thảo, nhưng Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng lưu ý, phải tăng cường xây dựng lực lượng quản lý thị trường để tiến tới nâng lên thành luật. Vì trong tình hình thị trường bây giờ vô cùng phức tạp, lực lượng quản lý thị trường vừa có chức năng chống gian lận, độc hại, vừa đảm bảo an toàn cho người dân.
Chủ tịch Quốc hội phân tích, vệ sinh an toàn thực phẩm là từ “cánh đồng đến mâm cơm”. Ra Quốc hội chất vấn, “ông” nông nghiệp nói trách nhiệm của “ông” công thương, “ông” công thương thì bảo do “bà” y tế.
“Ông nông nghiệp bảo chỉ lo ở cánh đồng thôi, hàng hóa đó chạy vào chợ thì lại do quản lý thị trường. Quản lý thị trường xem con gà đó có ăn cái này, cái kia có bảo đảm an toàn không lại quay về “ông” nông nghiệp. Rất cắt khúc”, Chủ tịch Quốc hội nói và nhấn mạnh, nếu cứ để phân tán lực lượng thì Bộ Công thương luôn luôn yếu trong quản lý Nhà nước trong lĩnh vực này.
Luật như đèn xanh, đèn đỏ và người bấm nút là lực lượng quản lý thị trường. Các bộ nông nghiệp, y tế, công thương đưa ra các quy định, tiêu chuẩn hàng hóa, lực lượng quản lý thị trường căn cứ vào đó, nếu thấy không đúng thì không cho lưu thông trên thị trường.
”Phải tăng cường xây dựng lực lượng quản lý thị trường, tiến tới nâng lên thành luật, chứ không các bộ lại đổ cho nhau, mà cuối cùng thì dân thì chịu trận hết”, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng chốt lại và đồng thời cho rằng hiện có rất nhiều luật liên quan nhưng tình hình vẫn thế; nhiều lực lượng nhưng không mạnh.
Thảo Nguyên
