Luật này quy định về điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí trong phạm vi đất liền, hải đảo và vùng biển của Việt Nam.

Tài nguyên dầu khí là sở hữu toàn dân

Luật mới vừa được thông qua đưa ra nguyên tắc điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí.

Các đại biểu Quốc hội. Ảnh: QH

Theo đó, tài nguyên dầu khí là sở hữu toàn dân, do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý. Hoạt động dầu khí được thực hiện dựa trên cơ sở hợp đồng dầu khí ký với các mỏ, cụm mỏ và lô dầu khí, cơ chế quản lý, điều hành và tài chính của dự án khai thác tận thu mỏ, cụm mỏ, lô dầu khí.

Các yêu cầu về an toàn dầu khí, các hành vi bị nghiêm cấm trong điều tra cơ bản về dầu khí cũng được quy định rõ trong luật.

Đáng chú ý, Luật Dầu khí mới đã quy định ưu đãi trong hoạt động dầu khí, chính sách khai thác tài nguyên đối với mỏ và cụm mỏ, lô dầu khí khai thác tận thu khi đáp ứng các tiêu chí cụ thể.

Đó là những lô dầu khí nằm ở vùng nước sâu, xa bờ, khu vực có điều kiện địa lý khó khăn, địa chất phức tạp; lô dầu khí đã tổ chức đấu thầu nhưng không có nhà thầu, nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu…

Các chính sách ưu đãi đầu tư như áp dụng mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp là 32%, thuế suất thuế xuất khẩu dầu thô là 10% và mức thu hồi chi phí tối đa 7% sản lượng dầu khí khai thác được trong năm.

Với các mỏ cận biên, nếu đến giai đoạn phát triển mỏ không đạt hiệu quả thì nhà thầu được đề xuất chính sách ưu đãi và các chính sách ưu đãi khác. Đơn cử như sau khi thực hiện nghĩa vụ thuế, sẽ được sử dụng toàn bộ phần dầu khí còn lại để thu hồi chi phí hoạt động và được hưởng toàn bộ phần dầu khí còn lại.

Luật cũng quy định khung pháp lý về thu giữ và lưu trữ các-bon (CCS) gắn với hoạt động dầu khí và phát triển công trình năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí.

Các dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao gắn với hoạt động dầu khí được quy định cụ thể với các chính sách khuyến khích, ưu tiên trong nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm, ứng dụng, chuyển giao công nghệ.

HĐTV của Petrovietnam được duyệt vốn khi tham gia hợp đồng dầu khí

Một nội dung mới nữa, luật quy định rõ thẩm quyền của Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) với nhiều nội dung.

Quốc hội đã thông qua Luật Dầu khí sửa đổi, sáng 23/8. Ảnh: QH

Theo đó, Petrovietnam có quyền tiến hành điều tra cơ bản về dầu khí; thực hiện hoạt động dầu khí trong vai trò nhà đầu tư; ký thỏa thuận thực hiện điều tra cơ bản; tổ chức lựa chọn nhà thầu và ký hợp đồng dầu khí, thực hiện quyền và nghĩa vụ của nước chủ nhà, giám sát hoạt động và có quyền ưu tiên mua trước một phần hoặc toàn bộ quyền lợi của nhà thầu trong hợp đồng dầu khí…

Đặc biệt, Hội đồng thành viên (HĐTV) của Petrovietnam sẽ được phê duyệt việc sử dụng vốn khi thực hiện quyền tham gia vào hợp đồng dầu khí và quyền ưu tiên mua trước một phần hay toàn bộ quyền lợi; thực hiện hoạt động dầu khí theo các giai đoạn của hợp đồng; được phê duyệt kết thúc dự án đầu tư thất bại và báo cáo cơ quan đại diện chủ sở hữu về các nội dung đã phê duyệt.

Đối với việc xử lý chi phí của Petrovietnam trong điều tra cơ bản dầu khí, các chi phí nằm ngoài phần kinh phí được đảm bảo bằng ngân sách sẽ được thanh toán bằng nguồn lợi nhuận sau thuế của tập đoàn này.

Với chi phí đầu tư thất bại tại các dự án dầu khí, sau khi có quyết định kết thúc dự án và quyết toán chi phí, không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế và được bù đắp từ nguồn lợi nhuận sau thuế hàng năm của Petrovietnam.

Tập đoàn này được sử dụng tiền thu từ việc bán sản phẩm dầu, khí được chia của nước chủ nhà tại các hợp đồng dầu khí trước khi xác định lãi nước chủ nhà nộp vào ngân sách để xử lý bù trừ, thanh toán các chi phí, nghĩa vụ, bao gồm: chi phí liên quan đến việc bán, tiêu thụ sản phẩm; các nghĩa vụ tài chính và các chi phí còn thiếu, chi phí quản lý giám sát, duy trì hợp đồng…

Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo luật trước khi Quốc hội bấm nút biểu quyết, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng khẳng định, Chính phủ sẽ chỉ đạo xây dựng nghị định quy định hướng dẫn chi tiết thi hành luật đảm bảo đầy đủ cơ sở pháp lý, tính khả thi và hiệu lực đồng bộ với luật.

Chính phủ đồng thời tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện khung pháp lý với hoạt động CCS, các dự án CCS độc lập và dự án năng lượng ngoài khơi độc lập, đảm bảo tính tổng thể, đồng bộ, dài hạn và khả thi.

Luật Dầu khí mới được thông qua có 12 chương, 62 điều, có hiệu lực thi hành từ 1/3/2027.