Quan điểm tiếp tục tinh giản biên chế từ 5 - 10% được nêu rõ trong Kết luận số 40 của Bộ Chính trị về bổ sung, sửa đổi Quy định về quản lý biên chế của hệ thống chính trị; giao biên chế của hệ thống chính trị năm 2026 và định hướng giai đoạn 2027 - 2031, vừa được Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành.

Đưa ra khỏi hệ thống những người không đủ năng lực

Theo Kết luận, Bộ Chính trị định hướng giai đoạn 2027 - 2031, tiếp tục thực hiện tinh giản biên chế của hệ thống chính trị (khoảng từ 5 đến 10%).

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú. Ảnh: P.Thắng

Tỷ lệ tinh giản biên chế này trên cơ sở kế hoạch, lộ trình, cam kết trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, tổ chức, địa phương trong việc thực hiện phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền, áp dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số.

Cùng với đó, dựa trên cơ sở tinh giản quy trình công việc, giảm khâu trung gian trong tác nghiệp, sắp xếp tinh gọn tổ chức bên trong, sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, giảm số lượng lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, tổ chức....

Bộ Chính trị yêu cầu rà soát, sửa đổi, bổ sung và xây dựng mới định mức biên chế; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia, dữ liệu chuyên ngành và liên thông từ Trung ương đến cấp tỉnh, cấp xã bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, liên thông, dùng chung”, trong đó có cơ sở dữ liệu quốc gia về biên chế, cán bộ, công chức, viên chức và người làm việc hưởng lương từ nguồn thu sự nghiệp trong các đơn vị sự nghiệp công lập.

Định hướng quan trọng nữa được Bộ Chính trị yêu cầu là áp dụng phương pháp quản trị theo dữ liệu, lượng hóa công việc để xác định nhu cầu biên chế thực tế; chuyển từ quản lý số lượng biên chế sang quản lý chất lượng và hiệu quả thực thi công vụ.

Việc đánh giá cán bộ thực hiện định kỳ bằng các chỉ số được lượng hóa; đưa ra khỏi hệ thống những người không đủ năng lực, không hoàn thành nhiệm vụ để thực hiện tuyển dụng công chức, viên chức đủ trình độ, năng lực vào bộ máy.

Bộ Chính trị yêu cầu có kế hoạch bố trí, sắp xếp chuyển ngạch để bảo đảm đủ số lượng công chức thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước của cơ quan, đơn vị.

“Không để tình trạng viên chức thực hiện vị trí việc làm của công chức”, kết luận của Bộ Chính trị nêu rõ.

Ban Thường vụ tỉnh ủy, thành ủy, Đảng ủy trực thuộc Trung ương phải chủ động rà soát, điều chỉnh cơ cấu, số lượng phù hợp với thực tiễn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định, nhất là các cơ quan, đơn vị, địa phương thiếu vị trí chuyên môn cần phải bổ sung kịp thời.

Với những nơi có số công chức, viên chức có mặt lớn hơn số biên chế được giao năm 2026 phải khẩn trương xây dựng kế hoạch, giải pháp, lộ trình phù hợp, khả thi nhằm từng bước sắp xếp, điều chỉnh để đến hết năm 2026 phải đưa về đúng số biên chế được Bộ Chính trị giao.

Với các thành phố lớn, đô thị đặc biệt (như thành phố Hà Nội và TPHCM) được Bộ Chính trị quyết định cơ chế đặc thù về quản lý, sử dụng biên chế thì thực hiện theo chủ trương, kết luận của Bộ Chính trị.

Tuyệt đối không để “xin biên chế”, “giữ cơ cấu” vì lợi ích cục bộ

Bộ Chính trị yêu cầu Ban Tổ chức Trung ương nghiên cứu một cách toàn diện và đề xuất đổi mới công tác quản lý và giao biên chế của hệ thống chính trị nhằm bảo đảm hiệu quả thực chất, đồng bộ với chủ trương, chính sách của Đảng về đề án vị trí việc làm và đề án tiền lương.

Bộ Chính trị định hướng giai đoạn 2027 - 2031, tiếp tục tinh giản biên chế từ 5 đến 10%. Ảnh: minh họa

Trong đó, Bộ Chính trị yêu cầu cần đổi mới căn bản tư duy, nhận thức, phương pháp xác định biên chế của hệ thống chính trị; chuyển từ tư duy cố định, dài hạn sang theo chu kỳ 3 năm để điều chỉnh phù hợp; xác định biên chế bảo đảm khoa học, khách quan, theo định mức, tiêu chí, tiêu chuẩn rõ ràng, phù hợp thực tiễn; giải quyết cơ bản các hạn chế, bất cập từ nhiều nhiệm kỳ.

Việc giao biên chế phải gắn chặt với đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ, cải cách hành chính, phân cấp, phân quyền, chức năng, nhiệm vụ, vị trí việc làm và kết quả đầu ra cụ thể.

Những công việc có thể số hóa, tự động hóa, xã hội hóa, Bộ Chính trị yêu cầu kiên quyết giảm biên chế hành chính giản đơn để tăng cường cho các lĩnh vực then chốt, trong đó ưu tiên các nhiệm vụ chiến lược, phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, kinh tế số.

Công tác quản lý biên chế phải đặt trong tổng thể công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị.

Bộ Chính trị yêu cầu phải chuyển mạnh tư duy “quản lý biên chế” sang “quản trị nguồn nhân lực quốc gia phục vụ phát triển đất nước” với mục tiêu quản lý và sử dụng hiệu quả từng biên chế được giao.

“Không để tình trạng nơi thiếu người làm việc thì không được bổ sung, trong khi nơi hiệu quả thấp vẫn giữ biên chế ổn định. Phải có cơ chế mạnh hơn để sàng lọc, thay thế người không đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ, thực hiện đúng nguyên tắc “có vào - có ra” đối với biên chế hưởng lương từ ngân sách nhà nước, không để tình trạng vào biên chế là ổn định suốt đời”, Bộ Chính trị nêu rõ.

Đáng chú ý, Bộ Chính trị quán triệt yêu cầu “tuyệt đối không để xảy ra tình trạng “xin biên chế”, “giữ ghế”, “giữ cơ cấu” vì lợi ích cục bộ.

Theo đó, từng bộ, ngành, cơ quan, đơn vị, tổ chức, địa phương rà soát kỹ lưỡng, thực hiện sắp xếp tổ chức bên trong, bảo đảm lược bỏ các khâu trung gian, bộ phận hoạt động hình thức, năng suất thấp.

Ban Tổ chức Trung ương được giao tiếp thu ý kiến để bổ sung, hoàn thiện dự thảo Quy định về quản lý biên chế và quyết định giao biên chế năm 2026 của hệ thống chính trị, rà soát kỹ số liệu, bảo đảm chính xác, trình Thường trực Ban Bí thư xem xét, ban hành.