(Thanh tra) - Doanh nghiệp vận tải buộc cắt giảm chuyến, tối ưu lấp chỗ và siết chi phí để duy trì hoạt động, khi giá xăng dầu tăng nhanh đẩy chi phí lên cao và dư địa tăng giá cước hạn chế.
Trả lời Báo Thanh tra chiều 20/3, ông Đỗ Văn Bằng, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Hà Nội, Giám đốc Công ty Minh Thành Phát, cho biết doanh nghiệp hiện vẫn chưa điều chỉnh giá vé, song áp lực chi phí đang tăng rất nhanh do giá xăng dầu leo thang trong thời gian ngắn.
Theo ông Bằng, nếu so với thời điểm cách đây khoảng 20 ngày, khi xuất hiện biến động địa chính trị tại Trung Đông, giá xăng dầu trong nước chỉ dao động quanh mức 17.000 - 18.000 đồng/lít, thì hiện đã tăng lên khoảng 34.000 đồng/lít, tương đương mức tăng gần 90%.
"Đây là mức tăng rất lớn, khiến các doanh nghiệp vận tải hành khách rơi vào tình trạng cực kỳ khó khăn", ông nói.
Vẫn theo ông Bằng, nếu xu hướng tăng giá nhiên liệu tiếp tục kéo dài, việc điều chỉnh giá cước gần như là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, trước khi tính đến phương án tăng giá, doanh nghiệp đã chủ động triển khai nhiều biện pháp để tiết giảm chi phí.
"Ngay khi có biến động từ thị trường dầu thế giới, chúng tôi đã phải tính toán lại toàn bộ phương án vận hành. Chỉ trong khoảng 20 ngày đã có 3 - 4 lần tăng giá xăng dầu, nên doanh nghiệp buộc phải tận dụng tối đa các giải pháp nội tại để cầm cự", ông Bằng chia sẻ.
Theo đó, chi phí nhiên liệu hiện chiếm khoảng trên dưới 40% chi phí hoạt động, nên mỗi đợt tăng giá đều tác động trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh. Để giảm áp lực, doanh nghiệp đã điều chỉnh tần suất khai thác, cắt giảm khoảng 30% số chuyến trên một số tuyến, trong đó có tuyến Hà Nội - Lào Cai, nhằm nâng hệ số sử dụng ghế và tối ưu chi phí vận hành. Hiện mỗi ngày doanh nghiệp duy trì khoảng 20 chuyến trên tuyến này.
Về kiến nghị chính sách, ông Bằng cho rằng những giải pháp điều hành của Chính phủ thời gian qua như giảm thuế nhập khẩu xăng dầu, sử dụng quỹ bình ổn giá đã góp phần hỗ trợ doanh nghiệp và thị trường. Tuy nhiên, do giá xăng dầu chịu tác động lớn từ biến động quốc tế, khả năng can thiệp trong nước là có hạn.
"Ngay cả khi trích quỹ bình ổn khoảng 4.000 đồng/lít, giá xăng dầu vẫn tăng mạnh. Doanh nghiệp chỉ có thể kỳ vọng tình hình địa chính trị sớm ổn định để giá nhiên liệu hạ nhiệt, qua đó giảm áp lực chi phí", ông Bằng nói.
Liên quan đến giá cước vận tải, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh vừa ký công văn yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố và các cục quản lý chuyên ngành tăng cường kiểm tra kê khai, niêm yết giá cước vận tải, trong bối cảnh giá xăng dầu tăng mạnh, gây áp lực lớn lên chi phí doanh nghiệp.
Theo đó, trên cơ sở các giải pháp bình ổn giá nhiên liệu của Chính phủ, các địa phương cần theo dõi sát diễn biến giá xăng dầu, đồng thời kiểm soát chặt giá cước, đặc biệt với vận tải hành khách và hàng hóa thiết yếu, nhằm tránh tác động lan sang mặt bằng giá.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp vận tải phải thực hiện kê khai, niêm yết và bán đúng giá, không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá bất hợp lý, đồng thời chủ động tối ưu hoạt động, hạn chế xe chạy rỗng để tiết giảm chi phí.
Đồng thời, cơ quan quản lý cần tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm vi phạm và kịp thời đề xuất giải pháp điều hành phù hợp.
Theo thống kê của Bộ Xây dựng ngày 13/3, giá xăng dầu tăng đã đẩy giá cước vận tải đường bộ tăng phổ biến từ 10 - 30%, thậm chí nhiều địa phương ghi nhận mức tăng trên 30%.
Trong đó, nhóm tăng cao trên 30% gồm 7 tỉnh, thành phố: Ninh Bình (đến 50%), Quảng Ninh và Vĩnh Long (cùng đến 33,3%), Tuyên Quang, Lào Cai (khoảng 33%), Huế (31%) và Cà Mau (30%).
Đáng chú ý, các tỉnh miền núi như Lai Châu, Điện Biên, Lào Cai có mức tăng mạnh nhất, có tuyến tăng tới 50%, do đặc thù địa hình phức tạp, tiêu hao nhiên liệu lớn.
Nhóm tăng trung bình từ 10 - 30% gồm 11 địa phương như TP Hồ Chí Minh (phổ biến 10 - 20%), Hải Phòng (15 - 30%), Cần Thơ (16,66%), Điện Biên (20 - 30%), Cao Bằng (14,29%), Thanh Hóa (10 - 20%), Hà Tĩnh (13 - 25%), Sơn La (10 - 20%), Lai Châu (12 - 20%), Thái Nguyên (7 - 25%) và Đồng Nai (5 - 27%).
Riêng tại Hải Phòng và Quảng Ninh, giá cước vận tải hàng hóa và container tăng trung bình 10 - 24%, tạo thêm áp lực lên chi phí logistics và chuỗi cung ứng tại các cảng biển.
