Làm hồ sơ thủ tục đăng ký doanh nghiệp tại Sở Tài chính TPHCM. Ảnh minh họa: hcmcpv.org.vn

Nhằm tạo điều kiện thuận lợi và giảm thiểu thủ tục hành chính cho cộng đồng doanh nghiệp khi rút lui khỏi thị trường, Bộ Tài chính đã ban hành Công văn số 16148/BTC-DNTN gửi Sở Tài chính các tỉnh, thành phố. Văn bản hướng dẫn việc đẩy nhanh tiến độ, rút ngắn tối đa thời gian xử lý thủ tục đăng ký giải thể doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc.

Theo quy định tại khoản 2, Điều 207 Luật Doanh nghiệp, doanh nghiệp chỉ được giải thể khi bảo đảm thanh toán hết các khoản nợ, nghĩa vụ tài sản khác và không trong quá trình giải quyết tranh chấp tại tòa án hoặc trọng tài. Tuy nhiên, để tối ưu hóa quy trình thủ tục theo các văn bản quy phạm pháp luật mới (Nghị định số 168/2025/NĐ-CP và Nghị định số 296/2026/NĐ-CP), Bộ Tài chính đã đưa ra chỉ đạo cụ thể đối với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh và cơ quan thuế.

Đối với trường hợp doanh nghiệp chủ động nộp hồ sơ đăng ký giải thể, thời gian liên thông giữa các cơ quan được siết chặt tối đa.

Ngay sau khi tiếp nhận hồ sơ đăng ký giải thể, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh phải xử lý và gửi thông tin sang cơ quan thuế trong thời hạn 1 ngày làm việc.

Nếu nhận được ý kiến xác nhận từ cơ quan thuế về việc doanh nghiệp đã hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ thuế, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ chuyển tình trạng pháp lý của doanh nghiệp sang “Đã giải thể” trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong vòng 1 ngày làm việc.

Điểm đáng chú ý là nếu cơ quan thuế không đưa ra ý kiến phản hồi trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ ngày nhận thông tin, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ lập tức chuyển trạng thái sang “Đã giải thể” trong 1 ngày làm việc tiếp theo. Quy định này giúp hạn chế tình trạng hồ sơ bị tồn đọng vô thời hạn do chờ đợi phản hồi xác nhận nghĩa vụ thuế.

Đối với các trường hợp doanh nghiệp không nộp hồ sơ giải thể dù đã có nghị quyết, quyết định hoặc thông báo giải thể: Sau 180 ngày kể từ ngày tiếp nhận văn bản hoặc thông báo trên Cổng thông tin quốc gia, nếu không nhận được hồ sơ giải thể, hồ sơ chấm dứt hoạt động của các đơn vị trực thuộc và không có văn bản phản đối từ cơ quan thuế hay các bên liên quan, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ chuyển trạng thái của doanh nghiệp sang “Đã giải thể”. 

Đồng thời, chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh cũng được chuyển sang trạng thái “Đã chấm dứt hoạt động” trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ khi kết thúc mốc 180 ngày nêu trên.

Nhằm bảo đảm luồng xử lý dữ liệu thông suốt, Bộ Tài chính lưu ý khi phát sinh trục trặc kỹ thuật hoặc lỗi đường truyền, cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế cần chủ động phối hợp bằng các phương thức thay thế phù hợp. Mục tiêu đặt ra là cơ quan thuế vẫn phải phản hồi trong thời hạn 2 ngày làm việc và cơ quan đăng ký kinh doanh giải quyết hồ sơ đúng hạn luật định.

Động thái siết chặt thời gian liên thông này kỳ vọng sẽ gỡ bỏ rào cản hành chính kéo dài lâu nay, tạo hành lang pháp lý minh bạch và thông thoáng hơn cho thị trường.