Đoạn từ Km19 đến Km19+400 qua thôn Ngọc Thượng sau nhiều lần trì hoãn, ngày 12/8, UBND tỉnh Bắc Ninh đã chỉ đạo UBND huyện Lương Tài phối hợp với các ngành chức năng bảo vệ thi công đoạn đường trên khi người dân vẫn còn khiếu nại, sai phạm xử lý sau thanh tra chưa được thực hiện. Ảnh: Hoàng Phương.

Bất thường trong đền bù, hỗ trợ

D.A đầu tư cải tạo, nâng cấp TL 281 được UBND tỉnh Bắc Ninh phê duyệt phương án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp từ tháng 10/2008. Đến nay, vẫn chưa thực hiện xong vì còn tuyến đường từ Km19 đến Km+400 đoạn qua thôn Ngọc Thượng, Phú Hoà, Lương Tài, thuộc gói thầu số 3, chiều dài khoảng 300m phải dừng thi công nhiều lần do còn khiếu nại của các hộ dân.

Năm 2010, UBND huyện Lương Tài có quyết định về việc phê duyệt phương án bồi thường hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất để xây dựng, cải tạo, nâng cấp TL 281 đoạn Thứa - Kênh Vàng. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, lại có không ít khuất tất khiến khiếu kiện kéo dài. 

Các ông, bà Đoàn Đắc Đạo, Đoàn Đắc Phú, Nguyễn Thị Hoàng Yến, Nguyễn Văn Phiến (đại diện cho hơn 60 hộ dân thôn Ngọc Thượng) phản ánh: Khi thi công đoạn đường nói trên, Ban Quản lý D.A (Sở Giao thông Vận tải Bắc Ninh), Hội đồng Đền bù giải phóng mặt bằng (GPMB) không công khai quyết định thu hồi đất, phương án bồi thường. Chủ đầu tư và Công ty Bảo Minh Bắc Ninh không thực hiện hợp đồng bảo hiểm đã ký; không khảo sát đánh giá rủi ro công trình trước khi khởi công xây dựng; không thực hiện quy trình kiểm tra xác minh các công trình dân sinh (trước và sau thi công) để đền bù thiệt hại cho dân theo đúng chế độ; không công khai phương án bồi thường GPMB cho dân biết…

Ông Đạo cho biết, đất ở của các hộ gia đình được sử dụng ổn định từ nhiều đời qua, không có tranh chấp. Trong quá trình sử dụng, các hộ dân thực hiện đúng quy định của Nhà nước. Các hộ đã gửi đơn đến các cơ quan chức năng để kêu cứu, nhưng vẫn không được xem xét giải quyết. 

Cũng theo ông Đạo, rất nhiều hộ có diện tích thu hồi làm TL281 cùng vị trí đất 2 bên đường như nhau, nhưng người thì được đền bù, người thì không. Điều đáng nói, những người được bồi thường, hỗ trợ về đất phần lớn là người nhà của cán bộ thôn, xã, huyện, như các hộ: Đoàn Đắc Nhụ, Đoàn Đắc Tưởng, Đoàn Đắc Chuyên… là họ hàng với Chủ tịch UBND xã Ngọc Thượng. Hộ ông Đoàn Đắc Luận, nguyên Phó phòng Giao thông, hiện là Phó phòng Công thương huyện Lương Tài chỉ bị thu hồi phần sân bê tông nhưng lại được đền bù... lan can, tường hoa và cây cối. Trong khi đó, cận kề là nhà ông Đoàn Đắc Chí bị chặt hạ nhiều cây cối trên 20 năm tuổi không được nhận đền bù.

Hay như hộ ông Nguyễn Văn Thao, kế toán thôn Ngọc Thượng; hộ ông Đoàn Đắc Nghiêm, cán bộ địa chính xã đều được nhận đền bù với mức giá 1 triệu đồng/m2, trong khi các hộ kế cận chỉ được nhận 500.000 đồng/m2.

Tiếp tục tìm hiểu, PV còn nhận được thông tin xung quanh những khuất tất trong việc lập danh sách bồi thường, hỗ trợ GPMB khi thu hồi đất. Trên tuyến TL281, khoảng 25 hộ dân mới mua đất dịch vụ của thôn, xã được vài năm, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lại được nhận tiền đền bù. Trong khi đó, hàng chục hộ dân khác, sinh sống từ năm 1960 lại không được nhận đền bù.

Về vấn đề này, theo UBND huyện Lương Tài, trong tổng số 31 hộ gia đình, cá nhân của thôn Ngọc Thượng bị thu hồi đất và được bồi thường có 16 hộ gia đình, cá nhân mua đất ao dịch vụ của thôn Ngọc Thượng năm 2001. Đến năm 2006, UBND xã Phú Hòa đã triển khai và thu tiền sử dụng đất theo Nghị định 198 đối với diện tích đất các hộ tự khai. 

Cũng theo UBND huyện Lương Tài, thôn Ngọc Thượng tổ chức úp thầu bán đất ao dịch vụ dọc TL281 (đoạn qua thôn Ngọc Thượng) cho các hộ gia đình, cá nhân là sai thẩm quyền. UBND xã xác định chỉ giới quản lý hành lang giao thông đoạn qua thôn Ngọc Thượng là 8,5m (tính từ tim đường) và tổ chức thu tiền sử dụng đất đối với diện tích đất ao giáp TL281 của các hộ gia đình mua của thôn năm 2001 theo số liệu diện tích tự kê khai khi chưa xác định được vị trí, mô mốc giới giao đất giữa các hộ với diện tích đất nằm trong giới hạn hành lang an toàn giao thông.

Các hộ gia đình, cá nhân mua đất ao dịch vụ của thôn năm 2001 tự xác định diện tích đất của gia đình đang sử dụng trừ lưu không 8,5m, có xác nhận của Trưởng thôn Ngọc Thượng và UBND xã Phú Hòa trong biên bản kiểm kê đất đai để lập phương án bồi thường, GPMB khi thu hồi đất là không đúng thực tế. 

Không những vậy, Hội đồng Bồi thường, GPMB TL281 đã căn cứ vào biên bản của UBND xã Phú Hòa (xác định mốc chỉ giới cấp đất là 8,5m và các biên bản kiểm kê đất đai, kiểm kê tài sản trên đất) để lập phương án, bồi thường, hỗ trợ và GPMB khi thu hồi đất cho 16 hộ gia đình, cá nhân thôn Ngọc Thượng mua đất ao dịch vụ dọc TL281, nhưng thiếu kiểm tra, xem xét nên đã lập phương án bồi thường GPMB sai đối với diện tích nằm trong chỉ giới hành lang an toàn giao thông. 

Thanh tra xong để đấy

Phản ánh của các hộ dân đã được UBND huyện Lương Tài có kết luận giải quyết. UBND tỉnh Bắc Ninh cũng đã thành lập đoàn thanh tra liên ngành tiến hành xác minh theo đơn thư. 

Kết luận số 795/KL-UBND ngày 26/4/2013 của UBND tỉnh Bắc Ninh cho thấy: Tổ công tác giúp việc Hội đồng Bồi thường, GPMB thiếu kiểm tra, xác minh hồ sơ làm căn cứ tính bồi thường đối với diện tích đất ở mà thôn đã giao trái thẩm quyền năm 2001… dẫn đến 16 hộ dân không thuộc diện được bồi thường nhưng đã nhận số tiền 748,3 triệu đồng; không niêm yết về dự kiến phương án tái định cư, tạo điều kiện cho các hộ tái định cư được thảo luận về dự kiến tái định cư; trình duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư chậm so với quy định; áp giá đền bù hoa màu và tài sản trên đất sai so với quy định…

Từ những sai phạm trên, UBND tỉnh đã yêu cầu UBND huyện Lương Tài chỉ đạo Hội đồng Bồi thường, GPMB lập D.A hoàn thiện các thủ tục về lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư còn thiếu; tổ chức GPMB để giao mặt bằng sạch cho chủ đầu tư tổ chức thi công… Yêu cầu Công ty Bảo Minh Bắc Ninh có trách nhiệm xác định và xem xét mức bồi thường hỗ trợ. Chủ đầu tư phối hợp với huyện rà soát, bổ sung phương án bồi thường. Chánh Thanh tra tỉnh và các ngành phải đôn đốc thực hiện những nội dung vụ việc và báo cáo về UBND tỉnh trước ngày 31/5/2013…

Theo phản ánh của người dân, mặc dù kết luận của UBND huyện Lương Tài và UBND tỉnh Bắc Ninh trả lời chưa thấu tình, đạt lý, bởi một số hộ bị thu hồi đất và bị ảnh hưởng khi thực hiện D.A đến nay vẫn chưa được thống kê tài sản, công trình để bồi thường thiệt hại; nhưng các hộ dân vẫn mong chờ các ngành chức năng ở Bắc Ninh thực hiện xử lý sai phạm theo kết luận thanh tra đã nêu.

Xung quanh những sai phạm tại D.A này, PV Báo Thanh tra đã liên hệ với UBND huyện Lương Tài. Ông Đoàn Đắc Hải, Phó Chánh Văn phòng UBND huyện cho biết: UBND huyện Lương Tài đang bận phối hợp với Sở Giao thông Vận tải triển khai lực lượng bảo vệ thi công TL281, đoạn từ Km19 đến Km19+400 qua thôn Ngọc Thượng. UBND huyện sẽ liên hệ lại khi bố trí được lịch làm việc!

Báo Thanh tra sẽ tiếp tục thông tin về nội dung này.

Phương Hiếu - Hoàng Long