Trụ ở Công ty TNHH MTV Apatit Việt Nam. Ảnh: Việt Hưng

>>  Bài 1: Hàng chục năm khai thác quặng trái phép

Thu nghìn tỉ, phạt tiền triệu

Báo cáo 08/BC-TNMT ngày 8/1/2013 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lào Cai gửi UBND tỉnh nêu: Đối với hành vi khai thác khoáng sản không có giấy phép trong năm 2012 đang khai thác và đến nay vẫn còn hiệu lực xử phạt gồm khai trường 11, 17. Khối lượng quặng khai thác năm 2012 tại khai trường 11 và 17 chưa tiêu thụ là 49.982 tấn (quặng loại II)/141.000 tấn quặng đã tiêu thụ. Phạt hành chính 35 triệu đồng đối với mỗi khai trường.

Trong khi đó, theo quy định của Nghị định 150/2004/NĐ-CP ngày 29/7/2004 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khoáng sản, ngoài hình thức phạt tiền tổ chức, cá nhân vi phạm còn bị tịch thu tang vật liên quan đến hành vi vi phạm. Theo quy định này thì khối lượng quặng 49.982 tấn quặng loại II chưa tiêu thụ và giá trị lợi nhuận thu được từ khối lượng quặng đã tiêu thụ phải bị tịch thu.

Như vậy, có thể hiểu giá trị lợi nhuận thu được từ khối lượng quặng đã tiêu thụ phải bị tịch thu. Nhưng việc này chưa được thực hiện.

Qua trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Văn Sơn, Trưởng phòng Kỹ thuật sản xuất, Công ty Apatit Việt Nam, cho biết: Apatit được khai thác cực kì hiệu quả. Có những lòng moong được đào sâu đến 50m vẫn còn chưa hết quặng. Thử hình dung số lượng quặng tại 3 khai trường khác là 12, 14 và 31 thì số lượng quặng đã bị công ty đào lên đem bán là bao nhiêu?Khai trường 17, nơi có lòng moong sâu tới 50m mà vẫn chưa hết quặng. Ảnh: Việt Hưng

Khai bao nhiêu, biết bấy nhiêu 

Về vấn đề này, ông Lê Ngọc Dương, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lào Cai nói: Cái “khó” trong vấn đề này là trong quá trình khai thác, tiêu thụ quặng Apatit, công ty đã thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ tài chính và đã làm một số thủ thục pháp…

Phần “nghĩa vụ tài chính” được ông nói tới chính là phần doanh nghiệp  “tự khai, tự nộp”.

Đào khoáng sản với số lượng lớn và thu lợi nhuận vô cùng lớn, nên chỉ ít ngày sau khi nhận án phạt, công ty đã rất nhanh chóng nộp số tiền 1 tỷ 130 triệu đồng vào Kho bạc Nhà nước.

Ông Ngô Đức Ảnh, Phó Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Lào Cai thì có ý kiến: Sai phạm của Công ty Apatit Việt Nam là có. Các ban, ngành đã vào cuộc xử lý. Có sai phạm thì phải nộp về ngân sách. Ngành Thuế kiểm tra, thanh tra có sai phạm thì phải truy thu theo quy định của luật. Thời gian truy thu thuế có thể kéo dài tới 10 năm.

Trước câu hỏi của PV, việc hoàn thuế đối với số lượng quặng đã tiêu thụ tại 5 khai trường không có giấy phép trong nhiều năm qua xác định ra sao, số tiền phải truy thu là bao nhiêu? Ông Ảnh trả lời: “Nếu không kê khai thuế thì tức là trốn thuế. Thực tế, để xác định được khối lượng phải để cơ quan công an xác định”.

Hoàng Lan