Đồng chủ trì Hội thảo có ThS. Nguyễn Văn Lương, Hiệu trưởng Trường Cán bộ Thanh tra và PGS.TS Nguyễn Văn Quang, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội. Ảnh:MN

Tham dự hội thảo có đại diện lãnh đạo Thanh tra Chính phủ như TS Trần Đăng Vinh, Vụ trưởng Vụ Pháp chế; ThS Phạm Hùng, Cục trưởng Cục I; ThS Vũ Xuân Thành, Phó Cục trưởng Cục II; ThS Trịnh Như Hoa, Phó Cục trưởng Cục IV, cùng lãnh đạo nhiều cục, vụ trực thuộc Thanh tra Chính phủ. Hội thảo cũng có sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học đến từ Quốc hội, Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Học viện Hành chính và Quản trị công, Học viện Tài chính, Trường Đại học Luật Hà Nội và lãnh đạo thanh tra 25 tỉnh, thành phố trên cả nước.

ThS Nguyễn Văn Lương - Hiệu trưởng Trường Cán bộ Thanh tra phát biểu khai mạc hội thảo. Ảnh:MN

Đổi mới hoạt động thanh tra trong bối cảnh mới

Phát biểu khai mạc và dẫn đề hội thảo, ThS Nguyễn Văn Lương cho rằng, quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả cùng với yêu cầu chuyển đổi số đang đặt ra những đòi hỏi mới đối với ngành Thanh tra.

Theo đó, hoạt động thanh tra không chỉ dừng lại ở việc phát hiện, xử lý sai phạm mà cần chuyển mạnh sang vai trò phòng ngừa, cảnh báo rủi ro, góp phần hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng quản trị quốc gia và kiểm soát quyền lực trong bộ máy Nhà nước.

Các tham luận tại hội thảo tập trung làm rõ nhiều vấn đề lớn như đổi mới phương thức hoạt động thanh tra trong mô hình chính quyền địa phương mới; hoàn thiện thể chế pháp luật về thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo; tăng cường trách nhiệm giải trình; nâng cao hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và dữ liệu điện tử trong hoạt động quản lý Nhà nước.

Các diễn giả, đại biểu tham gia hội thảo. Ảnh:MN

Thanh tra trong mô hình chính quyền địa phương mới

Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại hội thảo là những yêu cầu đặt ra đối với ngành Thanh tra sau quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền địa phương mới.

Các ý kiến cho rằng việc tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước, rút ngắn quy trình xử lý công việc. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra yêu cầu phải hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực, tăng cường trách nhiệm người đứng đầu và đổi mới phương thức thanh tra nhằm đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại.

Nhiều tham luận nhấn mạnh xu hướng chuyển từ thanh tra theo phương thức truyền thống sang thanh tra dựa trên quản trị rủi ro, thanh tra dựa trên dữ liệu, tăng cường ứng dụng công nghệ số, thanh tra từ xa và thanh tra trực tuyến.

Theo các chuyên gia, đây là hướng đi tất yếu trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang được đẩy mạnh và yêu cầu xây dựng nền hành chính công khai, minh bạch, phục vụ người dân, doanh nghiệp ngày càng cao.

Một trong nhiều điểm cầu hội thảo. Ảnh: Trần Hùng

Tập trung xử lý đơn thư tồn đọng, kéo dài

Bên cạnh đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động, công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo tiếp tục là chủ đề được nhiều đại biểu quan tâm.

Các tham luận đã phân tích thực trạng giải quyết các vụ việc khiếu nại, tố cáo tồn đọng, phức tạp, kéo dài; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng, tăng cường đối thoại, giải quyết dứt điểm các vụ việc ngay từ cơ sở.

Nhiều ý kiến cho rằng việc giải quyết hiệu quả các vụ việc tồn đọng không chỉ góp phần bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của công dân mà còn giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội và củng cố niềm tin của người dân đối với các cơ quan Nhà nước.

Trong bối cảnh số lượng đơn thư liên quan đến đất đai, bồi thường, giải phóng mặt bằng vẫn chiếm tỷ trọng lớn, yêu cầu nâng cao chất lượng công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo được xác định là nhiệm vụ trọng tâm của ngành Thanh tra trong thời gian tới.

Điểm cầu khác của hội thảo khoa học. Ảnh: Trần Hùng

Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong kỷ nguyên số

Một nội dung nổi bật khác được thảo luận tại hội thảo là yêu cầu tiếp tục nâng cao hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong bối cảnh phát triển mới của đất nước.

Các chuyên gia nhận định, cùng với phòng, chống tham nhũng, vấn đề chống lãng phí đang trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm sử dụng hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Theo đó, cần tăng cường công khai, minh bạch trong quản lý, sử dụng tài sản công; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong kiểm tra, giám sát; xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý Nhà nước; đồng thời phát huy vai trò của thanh tra trong việc phát hiện những bất cập về cơ chế, chính sách để kiến nghị hoàn thiện pháp luật.

Hội thảo cũng dành thời gian trao đổi về các giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ thanh tra có bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức và năng lực chuyên môn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

Thông qua các tham luận và ý kiến trao đổi, nhiều đại biểu thống nhất cho rằng ngành Thanh tra đang đứng trước cơ hội lớn để đổi mới toàn diện cả về tổ chức bộ máy lẫn phương thức hoạt động. Trong đó, chuyển đổi số, quản trị dựa trên dữ liệu, nâng cao trách nhiệm giải trình và kiểm soát quyền lực sẽ là những trụ cột quan trọng để ngành Thanh tra thích ứng với yêu cầu phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.