Ngày 12/5/2026, Thanh tra tỉnh Ninh Bình công bố quyết định thanh tra cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp trên địa bàn tỉnh. Ảnh: TH

Kết luận thanh tra mở ra lộ trình xử lý nhà, đất dôi dư

Việc thực hiện các kết luận thanh tra về quản lý, sử dụng cơ sở nhà, đất dôi dư được UBND tỉnh Ninh Bình xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính. Đây cũng là nội dung xuyên suốt trong Báo cáo số 221/BC-UBND gửi Thanh tra Chính phủ về kết quả triển khai các kiến nghị thanh tra.

Thực hiện Kế hoạch số 1319/KH-TTCP của Thanh tra Chính phủ, Thanh tra tỉnh Ninh Bình tiến hành thanh tra chuyên đề về cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp và ban hành Kết luận số 59/KL-TTr ngày 25/6/2026. Kết quả thanh tra là căn cứ để UBND tỉnh tiếp tục rà soát, hoàn thiện phương án xử lý và tổ chức thực hiện các kiến nghị thanh tra đối với cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp.

Thực tế, việc thực hiện các kiến nghị thanh tra đã được tỉnh triển khai từ trước khi Kết luận số 59 được ban hành. Sau Kết luận số 54/KL-TTCP của Thanh tra Chính phủ, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 78/KH-UBND, phân công rõ trách nhiệm từng cơ quan, đồng thời giao Thanh tra tỉnh Ninh Bình theo dõi, đôn đốc và tổng hợp kết quả thực hiện.

Trong quá trình triển khai, UBND tỉnh thường xuyên tổ chức họp, kiểm tra, đôn đốc; chỉ đạo Sở Tài chính, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Thanh tra tỉnh, Trung tâm Phát triển quỹ đất cùng các cơ quan liên quan phối hợp rà soát hồ sơ pháp lý, đánh giá hiện trạng sử dụng và xây dựng phương án xử lý đối với từng cơ sở nhà, đất theo quy định.

Quá trình rà soát cũng giúp địa phương nhận diện đầy đủ hơn hiện trạng quản lý tài sản công. Tại thời điểm 30/4/2026, toàn tỉnh quản lý 7.520 cơ sở nhà, đất, gồm 6.758 cơ sở đang sử dụng và 762 cơ sở dôi dư; đồng thời làm rõ hiện trạng quản lý, sử dụng của từng cơ sở để phục vụ việc xây dựng phương án xử lý.

Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, đẩy nhanh xử lý để khai thác hiệu quả tài sản công

Kết quả thanh tra cũng cho thấy khối lượng công việc cần tiếp tục thực hiện còn rất lớn để đưa toàn bộ quỹ nhà, đất dôi dư vào quản lý, khai thác hiệu quả.

Theo Kết luận thanh tra số 59/KL-TTr, mới có 63/762 cơ sở dôi dư được phê duyệt phương án xử lý; 699 cơ sở còn lại chưa được phê duyệt, chủ yếu do hồ sơ pháp lý về đất đai chưa hoàn thiện, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc còn vướng quy hoạch, tranh chấp và nhu cầu sử dụng. Bên cạnh đó, còn 191 cơ sở chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; nhiều hồ sơ quản lý tài sản, hồ sơ địa chính và dữ liệu tài sản công cần tiếp tục được hoàn thiện, cập nhật đồng bộ.

Đáng chú ý, hơn 80% số cơ sở nhà, đất dôi dư vẫn đang để trống. Cụ thể, 762 cơ sở chưa được đưa vào khai thác tương ứng khoảng 1,33 triệu m² đất và 363 nghìn m² nhà; 613 cơ sở bỏ trống với giá trị tiềm năng ước từ khoảng 4.300 đến trên 10.700 tỷ đồng nếu được xử lý kịp thời. Con số này cho thấy dư địa rất lớn để khai thác hiệu quả nguồn lực tài sản công.

Thanh tra tỉnh Ninh Bình kiểm tra hiện trạng một cơ sở dôi dư sau sắp xếp. Ảnh: TH

Chính vì vậy, UBND tỉnh Ninh Bình xác định việc thực hiện nghiêm các kết luận, kiến nghị thanh tra không chỉ nhằm khắc phục những tồn tại trong quản lý, sử dụng tài sản công mà còn là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài; góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, đồng thời khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Kết quả tổng hợp tại Báo cáo số 221/BC-UBND, đến ngày 30/6/2026, toàn tỉnh Ninh Bình có 838 cơ sở nhà, đất dôi dư. Trong đó, 822 cơ sở đã được UBND tỉnh giao cơ quan, đơn vị quản lý, xử lý (743 cơ sở đã được tổ chức thực hiện theo phương án hoặc quyết định của cấp có thẩm quyền; 79 cơ sở đang tiếp tục triển khai theo lộ trình) và 16 cơ sở mới phát sinh đang được rà soát, hoàn thiện hồ sơ để xử lý theo quy định.

Để đẩy nhanh tiến độ xử lý, UBND tỉnh tiếp tục giao rõ trách nhiệm cho từng cơ quan, đơn vị nhằm bảo đảm việc thực hiện các kết luận thanh tra đi vào thực chất. Theo đó, Sở Tài chính chủ trì rà soát, phân loại toàn bộ cơ sở nhà, đất dôi dư theo từng nhóm để xây dựng lộ trình xử lý; Sở Nông nghiệp và Môi trường tập trung hoàn thiện hồ sơ địa chính, đẩy nhanh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; đồng thời tiếp tục phát huy vai trò của tổ công tác liên ngành trong hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn đối với từng nhóm tài sản.

Đối với các cơ sở đang bỏ trống hoặc sử dụng, UBND tỉnh yêu cầu khẩn trương rà soát hiện trạng, xác định khả năng tiếp tục sử dụng hoặc chuyển đổi công năng; trường hợp không còn nhu cầu sử dụng sẽ thực hiện thu hồi để xử lý theo quy định. Các trường hợp cho thuê, cho mượn, sử dụng sai mục đích hoặc bị lấn chiếm cũng được yêu cầu kiểm tra, xử lý dứt điểm; ưu tiên đưa những cơ sở đã hoàn thiện hồ sơ pháp lý vào khai thác nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực đất đai.

Thanh tra tỉnh Ninh Bình được giao tiếp tục theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các kết luận thanh tra; định kỳ tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh và Thanh tra Chính phủ; đồng thời kịp thời tham mưu xử lý đối với các cơ quan, đơn vị chậm triển khai hoặc thực hiện chưa đầy đủ các nội dung theo kết luận thanh tra.

Có thể thấy, từ kết quả thanh tra chuyên đề, Ninh Bình đang từng bước chuyển các kiến nghị thanh tra thành nhiệm vụ quản lý cụ thể. Việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý, xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư và phân công rõ trách nhiệm thực hiện không chỉ nhằm khắc phục những tồn tại trước mắt mà còn hướng tới khai thác hiệu quả tài sản công, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.