Thanh tra Tổng cục Đường bộ Việt Nam kiểm tra dấu hiệu một đường ngang trái phép trên quốc lộ.

3.417 đường ngang trái phép

Theo thống kê của Tổng Cục Đường bộ Việt Nam, từ ngày 15/4/2010 đến nay, cả nước hiện còn 3.417 trường hợp các đường ngang đấu nối trái phép vào quốc lộ, trong đó Khu Quản lý đường bộ (QLĐB) II có 41 trường hợp; Khu QLĐB IV có 59 trường hợp; Khu QLĐB V có 38 và nhiều nhất là Khu QLĐB VII với 2.940 trường hợp. Các địa phương đứng đầu ở số đường ngang, điểm đấu nối trái phép là Yên Bái, Quảng Nam. Đó là chưa kể hàng chục nghìn đường nhánh, điểm đấu nối trái phép và có phép (do cấp có thẩm quyền cấp) hoặc tồn tại do lịch sử để lại.

Bên cạnh đó, trong phạm vi quản lý của các Khu QLĐB IV, V, VII lần lượt cũng có 71, 67 và 904 cửa hàng xăng dầu không phép đấu nối vào quốc lộ. Các tỉnh dẫn đầu ở vi phạm này là Ninh Bình, Thanh Hóa và Long An. Ngoài ra, cả nước còn tồn tại hơn 1.300 cây xăng đấu nối vào quốc lộ do lịch sử để lại.

Theo thống kê chưa đầy đủ thì hiện vẫn còn 26 tỉnh chưa lập quy hoạch đấu nối vào quốc lộ để thỏa thuận với Bộ Giao thông Vận tải (GTVT). Mặt khác, theo nhận định của Tổng cục Đường bộ, các địa phương không chủ động xây dựng đường gom nên các đường nhánh đấu nối trực tiếp vào quốc lộ đến nay vẫn tồn tại. Một số tỉnh không lập quy hoạch đấu nối đường nhánh vào quốc lộ, nhưng lại liên tục có văn bản đề nghị Bộ GTVT thỏa thuận đấu nối đơn lẻ như: Sơn La, Thừa Thiên - Huế, Quảng Ninh, TP Đà Nẵng… Nhiều tỉnh đã có quy hoạch được Bộ GTVT thỏa thuận nhưng vẫn tiếp tục đề nghị bổ sung điểm đấu nối dẫn đến việc lập, thỏa thuận và phê duyệt quy hoạch không phát huy tác dụng quản lý Nhà nước.

Vấn đề lợi ích địa phương

Theo lãnh đạo Khu QLĐB IV, dù đã làm hết trách nhiệm và khả năng, phối hợp với các đơn vị liên quan để giảm các đường ngang và điểm đấu nối trái phép, nhưng các địa phương chưa thực sự vào cuộc. “Vì nhiều lý do như lợi ích kinh tế nên nhiều địa phương chưa nghiêm chỉnh chấp hành quy định của Chính phủ và Bộ GTVT về đấu nối vào quốc lộ; còn quy hoạch phổ biến các khu công nghiệp, khu kinh tế, khu dân cư, khu thương mại dịch vụ bám theo 2 tuyến quốc lộ; còn cấp bán đất cho nhân dân xây dựng nhà ở… dẫn đến tình trạng nhà dân đấu nối trực tiếp trái phép vào đường quốc lộ”, lãnh đạo Khu QLĐB IV khẳng định.

Bên cạnh đó, nhiều ý kiến cũng cho rằng, nguyên nhân hàng đầu khiến việc chưa xóa bỏ, chưa giảm được đường ngang và các điểm đấu nối trái phép, đấu nối bất hợp lý vào quốc lộ là do không xây dựng được đường gom. Chưa kể, không ít dự án mới về khu công nghiệp, khu kinh tế, khu dân cư, khu thương mại dịch vụ cũng chưa xây dựng được đường gom đúng quy định…

Cá biệt, có những vụ vi phạm bị đơn vị QLĐB phát hiện lập biên bản xử lý vi phạm hành chính, chuyển hồ sơ về thanh tra sở và địa phương, nhưng cấp tỉnh chỉ đạo huyện không nhận hồ sơ…

Rõ ràng, việc tồn tại những bất cập từ nhiều nguyên nhân nói trên trong đó có lợi ích của địa phương nên chính quyền địa phương chưa thực sự vào cuộc, thậm chí là buông lỏng quản lý. Trong khi đó, trách nhiệm chính vẫn thuộc về UBND cấp tỉnh.

Bài và ảnh: Hữu Oanh