Hệ thống cung ứng dịch vụ KCB hướng đến mục tiêu bao phủ toàn dân, mọi người đều có thể tiếp cận với chi phí phù hợp. Ảnh: ND

Thống kê của Cục Quản lý KCB (Bộ Y tế) cho thấy, cả nước hiện có 1.451 bệnh viện (BV) công lập, trong đó có 39 BV tuyến Trung ương, 492 BV tuyến tỉnh, 645 BV huyện và 72 BV ngành cùng khoảng 11.100 trung tâm trạm y tế. Ở khu vực tư nhân, cả nước hiện có 219 BV tư nhân, 31.594 phòng khám tư nhân. Các cơ sở KCB hiện được phân cấp, phân hạng, tuyến theo các quy định: Phân chia theo đơn vị quản lý hành chính là tuyến trung ương, tỉnh, huyện, xã; phân cấp theo năng lực chuyên môn và phân cấp theo khả năng cung ứng dịch vụ y tế. 

Thời gian qua, các BV không ngừng đổi mới để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người bệnh. Quy trình khám bệnh không ngừng được cải tiến; thực hiện đánh giá BV theo bộ tiêu chí chất lượng để tiến tới chăm sóc toàn diện.

Theo ông Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý KCB, tuy đã có nhiều tiến bộ nhưng hệ thống KCB còn phải cải tiến rất nhiều nhằm giảm bớt tình trạng “chênh vênh như hình tháp lật ngược”. 

Hệ thống này nảy sinh một số vấn đề tồn tại như quy định thông tuyến KCB làm giảm số lượng người bệnh đến khám và điều trị trạm y tế xã. 

Bên cạnh đó, BV tuyến huyện có năng lực kỹ thuật cao, thực hiện nhiều kỹ thuật vượt tuyến nhưng không được xếp mức cao hơn. 

Ngược lại, BV tuyến tỉnh năng lực kỹ thuật thấp hơn (có thể BV huyện) nhưng vẫn là cơ sở BV tuyến huyện phải chuyển tuyến lên.

Ngoài ra, việc phân hạng BV cũng chưa đánh giá sát với năng lực của cơ sở. Việc phân hạng là căn cứ để xác định mức giá khám bệnh, ngày giường điều trị không công bằng với BV tuyến cao hơn thực hiện kỹ thuật cao hơn nhưng ở hạng thấp hơn.

Chưa hết, đang có sự mất cân đối trong sử dụng Quỹ KCB bảo hiểm y tế. Cụ thể, tuyến xã chỉ chiếm 4%, Trung ương 23% thì tuyến huyện 26%, tuyến tỉnh là 47%. Ngành Y tế mong muốn nâng tỷ lệ tại tuyến xã lên 20%, tuyến tỉnh 30% (trong đó 10% dành cho chăm sóc sức khỏe ban đầu).

Bộ Y tế đang xây dựng Đề án Đổi mới hệ thống cung ứng dịch vụ KCB. Theo đó, đề xuất tổ chức hệ thống cung ứng dịch vụ y tế theo 3 cấp chuyên môn. Tổ chức hệ thống trạm y tế xã, phường, thị trấn gắn với y tế học đường và phù hợp với đặc điểm của từng địa phương. Phát triển mạnh hệ thống cấp cứu tại cộng đồng và trước khi vào BV.

Có hai phương án để phân chia các cơ sở KCB làm 3 tuyến. 

Phương án 1: Tuyến 1 là các cơ sở KCB ban đầu, điều trị ngoại trú; tuyến 2 là các cơ sở điều trị đa khoa (chia làm hai mức: Đa khoa cơ bản và đa khoa nâng cao); tuyến 3 là các cơ sở điều trị chuyên khoa, chuyên sâu (chia làm ba mức: Chuyên khoa, chuyên khoa kỹ thuật cao và chuyên khoa kỹ thuật sâu). 

Phương án 2: Tuyến 1 là các cơ sở khám bệnh, điều trị ngoại trú và chăm sóc sức khỏe ban đầu; tuyến 2: Tuyến điều trị đa khoa cơ bản; tuyến 3 được chia làm 3 mức: Đa khoa nâng cao, chuyên khoa kỹ thuật cao và chuyên khoa kỹ thuật sâu. 

Việc phân tuyến KCB là cơ sở để giao kỹ thuật chuyên môn; xác định quy định về chuyển tuyến theo thứ tự từ tuyến 1 đến tuyến 3. Trong mỗi tuyến, dựa vào năng lực kỹ thuật và chất lượng dịch vụ KCB sẽ xếp các BV trong mỗi tuyến thành 2-3 mức khác nhau. Mức chất lượng sẽ là căn cứ để tính giá viện phí của BV.

Theo ông Lương Ngọc Khuê, việc xây dựng Đề án Đổi mới hệ thống cung ứng dịch vụ KCB nhằm đổi mới hệ thống cung ứng dịch vụ KCB theo định hướng công bằng, hiệu quả, phát triển, chất lượng. Hệ thống cung ứng dịch vụ KCB hướng đến mục tiêu bao phủ toàn dân, mọi người đều có thể tiếp cận với chi phí phù hợp.

Ngọc Diệp