Ảnh minh họa: internet

Xét về góc độ thời trang, vàng ròng dùng để chế tác kiềng, vòng, nhẫn, bông tai, dây chuyền... theo kiểu dáng tân thời hay cổ điển cũng không lấp lánh bằng vàng trang sức. Vì sao? Vì vàng trang sức ký hiệu 18K tương đương tỉ lệ vàng chiếm 75% trong sản phẩm, còn lại là các kim loại khác như bạc, sắt, đồng... Độ bóng, độ cứng của vàng 18K (vàng tây) kết hợp kiểu dáng tân thời với các hoa văn họa tiết có gắn đá quý tạo nên sức hấp dẫn và hài hòa với các loại váy cưới, áo dài. Nhờ lợi thế đó mà các nhà chế tác vàng trang sức “móc túi” công khai người tiêu dùng.

Thường các sản phẩm vàng trang sức 18K bán trên thị trường chỉ đạt 72 - 73% lượng vàng, trong khi quy định phải là 75%. Rõ ràng, 2% khối lượng vàng bị ăn bớt trên 1 sản phẩm, nếu sản phẩm có khối lượng vàng càng lớn thì mức độ “móc túi” càng cao. Mỗi sản phẩm vàng 18K trọng lượng 5 chỉ thì bị móc túi từ 500 - 1 triệu đồng/sản phẩm. Đó là lý do khi mua hàng trang sức của một cửa hàng A sang bán cho một cửa hàng B thì có mức giá giảm từ vài trăm nghìn đồng đến cả triệu đồng so với bán lại sản phẩm cho cửa hàng mà mình đã mua. Những nơi mua lại vàng trang sức không phải sản phẩm mình bán ra đều có cách giải thích: Sản phẩm này phải nấu lại để có tuổi vàng cao hơn. Đây là một kiểu khống chế khách hàng: Mua ở đâu phải bán lại ở đấy. Mặt khác, nếu tỷ lệ vàng đều đạt 75% đối với sản phẩm vàng 18K thì không có chuyện chênh lệch nhau cả triệu đồng trên 1 sản phẩm.

Để chống gian lận và móc túi trắng trợn khách hàng, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư số 22/2013/TT-BKHCN quy định về giám định vàng và tuổi vàng nữ trang. Thông tư có hiệu lực từ 2 năm nay nhưng tình hình bán vàng trơn (nhẫn) vẫn không đóng thương hiệu lên sản phẩm, không niêm yết tuổi vàng và thực trạng gian lận tuổi vàng vẫn diễn ra phức tạp và công khai. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Hiệp hội Kinh doanh vàng đã phối hợp lập Công ty Kiểm định vàng bạc đá quý Việt Nam nhằm kiểm định chất lượng sản phẩm được chế tác bằng vàng bạc đá quý. Nhưng trên thực tế, chẳng mấy khách hàng mua sản phẩm trang sức từ các cửa hàng vàng đưa đến Công ty Kiểm định vàng bạc đá quý Việt Nam để kiểm định bởi thủ tục và chi phí khá rườm rà.

Nhận thấy sự móc túi trắng trợn mà các chế tài xử lý vi phạm chưa có hiệu quả, người tiêu dùng đã chuyển sang sử dụng mua các sản phẩm vàng ròng (9999 - tương đương 99,99% vàng trong sản phẩm) được chế tác kiềng, vòng, dây chuyền, nhẫn... theo kiểu dáng cổ điển như trang sức của Hoàng hậu Nam Phương... Khi có việc cần, ta đưa sản phẩm ra bán lại vẫn được nhiều cửa hàng chọn mua vì nguyên liệu đảm bảo, do vậy ít bị mất giá so với mua một sản phẩm vàng tây. Đó cũng là cách lựa chọn tiêu dùng khôn ngoan và rất thực tế mà mỗi khách hàng nên tham khảo trong mùa cưới.

Thế Lữ