Theo lý giải của lãnh đạo Điện lực Nghệ An, 24 xã chưa có điện vì là những địa phương miền núi rẻo cao, dân cư thưa thớt. Hơn nữa, chủ trương là đầu tư dần dần mang tính chất phúc lợi, chứ đầu tư vào đó kinh phí rất lớn, kinh doanh thì không thể làm được!

Doanh nghiệp sợ thua lỗ hoặc thu hồi vốn quá lâu nên hơn 10.000 hộ dân tỉnh Nghệ An phải tự lo khi không có điện.

Giải pháp tình thế là người dân sử dụng thuỷ điện mini với giá vài ba triệu đồng/bộ. Theo đó, chỉ sử dụng chủ yếu để thắp sáng hoặc dành cho con cái học bài. Còn lại, mọi sinh hoạt thường ngày vẫn phải dùng đèn dầu để thắp sáng.

Bên cạnh đó, bà con tự tìm nguồn điện bằng cách ngăn dòng chảy của khe, suối để đặt máy tua-bin phát điện. Hệ quả là, dây điện chằng chịt như mạng nhện từ các khe, suối “vươn” về từng bản làng. Theo đó, đã có nhiều cái chết thương tâm đối với người dân nơi đây do hệ thống “thủy điện tự phát” này.

Ông Nguyễn Hồ Cảnh, Chủ tịch UBND huyện Tương Dương cho biết: "Đến nay, huyện vẫn còn 3 xã vùng sâu, vùng xa chưa có điện”.

Các huyện có số xã chưa có điện lưới quốc gia nhiều nhất là Kỳ Sơn 12 xã, Quỳ Châu 4 xã, Quế Phong 4 xã, Con Cuông 1 xã.

Tại xã Keng Đu (Kỳ Sơn) có 10 bản, 772 hộ với gần 4.000 nhân khẩu thuộc dân tộc Khơ Mú và dân tộc Thái. Tỷ lệ đói nghèo của xã đang ở mức cao với gần 88% số hộ. Đã vậy, Keng Đu còn chưa có điện lưới quốc gia, đường giao thông xuống cấp, mạng lưới thông tin liên lạc chưa có nên cuộc sống càng khó khăn.

Trước nhu cầu bức thiết này, UBND tỉnh Nghệ An đã ban hành Nghị quyết số 23/2011 NQ-HĐND ngày 9/12/2011, trong đó đề ra mục tiêu đến năm 2020 đạt 100% số hộ có điện sử dụng. Chính phủ và Bộ Công thương cũng đã đồng ý cho Nghệ An lập dự án đầu tư cấp điện đến các xã miền núi, vùng đồng bào dân tộc chưa có lưới điện quốc gia.

Sở Công thương Nghệ An đã được UBND tỉnh giao triển khai các thủ tục đầu tư. Sau một thời gian ngắn, đã trình kế hoạch đấu thầu lập dự án đầu tư. Theo đó, dự án sẽ được tiến hành trong hai giai đoạn: Giai đoạn I: Từ năm 2012 - 2015 sẽ cấp điện cho 12.840 hộ gia đình với số vốn khoảng 600 tỷ đồng; giai đoạn II: Từ năm 2015 - 2020 cấp điện tiếp cho gần 7.000 hộ gia đình với số vốn gần 400 tỷ đồng.

Tuy nhiên, nếu nói như lãnh đạo Điện lực Nghệ An thì để điện lưới quốc gia đến được với hàng ngàn hộ dân miền Tây xứ Nghệ… vẫn còn xa lắm.

Trang - Vân