Cách đây 48 năm (1946), Đồn điền Chi Nê, Lạc Thủy được Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Bộ Tài chính chọn là một trong những cơ sở đầu tiên đặt Nhà máy in tiền của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Nơi đây đã sản xuất ra những tờ giấy bạc tài chính, đồng bạc Cụ Hồ đầu tiên của Chính quyền cách mạng non trẻ. Tờ bạc Tài chính Cụ Hồ ra đời đã trở thành vũ khí đấu tranh trên mặt trận Kinh tế - Tài chính - Tiền tệ, loại bỏ đồng tiền Đông Dương của thực dân Pháp, góp phần quyết định vào việc cung cấp nhu cầu vật chất, lưu thông hàng hóa trong cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc.  Cắt băng khánh thành Di tích II (xưởng in bạc). Ảnh: Hồng Bài

Lúc đó, nhà máy in tiền còn thô sơ, máy móc chưa hiện đại nên việc in tiền rất khó khăn, phải qua nhiều cung đoạn, như: In lần lượt từng màu, số sê-ri, sau đó mới cắt. Mệnh giá lớn được in ốp-xét, mệnh giá nhỏ in bằng máy sốp, ti pô (5 đồng, 2 đồng, 1 đồng, 5 hào, 2 hào, 1 hào). Tiền in xong được đóng hòm cho lên xe bò, xe ngựa chuyển lên cất giữ vào "kho bạc" tại gia đình ông Bùi Văn Xin ở xóm Đồng Thung, xã Cố Nghĩa, từ đó mới cấp phát đi khắp nơi theo lệnh của Bộ Tài chính. Đại biểu xem máy in tiền đầu tiên của Nhà máy in tiền.  Ảnh: Hồng Bài

Đặc biệt, Đồn điền Chi Nê, Lạc Thủy đã vinh dự được hai lần đón Bác Hồ về thăm. Bác Hồ đã nghỉ lại tại đồn điền Chi Nê của gia đình ông Đỗ Đình Thiện. Đến thăm cán bộ, công nhân nhà máy in tiền, Bác căn dặn: "Đây là nhà máy in tiền của ta, các chú cần giữ gìn cẩn thận, phải thi đua nhau làm việc để in được nhiều tiền cho cả nước tiêu dùng và công cuộc kháng chiến cứu quốc". Sau đó Bác đến thăm một số gia đình đồng bào Mường ở xã Cố Nghĩa và gia đình ông Bùi Văn Xin, xóm Đồng Thung, người đã nhường nhà ở làm "kho bạc" cho Chính phủ. Đồn điền Chi Nê là nơi lưu giữ những dấu ấn lịch sử đầu tiên của Bộ Tài chính nói riêng, nền tài chính quốc gia nói chung và ghi nhận một thời kỳ lịch sử cách mạng vẻ vang của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc huyện Lạc Thủy.  Tiền được phân loại, đóng gói trước khi chuyển lên "kho bạc". Ảnh: Hồng Bài