Nhà G6A Thành Công thuộc diện di dời khẩn cấp vẫn phải “gánh” thêm công trình cơi nới mới. Ảnh: HO

Buông lỏng quản lý cơi nới, sửa chữa nhà cũ, chung cư cũ

Vụ sập nhà tại 43 Cửa Bắc chỉ là một trong rất nhiều công trình đang có hoạt động cơi nới, sửa chữa công trình nhà cũ, chung cư cũ xảy ra sự cố, tai nạn gây ra hậu quả chết người. Trên thực tế, rất nhiều hoạt động tự ý cơi nới, sửa chữa vẫn diễn ra hàng ngày, hàng giờ tại Hà Nội mà dường như chủ công trình và các đơn vị thi công đang xem nhẹ các biện pháp an toàn.

Ví như, mới đây công trình chung cư cũ được xây dựng từ những năm 80 - 90 thế kỷ trước tại ngã tư Giải Phóng - Trường Chinh (khu vực nhà hàng Nhất Ly) chủ công trình sau khi mua - thuê được toàn bộ các căn hộ thuộc tầng 1 đã tự ý sửa chữa, phá dỡ toàn bộ tường chịu lực là vách ngăn của các căn hộ để tạo thành một mặt bằng rộng ở dưới tầng 1 phục vụ hoạt động kinh doanh của nhà hàng. Cách làm này đã khiến khu chung cư cũ yếu đi trông thấy khi toàn bộ kết cấu tường chịu lực bị phá dỡ.

Công trình 437 Giải Phóng thời gian gần đây cải tạo, phá dỡ, thay đổi kết cấu tòa nhà. Ảnh: HO

Liên quan đến vụ sập nhà số 43 phố Cửa Bắc làm 2 người chết, 4 người bị thương và ảnh hưởng nứt tường bốn nhà xung quanh, ngày 7/8, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự "vi phạm quy định về xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng" xảy ra ngày 4/8, tại số nhà 41 phố Cửa Bắc, quận Ba Đình.

Theo Cơ quan Công an, căn cứ lời khai của các đối tượng và tài liệu thu thập được, nguyên nhân ban đầu của vụ sập nhà phố Cửa Bắc được xác định ngôi nhà số 43 Cửa Bắc đã được xây dựng từ lâu, hệ thống móng và tường chịu lực kém, đồng thời chịu ảnh hưởng do tác động của mưa dài ngày từ cơn bão số 1. Đặc biệt, trong quá trình thi công nhà số 41 đã không có những biện pháp thi công đảm bảo an toàn cho các công trình xung quanh, dẫn đến sập đổ nhà số 43 phố Cửa Bắc.

Hiện Cơ quan Công an đang tiếp tục điều tra làm rõ.

Thậm chí, ngay cả với công trình chung cư cũ G6A Thành Công được xếp vào diện phải di dời khẩn cấp nhưng vẫn có công trình cải tạo mới với một quán cà phê “chuồng cọp” cơi nới “hoành tráng”...

Đối với các công trình nhà cũ được cải tạo, phá dỡ và xây dựng mới thì các giải pháp chống đỡ, đảm bảo an toàn cho công trình liền kề cũng đang bị xem nhẹ, nhiều vụ công trình liền kề xây dựng mới gây hậu quả lún nứt công trình liền kề sau đó đã xảy ra khiếu nại, tố cáo...

Cần quy định rõ trách nhiệm

Theo đánh giá của các cơ quan chức năng cũng như của giới KTS, đối với các công trình cũ mà vẫn cố tình thực hiện việc cải tạo, sửa chữa khi xảy ra các sự cố như vụ sập nhà tại 43 Cửa Bắc thì trước hết là trách nhiệm của chủ đầu tư và nhà thầu trong việc đưa ra giải pháp thi công công trình. Sau đó là các đơn vị thẩm tra, thẩm định biện pháp để dẫn đến tình trạng nói trên.

Một nhà cũ trên phố Nhà Chung được người thuê làm quán cà phê, sửa chữa. Ảnh: HO

Theo KTS Nguyễn Ngọc Minh, cải tạo nhà cũ, đặc biệt là chung cư cũ ở Hà Nội đang là vấn đề nan giải với các cơ quan chức năng nói chung và giới KTS nói riêng, vì đa số thực trạng những ngôi nhà này đều xây dựng từ những năm 80 - 90 của thế kỷ trước bằng phương pháp bê tông lắp ghép, mác bê tông thấp chỉ 200. Do đó, việc cơi nới là không thể, vì tải thời gian làm việc của kết cấu đã hết.

Cận cảnh 1 công trình nhà cũ tại phố Quang Trung được dỡ bỏ nhiều mảng tường chịu lực để kinh doanh. Ảnh: HO

Thêm nữa, việc chống đỡ khi thi công của các dự án cải tạo, sửa chữa công trình cũ cần quy định rõ trách nhiệm của các bên tham gia từ: Chủ đầu tư, nhà thầu thi công, đơn vị thiết kế, thẩm tra, trách nhiệm giám sát của tư vấn. Và cần có sự kiểm tra, giám sát, đánh giá hiện trạng các công trình lân cận trước khi thi công.

 Hữu Oanh