Toàn cảnh khu Vân Đồn. Ảnh: Trọng Tài

“Cánh cửa” đã… mở

Trước thềm kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XIV, HĐND huyện Vân Đồn đã triển khai lấy ý kiến của cử tri đối với Đề án xây dựng Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt Vân Đồn.

Gắn bó với Vân Đồn hàng chục năm nay, ông Nguyễn Hữu Thủy, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Đầu tư - Thương mại Thủy sản Thống Nhất không giấu được sự háo hức: “Vân Đồn mới sẽ buộc chúng tôi phải thay đổi lớn. Có thể sẽ có những bất lợi và cần thời gian để chuyển đổi, song cơ hội kinh doanh là… không giới hạn”.

Sự không giới hạn đó được thể hiện ngay trong các điều khoản được quy định tại Dự thảo Luật Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt. Chỉ riêng đề xuất liên quan đến quyền sử dụng đất cũng đã mở ra một tương lai huy hoàng: Đề xuất cho phép thế chấp tài sản gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng nước ngoài; cho phép tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài được nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất trực tiếp từ tổ chức, cá nhân có quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư như tổ chức kinh tế trong nước…

Chưa hết, sự thuyết phục giới đầu tư còn đến từ mô hình tổ chức chính quyền địa phương, điều này đảm bảo tính khả thi cho những đột phá, khác biệt của thể chế.

Với chính sách "trải thảm đỏ" mời gọi đầu tư, đến nay, tỉnh Quảng Ninh đã thu hút được trên 55.300 tỷ đồng đầu tư cho Vân Đồn. Trong quá trình hoàn thiện cơ sở pháp lý cho đặc khu kinh tế này, tỉnh đã thu hút được gần 2 tỷ USD đầu tư hạ tầng, trong đó có nhiều D.A có tổng mức đầu tư từ 5 - 7 nghìn tỷ đồng.

Các nhà hoạch định chính sách và giới đầu tư đều tin rằng, con số này sẽ còn nhân lên gấp bội khi nhìn vào tiềm năng và hiện trạng của Vân Đồn.

Trước những cơ hội kinh doanh không giới hạn, rất nhiều nhà đầu tư cũng đang muốn là người đi trước để đón đầu cơ hội. Ông Tạ Đức Quyết, Giám đốc Công ty TNHH Du lịch Mai Quyền, Vân Đồn hào hứng: “600 hòn đảo đất và đá của Vân Đồn là điều mà Macau, Marina Bay Sands hay Las Vegas không thể có. Cũng không có ở đâu như Vân Đồn nằm trọn trong Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long, những di sản thiên nhiên của thế giới. Chúng tôi sẵn sàng thay đổi để tạo sự đột phá cho vùng đất này”.

Không chia sẻ cụ thể về các khoản đầu tư đã và sẽ còn tiếp tục đổ vào địa danh được coi là hoang sơ duy nhất còn lại của tỉnh Quảng Ninh, nhưng tham vọng của các nhà đầu tư là khá rõ, đó là có mặt ngay khi các đại gia trong và ngoài nước đổ tiền vào để thụ hưởng cơ hội kinh doanh đến từ những khác biệt dành riêng cho “hòn ngọc” xinh đẹp này. Đương nhiên, không thể không nhắc tới giấc mơ trở thành “phượng hoàng mới” trong tương lai gần, ngay tại Vân Đồn.

Thi công Cảng Hàng không Vân Đồn. Ảnh: Trọng Tài

Sẵn sàng… cất cánh

Theo UBND tỉnh Quảng Ninh, Đặc khu Kinh tế Vân Đồn hình thành sẽ thúc đẩy đầu tư và tạo đột phá về tăng trưởng kinh tế. Đến năm 2030, các D.A đang xúc tiến đầu tư sẽ huy động được khoảng 12 tỷ USD; tổng sản phẩm trên địa bàn sẽ tăng gấp 70 lần lên hơn 140 nghìn tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người tăng gần 10 lần lên 21.300 USD; cơ cấu nền kinh tế cơ bản chuyển dịch sang du lịch, dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao...

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Văn Thành cho biết: “Vân Đồn sẽ trở thành đô thị biển đảo xanh, hiện đại, thông minh, trung tâm kinh tế năng động, sáng tạo và giao thương... Đến năm 2050, chúng tôi muốn Vân Đồn phải trở thành nơi đáng sống, đáng đến, và nơi đáng làm ăn của các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Vân Đồn sẽ là động lực mới cho phát triển, thúc đẩy tăng trưởng để Quảng Ninh thực sự trở thành đầu tàu kinh tế khu vực phía Bắc, có sức lan tỏa trong vùng và cả nước”.

Trên thế giới, mô hình đặc khu đã chứng minh sự thành công tại hơn 100 quốc gia. Còn ở Việt Nam, TS. Đinh Duy Hòa, nguyên Vụ trưởng Vụ Cải cách hành chính Bộ Nội vụ khẳng định: “Chủ trương xây dựng các đặc khu kinh tế đã có hơn 10 năm nay mà cứ bàn đi bàn lại mãi. Rất lãng phí thời gian và làm lỡ các cơ hội”.

Câu nói của TS. Đinh Duy Hòa khiến nhiều người nhớ đến câu chuyện của Quảng Ninh 5 năm trước. Năm 2013, sau chuyến công tác tiếp cận các nhà đầu tư quan tâm đến Vân Đồn của lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, Chủ tịch kiêm CEO của Tập đoàn Las Vegas Sands (doanh nghiệp kinh doanh casino lớn nhất nước Mỹ) -  tỷ phú Sheldon Adelson đã tới Quảng Ninh và bay chuyên cơ thị sát khắp vùng biển.

Lãnh đạo tỉnh hồ hởi, định giới thiệu một xấp tài liệu dày về tiềm năng, cơ hội đầu tư cho vị thượng khách. Nhưng cuộc gặp gỡ dự kiến trong 2 giờ chỉ diễn ra chưa đầy 5 phút bởi lãnh đạo tỉnh "đứng hình" trước 4 câu hỏi khó mà vị tỷ phú Mỹ nêu ra: Quy hoạch tầm quốc gia về Đặc khu Kinh tế Vân Đồn ra sao? Hạ tầng giao thông kết nối (đường cao tốc, sân bay, bến cảng) bao giờ hoàn tất? Thể chế về đặc khu đã được luật hóa? Ai sẽ là người chịu trách nhiệm trước Chính phủ và là người để chúng tôi thường xuyên kết nối?

Bốn câu hỏi ấy, vào thời điểm đó Quảng Ninh không có câu trả lời. Cơ hội tuột khỏi tầm tay. “Chính từ đó chúng tôi đã chủ động dừng lại để có sự chuẩn bị dài hơi, kỹ lưỡng, thận trọng và bước đi vững chắc hơn” - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Văn Thành chia sẻ.

Đến giờ, những câu hỏi của tỷ phú Mỹ Sheldon Adelson đặt ra đang dần được giải đáp. Quy hoạch Vân Đồn đã được Thủ tướng đồng ý cho thuê tư vấn nước ngoài lập; dự thảo Luật Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt sẽ trình Quốc hội ngay trong Kỳ họp thứ 5 này và phương án tổ chức bộ máy với người đứng đầu là Trưởng Đặc khu với những quyền “đặc biệt” đã được xây dựng trình Thủ tướng xem xét quyết định.

Đặc biệt, câu hỏi về hạ tầng giao thông kết nối đã được Quảng Ninh trả lời bằng chính các D.A đang chuẩn bị hoàn thành và đưa vào sử dụng. Chỉ ít lâu nữa, sân bay  Vân Đồn sẽ đi vào vận hành. Khi ấy, khoảng cách giữa Vân Đồn với thế giới không còn xa. Chỉ mất 1-2 giờ bay, đã có thể đến với các trung tâm kinh tế, tài chính và du lịch lớn trong khu vực như: Nam Ninh, Thượng Hải, Hồng Kông, Macao, Thâm Quyến… rồi hàng loạt các tuyến đường cao tốc như Hạ Long - Hải Phòng; Hạ Long - Vân Đồn; Vân Đồn - Móng Cái; Hạ Long - Mông Dương…

Tất cả đều đã sẵn sàng cho Vân Đồn cất cánh...

Trọng Tài