(Thanh tra) - Thanh tra TPHCM vừa công bố Kết luận thanh tra số 77/KL-TTTP-P6 về trách nhiệm thủ trưởng trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ quản lý Nhà nước đối với lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại Sở Khoa học và Công nghệ.
Chánh Thanh tra TPHCM đã kiến nghị Chủ tịch UBND TP chỉ đạo Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ nghiêm túc chấn chỉnh, rút kinh nghiệm và xem xét trách nhiệm của các tập thể, cá nhân liên quan.
Theo Kết luận thanh tra số 77/KL-TTTP-P6 ngày 09/10/2026 của Thanh tra TPHCM, tại thời điểm thanh tra, Sở Khoa học và Công nghệ có cơ cấu tổ chức gồm 10 phòng chuyên môn, 1 Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng và 5 đơn vị sự nghiệp trực thuộc, với tổng số 587 cán bộ, công chức, viên chức và người lao động.
Trong giai đoạn 2024–2025, Sở đã tham mưu cho Thành ủy, UBND TPHCM ban hành và triển khai nhiều văn bản chỉ đạo quan trọng, trọng tâm là cụ thể hóa Chỉ thị số 38-CT/TW ngày 30/7/2024 của Ban Bí thư về đẩy mạnh cổng tác tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng quốc gia đến năm 2030.
Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật và hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất chất lượng được triển khai sâu rộng. Trong hai năm 2024 và 2025, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức hàng chục lớp tập huấn, hội thảo, tọa đàm chuyên đề cho hàng nghìn lượt người tham dự. Riêng năm 2025, trên địa bàn TPHCM đã thực hiện 06 kế hoạch với 25 lớp tập huấn, phối hợp với Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia tổ chức tập huấn trực tuyến cho 3.016 lượt người.
Trong công tác quản lý thủ tục hành chính, Sở Khoa học và Công nghệ hiện thực hiện chức năng tham mưu giải quyết 47 thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng. Qua định kỳ rà soát, đánh giá, Sở đã chủ động đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa 11 thủ tục hành chính nhằm giảm bớt phiền hà, chi phí cho nhân dân và doanh nghiệp.
Bên cạnh những kết quả đạt được, kết luận thanh tra của Thanh tra TPHCM đã chỉ rõ nhiều tồn tại, hạn chế kéo dài trong công tác quản lý nhà nước về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng ở nhiều khâu, từ tuyên truyền pháp luật, tiếp nhận giải quyết hồ sơ hành chính cho đến kiểm tra chuyên ngành và đôn đốc xử lý vi phạm.
Qua kiểm tra xác suất hồ sơ lưu trữ tại Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, Thanh tra TP phát hiện nhiều sai sót về quy trình, thủ tục và thời hạn giải quyết ở cả 3 lĩnh vực chuyên môn.
Ở lĩnh vực tiêu chuẩn, kiểm tra xác suất 228 hồ sơ thuộc các thủ tục đăng ký công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy và thử nghiệm chất lượng sản phẩm, ghi nhận 6 hồ sơ không có ngày ký kết quả; 39 hồ sơ có ngày hẹn trả kết quả quá ngày quy định của thủ tục hành chính; 1 hồ sơ trên phiếu hẹn không có ngày nhận và ngày hẹn trả; 2 hồ sơ không có số văn bản giải quyết; 9 hồ sơ không ghi thông tin lệ phí trên phiếu hẹn và thiếu chữ ký người nộp; 27 hồ sơ khác không có thông tin lệ phí trên phiếu hẹn tiếp nhận.
Ở lĩnh vực đo lường, kiểm tra 70 hồ sơ phát sinh cho thấy có 18 hồ sơ giải quyết trễ hạn nhưng đơn vị không ban hành văn bản xin lỗi tổ chức, cá nhân theo quy định tại khoản 6 Điều 19 Nghị định số 118/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Đáng chú ý, có 7 trường hợp ngày ghi trên Tờ trình trình Giám đốc Sở hoặc UBND Thành phố lại trước ngày ghi trên Giấy tiếp nhận hồ sơ. Quy trình thực tế tại đơn vị chưa bảo đảm đúng quy trình giải quyết thủ tục hành chính đã được UBND Thành phố công bố tại Quyết định số 426/QĐ-UBND và Quyết định số 415/QĐ-UBND.
Ở lĩnh vực chất lượng, kiểm tra xác suất 90 hồ sơ (thuộc thủ tục kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhóm 2 nhập khẩu) phát hiện 13 hồ sơ trễ hạn trong các bước xử lý nội bộ; 8 hồ sơ có ngày hẹn trả kết quả quá ngày quy định; 1 hồ sơ không có ngày hẹn trả; 8 hồ sơ có ngày ký kết quả trước ngày tiếp nhận hồ sơ và 2 hồ sơ giải quyết trễ hạn nhưng chưa ban hành văn bản xin lỗi.
Trong kỳ thanh tra, Sở Khoa học và Công nghệ đã triển khai 131 đoàn kiểm tra chuyên ngành (gồm 111 đoàn theo kế hoạch và 20 đoàn đột xuất) đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh. Qua đó, đã ban hành 31 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền là 1.365.655.959 đồng. Mặc dù, 31/31 quyết định đã hoàn thành thu nộp tiền phạt vào ngân sách (đạt 100%), nhưng công tác theo dõi, đôn đốc thi hành các biện pháp khắc phục hậu quả vẫn còn yếu kém. Còn 07/31 quyết định xử phạt chưa thực hiện xong biện pháp khắc phục hậu quả (tỷ lệ 22,6%), như buộc thu hồi, tiêu hủy hàng hóa vi phạm hoặc buộc tái xuất.
Đặc biệt, công tác quản lý nội bộ và theo dõi sau thanh tra bộc lộ 2 tồn tại nghiêm trọng: Có 85 trong tổng số 131 đoàn kiểm tra chưa lập báo cáo kết quả kiểm tra theo quy định tại điểm d khoản 3 Điều 29, khoản 8 Điều 49 Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa năm 2007 và khoản 5 Điều 44 Luật Đo lường năm 2011; Việc thực hiện Kết luận thanh tra số 72/KL-TTra ngày 29/3/2024 của Chánh Thanh tra Sở Khoa học và Công nghệ chưa dứt điểm. Đến nay vẫn còn 1/3 kiến nghị chưa hoàn thành, cụ thể là chưa thu hồi dứt điểm số tiền xử phạt vi phạm hành chính 150.000.000 đồng đối với Công ty TNHH MTV Thương mại Thủy Thành Phát.
Ngoài ra, trong năm 2025, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bình Dương (cũ) đã không ban hành kế hoạch tuyên truyền, phổ biến pháp luật về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng theo quy định.
Theo Thanh tra TPHCM, trách nhiệm đối với những tồn tại, khuyết điểm nêu trên trước hết thuộc về thủ trưởng cơ quan, đơn vị trong công tác quản lý, điều hành và kiểm tra, giám sát công vụ. Kết luận thanh tra số 77/KL-TTTP-P6 đã phân định rõ trách nhiệm của từng cấp quản lý.
Lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ chưa kịp thời phát hiện, chấn chỉnh các sai sót kéo dài trong giải quyết thủ tục hành chính và kiểm tra chuyên ngành.
Chi cục trưởng Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng chịu trách nhiệm trực tiếp đối với các khuyết điểm trong công tác tuyên truyền năm 2025 (tại địa bàn Bình Dương cũ); việc 85 đoàn kiểm tra chưa lập báo cáo kết quả; các vi phạm về trình tự, thời hạn giải quyết thủ tục hành chính và việc không phát hành văn bản xin lỗi khi trễ hạn.
Trưởng các phòng chuyên môn và Trưởng các đoàn kiểm tra chịu trách nhiệm trực tiếp trong khâu thụ lý, thẩm định hồ sơ, lập phiếu hẹn, tính lệ phí và xây dựng báo cáo kết quả kiểm tra theo thẩm quyền được giao.
Phòng Kiểm tra – Pháp chế thuộc Sở và Chánh Thanh tra Sở (thời kỳ liên quan) chịu trách nhiệm theo dõi, đôn đốc thi hành 07 quyết định xử phạt vi phạm hành chính chưa hoàn thành biện pháp khắc phục hậu quả và việc đôn đốc Công ty Thủy Thành Phát chấp hành quyết định xử phạt.
Chánh Thanh tra TPHCM đã kiến nghị Chủ tịch UBND Thành phố chỉ đạo Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ nghiêm túc chấn chỉnh, tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với các tập thể, cá nhân liên quan đến những tồn tại, hạn chế; Xây dựng kế hoạch chi tiết tổ chức thực hiện Kết luận thanh tra theo đúng quy định tại Điều 54 Luật Thanh tra số 84/2022/QH15. Đồng thời, siết chặt quy trình giải quyết thủ tục hành chính, chỉ đạo Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng và các đơn vị thuộc Sở thực hiện nghiêm quy trình giải quyết thủ tục hành chính; khắc phục ngay tình trạng hồ sơ trễ hạn, hồ sơ thiếu thông tin; thực hiện nghiêm túc việc gửi văn bản xin lỗi tổ chức, cá nhân khi giải quyết quá hạn theo quy định tại khoản 6 Điều 19 Nghị định số 118/2025/NĐ-CP. Tiếp tục rà soát, đề xuất đơn giản hóa quy trình, nâng cao hiệu suất làm việc và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp.
Thanh tra TPHCM yêu cầu 100% các đoàn kiểm tra chuyên ngành chấp hành nghiêm quy định về lập báo cáo kết quả. Tập trung triển khai các giải pháp kiên quyết để thu hồi dứt điểm 150 triệu đồng tiền phạt còn nợ của Công ty Thủy Thành Phát theo Kết luận thanh tra số 72/KL-TTra; đôn đốc thực hiện xong các biện pháp khắc phục hậu quả tại 07 quyết định xử phạt hành chính chưa hoàn thành.
