​Trong giai đoạn 2011 - 2015, Bộ đã tập trung thanh tra chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ mà trọng tâm là các cơ sở có lượng xả thải lớn, có loại hình sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao, các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, các cơ sở có đơn, thư, có phản ánh của báo chí... Từ đó phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm các vi phạm, tạm đình chỉ hoạt động để khắc phục ô nhiễm, xử lý dứt điểm các điểm nóng về môi trường tại các địa phương.

Bên cạnh thanh tra thường xuyên, Bộ TN&MT cũng rất quan tâm đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra đột xuất đối với một số cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo phản ánh của báo chí và qua xử lý đơn thư của công dân.

Từ năm 2014 đến nay đã có 34 cơ sở sản xuất được kiểm tra, thanh tra đột xuất. Qua đó đã xử phạt 4,4 tỷ đồng, buộc các cơ sở phải khắc phục các vi phạm và bồi thường thiệt hại; phát hiện và bắt quả tang nhiều vụ việc xả chất thải gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Hàng loạt vụ việc đã được công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng, có tác động mạnh mẽ đến nhận thức, thái độ của các tổ chức, cá nhân về trách nhiệm bảo vệ môi trường.

Tuy nhiên, theo Bộ TN&MT, hoạt động kiểm tra, thanh tra chuyên ngành môi trường còn một số khó khăn, vướng mắc như việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường còn kéo dài do nhiều đối tượng vi phạm trốn tránh hoặc không hợp tác; các vi phạm về bảo vệ môi trường ngày càng tinh vi, khó phát hiện, đặc biệt là các hành vi xả thải gây ô nhiễm môi trường của doanh nghiệp; hoạt động thanh tra chuyên ngành còn bị ràng buộc bởi nhiều thủ tục hành chính và chưa được sửa đổi bổ sung kịp thời như phải có quyết định thanh tra, kiểm tra, phải thông báo trước, chỉ làm việc trong giờ hành chính… làm hạn chế việc phát hiện và xử lý các vi phạm hành chính.

Hơn nữa hoạt động thanh tra, kiểm tra, kiểm soát các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, dịch vụ còn chồng chéo, trong khi lực lượng thanh tra chuyên ngành môi trường từ Trung ương đến địa phương còn thiếu về số lượng và chất lượng…

Về lâu dài, Bộ TN&MT đã đề nghị Thanh tra Chính phủ phối hợp với các bộ, ngành nghiên cứu thiết kế mô hình thanh tra chuyên ngành ổn định, lâu dài, phù hợp với yêu cầu quản lý theo ngành, lĩnh vực, phát huy tốt vai trò công cụ hỗ trợ đắc lực để tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước.

Xác minh được 15/21 vụ việc Thủ tướng giao

Chánh Thanh tra Bộ TN&MT Lê Quốc Trung cho biết, 6 tháng đầu năm 2016, Bộ đã tiến hành 24 cuộc thanh tra, kiểm tra đối với 140 tổ chức. Ban hành quyết định xử phạt hành chính 145 tổ chức với số tiền trên 27,2 tỷ đồng.

Cùng kỳ, Bộ đã tiếp 310 lượt với 607 người, có 42 lượt đoàn đông người. Tổng số đơn thư khiếu nại, tố cáo, tranh chấp đất đai nhận được trong kỳ là 1.631 lượt đơn với 789 vụ việc. Qua phân loại, có 789 vụ việc thuộc thẩm quyền xử lý, trong đó có 8 vụ việc được Thủ tướng Chính phủ giao.

Đến nay, đã thẩm tra, xác minh được 15/21 vụ việc được Thủ tướng giao (trong đó có 13 vụ việc năm 2015), đã báo cáo 5 vụ việc; 24/30 vụ việc thuộc trách nhiệm của bộ, ban hành văn bản giải quyết 8 vụ việc.

Thực hiện Kế hoạch 2100, Bộ tiếp tục rà soát các vụ việc đã có quyết định giải quyết có hiệu lực thi hành của Chủ tịch UBND tỉnh, đã có văn bản đề nghị địa phương xem xét lại 2 vụ việc tại Tiền Giang và Đồng Tháp.

Ngoài ra, Bộ đã có văn bản phúc đáp ý kiến của địa phương, các cơ quan liên quan giải quyết 15 vụ việc tồn đọng, kéo dài.

Thái Hải