Thanh tra Quảng Trị tập huấn kỹ năng số. Ảnh: LHC

Lớp tập huấn nhằm hiện thực hóa Kế hoạch chuyển đổi số của Thanh tra Quảng Trị giai đoạn 2026 - 2030, đồng thời giải quyết yêu cầu cấp thiết về năng lực công vụ khi cơ cấu tổ chức bộ máy và khối lượng nhiệm vụ có sự thay đổi lớn.

Yêu cầu cấp thiết

Chương trình tập huấn diễn ra trực tiếp, với sự tham gia đầy đủ của 133 cán bộ, công chức. Việc mở lớp được triển khai dựa trên Kế hoạch số 2292/KH-TTr và Thông báo số 2493/TB-TTr của Thanh tra tỉnh, từ nguồn kinh phí bổ sung theo quyết định giao dự toán của UBND tỉnh. Phát biểu chỉ đạo tại buổi khai mạc, Chánh Thanh tra tỉnh Nguyễn Hoài Nam khẳng định việc trang bị kỹ năng số không dừng lại ở hình thức hay phong trào, mà là nhiệm vụ chính trị gắn liền với trách nhiệm công vụ của mỗi cá nhân.

Chủ trương này bắt nguồn sâu sắc từ các định hướng lớn của Đảng tại Nghị quyết số 57-NQ/TW và mục tiêu của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị số 14/CT-TTg về việc phổ cập kỹ năng số cho cán bộ, công chức đến hết năm 2026. Đặc biệt, xuất phát từ thực tiễn địa phương, sau khi tỉnh Quảng Bình sáp nhập vào tỉnh Quảng Trị từ ngày 1/7/2025, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào vận hành và không còn cấp huyện.

Cùng với đó, Luật Thanh tra 2025 đã tinh gọn các đầu mối trung gian, dồn toàn bộ khối lượng công việc trên một địa bàn rộng gấp đôi về đầu mối duy nhất là Thanh tra tỉnh, trong khi biên chế không hề tăng thêm. Nếu tiếp tục duy trì cách thức quản lý truyền thống bằng sổ sách và tệp tài liệu phân tán, nguy cơ quá tải công việc là khó tránh khỏi.

100% cán bộ công chức ngành Thanh tra Quảng Trị tham dự tập huấn. Ảnh: LHC

Bám sát khung kỹ năng số cơ bản theo Quyết định số 757/QĐ-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ, lớp học đã trang bị 4 chuyên đề cốt lõi trong suốt thời gian diễn ra. Cán bộ, công chức được tiếp cận toàn diện từ chiến lược chuyển đổi số trong quản lý nhà nước, phương pháp khai thác dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, cho đến kỹ năng bảo đảm an toàn thông tin số cũng như cách thức nhận diện, xử lý các sự cố kỹ thuật thông thường trong quá trình tác nghiệp hằng ngày.

Chuyển biến thực chất

Mục tiêu trọng tâm của khóa đào tạo được lãnh đạo Thanh tra tỉnh xác định rõ là tạo chuyển biến mạnh mẽ trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào các mảng công tác như thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Tinh thần chỉ đạo xuyên suốt là học đi đôi với hành, chuyển từ việc “biết công nghệ” sang “làm chủ công nghệ”.

Để đạt được hiệu quả thiết thực và an toàn, Chánh Thanh tra tỉnh yêu cầu mỗi công chức sau khi hoàn thành khóa bồi dưỡng phải đưa ít nhất một công cụ AI vào công việc thường xuyên nhằm hỗ trợ rà soát văn bản quy phạm pháp luật, tóm tắt nội dung đơn thư hay soạn thảo báo cáo, công văn. Song song với đó, nguyên tắc bảo mật và an toàn dữ liệu phải được đặt lên hàng đầu. Toàn thể công chức chỉ được sử dụng các công cụ đã qua phê duyệt, tuyệt đối không đưa thông tin định danh của công dân hoặc tài liệu nhạy cảm của đối tượng thanh tra lên các nền tảng AI công cộng, tuân thủ chặt chẽ Luật An ninh mạng, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân và Luật Trí tuệ nhân tạo.

Bên cạnh đó, yêu cầu kiểm chứng chéo được nhấn mạnh như một nguyên tắc bất di bất dịch. AI chỉ đóng vai trò trợ lý hỗ trợ và gợi ý; mọi dữ liệu, điều khoản pháp lý trích dẫn đều phải được đối chiếu cẩn trọng với hệ thống văn bản gốc trước khi đưa vào hồ sơ, báo cáo chính thức, bởi cán bộ thụ lý luôn là người chịu trách nhiệm pháp lý cao nhất trước pháp luật. Trong tiến trình này, lãnh đạo các phòng nghiệp vụ có trách nhiệm nêu gương đi đầu, trực tiếp sử dụng thành thạo để theo dõi và hướng dẫn cấp dưới thay vì giao khoán cho bộ phận chuyên trách.

Nhằm bảo đảm kết quả tập huấn tiếp tục lan tỏa sâu rộng trong toàn ngành, Văn phòng cơ quan sẽ theo dõi, định kỳ sơ kết việc ứng dụng công nghệ của các phòng nghiệp vụ, đồng thời tham mưu đưa nội dung này vào tiêu chí xếp loại thi đua, khen thưởng hằng năm. Công nghệ và AI là công cụ đột phá, nhưng bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm và đạo đức công vụ của mỗi cán bộ mới là yếu tố giữ vai trò quyết định, tạo nền tảng vững chắc để xây dựng ngành Thanh tra tỉnh ngày càng chuyên nghiệp, hiện đại.

Chánh Thanh tra tỉnh Nguyễn Hoài Nam chỉ đạo lớp tập huấn. Ảnh: LHC

Phát biểu chỉ đạo tại lớp tập huấn, Chánh Thanh tra tỉnh Nguyễn Hoài Nam nhấn mạnh, ngành Thanh tra đang đứng trước yêu cầu đổi mới chưa từng có khi bộ máy tinh gọn hơn, địa bàn quản lý rộng hơn và khối lượng công việc ngày càng lớn, song kỷ luật, kỷ cương cùng chất lượng chuyên môn phải luôn được giữ vững, nâng cao. Đồng thời khẳng định công nghệ số và trí tuệ nhân tạo chỉ là công cụ hỗ trợ, còn con người mới là yếu tố quyết định việc công cụ đó có phát huy hiệu quả hay không, qua đó kêu gọi toàn thể cán bộ, công chức nêu cao tinh thần trách nhiệm, chủ động biến kiến thức từ lớp học thành hành động thực tế ngay trong công việc hằng ngày.