(Thanh tra) - Thực hiện chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, Thanh tra Chính phủ triển khai thanh tra chuyên đề đối với các dự án có khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài nhằm rà soát quá trình thực hiện, làm rõ vi phạm, xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan, tạo căn cứ xử lý, tháo gỡ những “điểm nghẽn” tại các dự án.
Thực hiện Kết luận số 24-KL/TW ngày 13/4/2026 của Bộ Chính trị, cùng các chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ về tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng kéo dài, ngày 22/4, Thanh tra Chính phủ ban hành Kế hoạch số 1158/KH-TTCP triển khai thanh tra chuyên đề đối với các dự án có khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài. Kế hoạch nhằm rà soát, làm rõ nguyên nhân tồn đọng, xác định trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan và tạo cơ sở thúc đẩy xem xét, giải quyết, xử lý, tháo gỡ “điểm nghẽn” cho các dự án.
Cụ thể, Kế hoạch thanh tra được triển khai nhằm xem xét, đánh giá toàn diện việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan trong quá trình thực hiện dự án. Qua đó, xác định rõ các hành vi vi phạm pháp luật, đánh giá hậu quả, thiệt hại và phát hiện các dấu hiệu tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Trên cơ sở làm rõ động cơ, mục đích và nguyên nhân dẫn đến vi phạm, Thanh tra Chính phủ sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thanh tra chuyên đề. Đây sẽ là căn cứ để cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý và giải quyết các tồn tại theo quan điểm, nguyên tắc đã được xác định tại các Kết luận của Bộ Chính trị, Nghị quyết của Quốc hội cùng chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án.
Phạm vi thanh tra sẽ tập trung vào các dự án án có khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài, chưa có kết luận thanh tra, kiểm tra hoặc bản án. Nội dung thanh tra cũng đặc biệt chú trọng việc xem xét sự phù hợp với thực tiễn khách quan, hoàn cảnh lịch sử cụ thể, đánh giá các yếu tố liên quan đến bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội và tình hình giải quyết các tranh chấp, khiếu kiện.
Để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả, kế hoạch quy định rõ đối tượng và thẩm quyền thanh tra của từng cơ quan chức năng. Cụ thể, Thanh tra Chính phủ sẽ trực tiếp tiến hành thanh tra các dự án thuộc thẩm quyền quản lý của các bộ, ngành không có cơ quan thanh tra.
Đối với các dự án thuộc sự quản lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước sẽ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ thanh tra. Tương tự, thanh tra các tỉnh và thành phố sẽ chịu trách nhiệm tiến hành thanh tra các dự án do địa phương mình quản lý.
Việc thanh tra được yêu cầu phải tuân thủ pháp luật, dân chủ, công khai, khách quan, kịp thời, chính xác, đặc biệt là không làm cản trở hoạt động bình thường của đối tượng thanh tra cùng các cơ quan, tổ chức liên quan.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh yêu cầu không để xảy ra tình trạng trùng lặp về phạm vi và thời gian giữa các cơ quan thanh tra với nhau, cũng như giữa cơ quan thanh tra và cơ quan kiểm toán nhà nước, không trùng lặp trong việc thực hiện quyền khi tiến hành thanh tra. Các vi phạm không được hợp thức hóa, không để phát sinh vi phạm mới và quá trình xử lý không được làm phát sinh chanh chấp, khiếu kiện, đặc biệt là các tranh chấp có yếu tố nước ngoài.
Thời kỳ thanh tra được xác định tính từ khi bắt đầu triển khai dự án cho đến ngày 31/3/2026, tuy nhiên, cơ quan thanh tra có thể xem xét các nội dung liên quan trước hoặc sau thời kỳ này trong những trường hợp cần thiết. Kế hoạch chỉ rõ, thời hạn cho mỗi cuộc thanh tra được giới không quá 30 ngày.
Về tiến độ thực hiện, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước và thanh tra các địa phương phải triển khai thanh tra, ban hành kết luận thanh tra trước ngày 10/6/2026, sau đó tổng hợp báo cáo kết quả gửi về Thanh tra Chính phủ trước ngày 15/6/2026.
Đối với các cuộc thanh tra do Thanh tra Chính phủ trực tiếp thực hiện, Thanh tra Chính phủ sẽ triển khai thanh tra, ban hành kết luận thanh tra trước ngày 20/6/2026. Toàn bộ kết quả thanh tra chuyên đề sẽ được tổng hợp đầy đủ để báo cáo lên Thủ tướng Chính phủ trước ngày 30/6/2026.
Đặc biệt, Thanh tra Chính phủ tiến hành thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ chính trị chiến lược, quan trọng, cấp bách của Thanh tra Chính phủ và ngành Thanh tra để chỉ đạo thanh tra chuyên đề đối với các dự án có khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài, qua đó hướng dẫn, đôn đốc các bộ, ngành, địa phương thực hiện nhiệm vụ chính trị quan trọng này nhằm đảm bảo tính thống nhất từ trung ương đến cơ sở.
