Thanh tra tỉnh Cao Bằng công bố quyết định thanh tra chuyên đề phòng, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng các cơ sở nhà, đất. Ảnh: TH

Thực hiện kế hoạch của UBND tỉnh Cao Bằng, Thanh tra tỉnh ban hành Kế hoạch số 1572, trong đó tập trung rà soát việc tiếp nhận, xem xét, xử lý khiếu nại, tố cáo, phản ánh, kiến nghị liên quan đến đất đai và công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước về đất đai trên địa bàn tỉnh.

Từ vụ việc đến trách nhiệm quản lý

Trước hết, đối với các khiếu nại, tố cáo, phản ánh, kiến nghị của người dân, doanh nghiệp liên quan đến đất đai, Thanh tra tỉnh sẽ rà soát trên phạm vi toàn tỉnh, trong giai đoạn từ ngày 1/1/2020 đến ngày 1/7/2025; đồng thời rà soát các vụ việc phát sinh trước ngày 1/1/2020 nhưng kéo dài đến giai đoạn rà soát.

Nội dung tập trung làm rõ việc giải quyết có đúng quy định, đúng thời hạn, đúng thẩm quyền; có vụ việc kéo dài, chậm xử lý, xử lý không dứt điểm, không đúng bản chất, gây bức xúc trong Nhân dân; có biểu hiện né tránh, không chủ động rà soát, không kịp thời tham mưu xử lý các vụ việc phức tạp hay không.

Cùng với việc rà soát các vụ việc cụ thể, Thanh tra tỉnh thực hiện rà soát tổng thể, đánh giá toàn diện công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước về đất đai trên địa bàn tỉnh. Nội dung này được thực hiện trên cơ sở báo cáo tổng hợp kết quả rà soát của Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính, các cơ quan, đơn vị, địa phương theo các nội dung được phân công.

Trọng tâm là đánh giá việc phân công, phân cấp và xác định trách nhiệm giữa tập thể, cá nhân ở từng khâu; việc tuân thủ quy trình, quy định, thẩm quyền đối với các vấn đề lớn, phức tạp, nhạy cảm về đất đai. Đồng thời, nhận diện tình trạng buông lỏng lãnh đạo, thiếu kiểm tra, giám sát, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm hoặc chậm phát hiện, chậm xử lý vi phạm, khuyết điểm.

Cùng với việc xem xét trách nhiệm trong tổ chức thực hiện, phạm vi rà soát được triển khai trên nhiều khâu của công tác quản lý đất đai, từ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; giao đất, cho thuê đất, cho phép sử dụng đất để thực hiện dự án; đến chuyển mục đích sử dụng đất, xác định giá đất, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và các nghĩa vụ tài chính liên quan.

Đáng chú ý, các dự án chậm tiến độ, kéo dài, không thực hiện đúng cam kết cũng được rà soát, trong đó phân loại nguyên nhân, đánh giá tình trạng sử dụng đất, khả năng tiếp tục triển khai hoặc thu hồi. Đặc biệt lưu ý các trường hợp đất bị bỏ hoang, sử dụng kém hiệu quả, chiếm giữ đất kéo dài.

Ở cấp cơ sở, nội dung rà soát tập trung vào việc tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính về đất đai, gồm cấp giấy chứng nhận, đăng ký biến động, chuyển mục đích sử dụng đất, tách thửa, hợp thửa; tình trạng hồ sơ chậm, quá hạn; các trường hợp cấp giấy chứng nhận khi chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Cùng với đó là công tác quản lý đất công, đất chưa sử dụng và đất có nguồn gốc do Nhà nước quản lý tại cơ sở.

Việc sắp xếp, xử lý nhà, đất của doanh nghiệp Nhà nước; sử dụng quyền sử dụng đất để hợp tác, liên doanh, liên kết, góp vốn; các dự án xây dựng - chuyển giao (BT) có sử dụng quỹ đất để thanh toán và quỹ nhà, đất dôi dư sau sắp xếp, sáp nhập cũng được đưa vào diện rà soát.

Trường mầm non Đức Long thuộc diện nhà, đất dôi dư sau sắp xếp. Ảnh: Thanh tra Cao Bằng.

Chấn chỉnh từ những khâu còn hạn chế

Về phương pháp thực hiện, việc rà soát được tổ chức theo trình tự từ cơ sở lên. Các cơ quan, đơn vị, địa phương tự rà soát trong phạm vi quản lý, đối chiếu hồ sơ với quy định pháp luật để đánh giá thực trạng, nhận diện tồn tại, hạn chế, sai sót, dấu hiệu vi phạm nếu có. Kết quả phải bảo đảm đầy đủ, trung thực, khách quan; không hợp thức hóa hồ sơ, không làm giảm nhẹ vấn đề, không báo cáo chung chung.

Trên cơ sở kết quả tự rà soát, các cơ quan được giao chủ trì từng lĩnh vực tiếp tục tổng hợp, kiểm tra, rà soát lần hai, đối chiếu và kiểm tra chéo, làm rõ bản chất từng vấn đề, không bỏ sót, không né tránh, không làm nhẹ mức độ.

Quan trọng hơn, kết quả rà soát phải nêu rõ thực trạng; sai sót, tồn tại, hạn chế; nguy cơ, dấu hiệu vi phạm nếu có; nguyên nhân; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan; biện pháp xử lý trước mắt và kiến nghị giải pháp lâu dài để hoàn thiện cơ chế, quy trình, tăng cường kỷ luật, kỷ cương, phòng ngừa vi phạm từ gốc.

Thanh tra tỉnh Cao Bằng có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc, tổng hợp chung kết quả thực hiện; tham mưu UBND tỉnh đối với các vấn đề liên ngành, nội dung cần xử lý ở cấp tỉnh; đồng thời đề xuất biện pháp chấn chỉnh, khắc phục, hoàn thiện cơ chế phối hợp, kiểm tra, giám sát trong công tác quản lý, sử dụng đất đai.

Các cơ quan, đơn vị, địa phương gửi báo cáo kết quả rà soát về Thanh tra tỉnh trước ngày 30/10/2026. Thanh tra tỉnh hoàn thành báo cáo tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh trước ngày 15/11/2026.

UBND tỉnh Cao Bằng nhấn mạnh: Người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước UBND tỉnh về tiến độ, chất lượng và kết quả thực hiện; trường hợp chậm trễ, báo cáo không đúng thực trạng hoặc triển khai hình thức, không đạt yêu cầu phải chịu trách nhiệm theo quy định.