(Thanh tra) - Đó là nội dung được Tòa án Nhân dân (TAND) tỉnh Khánh Hòa phối hợp cùng các cơ quan chức năng và UBND phường Cam Linh tổ chức phiên tòa giả định tuyên truyền, phổ biến pháp luật về chống khai thác IUU cho ngư dân về phòng, chống khai thác, chiều ngày 18/3.
Các đơn vị tham dự phiên tòa giả định là Chi đội Kiểm ngư số 4, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, Ban Tuyên giáo và Dân vận tỉnh Khánh Hòa, UBND phường Cam Linh cùng các ngư dân, người dân địa phương.
Tại phiên tòa giả định, TAND khu vực 2 – tỉnh Khánh Hòa xét xử các bị cáo Nguyễn Văn Sơn và Nguyễn Văn Cả bị truy tố về các tội: “Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép” theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 348 Bộ luật Hình sự và tội “gây rối loạn hoạt động của phương tiện điện tử” theo quy định tại điểm e khoản 2 Điều 287 Bộ luật Hình sự.
Kịch bản của phiên tòa giả định được xây dựng dựa trên những tình huống có thật, phản ánh rõ các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến khai thác thủy sản và những hậu quả pháp lý nghiêm trọng mà người vi phạm phải gánh chịu.
Theo đó, bị cáo Nguyễn Văn Cả là chủ tàu, bị cáo Sơn là thuyền trưởng. Cả khởi xướng việc tìm 6 ngư dân rồi sang vùng biển Philippines đánh bắt hải sản để ăn chia theo tỷ lệ chủ tàu hưởng 6, ngư dân hưởng 4 phần.
Nguyễn Văn Cả mua “vé thông tin” để nắm lịch tuần tra của nước bạn. Các bị cáo tháo thiết bị giám sát để lực lượng chức năng Việt Nam không phát hiện ra. Tuy nhiên, chuỗi hành vi trên bị lực lượng chức năng nước bạn phát hiện, tịch thu phương tiện và sau đó bị xử lý hình sự.
Tại phiên tòa, các bị cáo khai chỉ vì mưu sinh, hám lợi nhất thời dẫn đến phạm tội.
Qua quá trình tranh tụng, Hội đồng xét xử tuyên phạt bị cáo Nguyễn Văn Cả tổng cộng 10 năm tù; Nguyễn Văn Sơn 8 năm tù về hai tội danh nêu trên.
Ngoài vi phạm pháp luật hình sự, Hội đồng xét xử đã phân tích chi tiết các hành vi của hai bị cáo gây ảnh hưởng đến uy tín quốc gia trong nỗ lực gỡ “thẻ vàng” IUU.
Theo dõi phiên tòa, nhiều ngư dân bày tỏ thực sự “ngấm” và hiểu rõ những thông điệp pháp lý được chuyển tải qua từng tình huống, từng bản án cụ thể.
Sau khi theo dõi phiên tòa giả định, người dân cho rằng, hậu quả pháp lý của những hành vi tưởng chừng nhỏ nhưng hậu quả lại vô cùng lớn. Vì chỉ cần làm sai một chút thôi là lĩnh đủ hậu quả, không chỉ cho bản thân mà còn ảnh hưởng đến cả ngành Thủy sản của Việt Nam.
Sau phần xét xử giả định, chương trình tiếp tục với phần tọa đàm, trao đổi pháp luật về chống khai thác IUU giữa đại diện các cơ quan chức năng và bà con ngư dân.
Buổi tọa đàm do Thượng tá Nguyễn Ngọc Tú, Phó Chi đội trưởng Nghiệp vụ, Chi đội Kiểm ngư số 4; Thượng tá Phan Tất Đề, Phó Trưởng ban Nghiệp vụ, Chi đội Kiểm ngư số 4; ông Huỳnh Thế Vỹ, Phó Chánh án TAND khu vực 2, tỉnh Khánh Hòa; ông Võ Trọng Nghĩa, Phó Chủ tịch UBND phường Cam Linh cùng chủ trì, giải đáp mọi thắc mắc của bà con ngư dân.
Đại diện Chi đội Kiểm ngư số 4 đã giải thích chi tiết các băn khoăn, thắc mắc của bà con ngư dân. Theo đó, để khai thác hải sản đúng pháp luật và không vi phạm IUU, ngư dân cần tuân thủ 3 vùng biển (ven bờ, lộng, khơi) theo chiều dài tàu, đảm bảo giấy phép còn hạn, bật thiết bị giám sát hành trình (VMS) 24/7 và ghi nhật ký khai thác đầy đủ. Tuyệt đối không vượt ranh giới sang vùng biển nước ngoài, không đánh bắt bằng chất nổ, hóa chất.
Lực lượng kiểm ngư đưa ra các khuyến nghị đối với ngư dân như cần chủ động hoàn thiện giấy tờ, gia hạn giấy phép khai thác, đăng kiểm tàu cá trước mỗi chuyến ra khơi, tránh vi phạm do thiếu thủ tục theo luật định.
Cùng với đó, cần nâng cao hiểu biết pháp luật, tích cực tham gia các lớp tập huấn, cập nhật kịp thời các quy định mới về khai thác thủy sản. Bám sát thông tin cảnh báo, thường xuyên theo dõi hướng dẫn từ lực lượng chức năng để xác định đúng ranh giới, không vi phạm vùng biển nước ngoài.
Việc tuân thủ pháp luật là cách để ngư dân bảo vệ chính mình và giữ vững sinh kế lâu dài. Tại chương trình, ban tổ chức tổ chức lễ ký cam kết không vi phạm IUU. Đại diện các chủ tàu thuyền đánh bắt hải sản trên biển nghiêm túc tham gia, thể hiện quyết tâm cao trong việc tuân thủ pháp luật.
Phát biểu tại phiên tòa, ông Nguyễn Văn Hiền – Bí thư Đảng ủy Chi đội kiểm ngư số 4 cho biết, trong những năm qua, tình hình khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định đã và đang diễn ra khá phức tạp. Đáng chú ý, ngày 23/10/2017, Ủy ban châu Âu (EC) đã quyết định rút “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam.
Điều này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín quốc gia trên trường quốc tế, tác động tiêu cực đến việc xuất khẩu thủy sản của nước ta và trực tiếp nhất là ảnh hưởng đến kinh tế, đời sống của bà con ngư dân trên dải đất miền Trung nói riêng và cả nước nói chung.
Việc chấp hành nghiêm các quy định bắt buộc về khai thác thủy sản là nghĩa vụ pháp lý và trách nhiệm của mỗi người dân. Điều này nhằm mục đích giúp bà con nâng cao hiểu biết, từ đó tham gia đánh bắt, khai thác thủy sản đúng pháp luật, bảo vệ nguồn lợi bền vững.
Với mục tiêu đó, "Phiên tòa giả định" cùng buổi tọa đàm trao đổi sẽ tuyên truyền, phổ biến và giải đáp pháp luật cho bà con.
“Thông qua việc tái hiện lại quá trình điều tra, truy tố và xét xử giả định một cách sinh động, trực quan, chúng tôi hy vọng giúp bà con dễ nhớ, dễ hiểu và rút ra được những bài học sâu sắc cho chính mình”, ông Nguyễn Văn Hiền nhấn mạnh.
Thông điệp mạnh mẽ gửi đến cộng đồng đó là tuân thủ pháp luật chính là con đường duy nhất để bảo vệ sinh kế lâu dài, giữ gìn nguồn lợi thủy sản cho thế hệ mai sau.
Đồng thời, đây cũng là hành động thiết thực của mỗi ngư dân để cùng cả nước sớm tháo gỡ “thẻ vàng” của EC, đem lại lợi ích kinh tế chính đáng cho bà con.
