Dự thảo Kế hoạch và Đề cương giám sát “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về BHXH giai đoạn 2021-2026” được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại phiên họp thứ 4, ngày 14/7.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh, Phó Trưởng Đoàn Thường trực Đoàn giám sát, cho biết giám sát tập trung vào việc thực hiện chính sách, pháp luật về BHXH trong giai đoạn từ 2021-2026 trên phạm vi cả nước.

Đối tượng giám sát là Chính phủ, Bộ Nội vụ, Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và các Bộ, ngành có liên quan, HĐND các tỉnh, thành phố và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

Thời gian giám sát từ năm 2021 đến hết ngày 31/12/2026.

Cho ý kiến về nội dung này, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn lưu ý hoạt động giám sát cần tập trung vào các vấn đề chiến lược và những điểm nóng của ngành bảo hiểm.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn. Ảnh: quochoi.vn

Trong đó, theo Chủ tịch Quốc hội, trọng tâm là tình hình chấp hành pháp luật, giám sát việc ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành Luật BHXH; công tác tổ chức thực hiện chính sách của Chính phủ và BHXH Việt Nam trong thời gian qua.

Đề nghị giám sát việc quản lý và sử dụng Quỹ BHXH, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh đây là nội dung rất quan trọng, cần giám sát chặt chẽ tính an toàn, bền vững và hiệu quả đầu tư từ Quỹ BHXH, cũng như việc cân đối thu - chi trong cả ngắn hạn và dài hạn.

Đi kèm với đó, Chủ tịch Quốc hội cho rằng cần giám sát tình trạng trốn đóng, chậm đóng bảo hiểm, xem xét số liệu, làm rõ nguyên nhân và giải pháp xử lý các doanh nghiệp nợ đọng, trốn đóng BHXH nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân và người lao động.

Chủ tịch Quốc hội đặc biệt lưu ý về kết luận giám sát. Theo đó, kết luận phải chỉ rõ những kết quả đã đạt được, tồn tại, hạn chế; phân tích rõ nguyên nhân chủ quan, khách quan và trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

Kiến nghị giám sát cần rõ ràng và phân định rõ kiến nghị sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện hệ thống pháp luật; tránh đưa ra các kiến nghị chung chung.

Về phương thức giám sát, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu đổi mới, bảo đảm tiết kiệm, đúng tiến độ, hạn chế tối đa việc làm ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của các cơ quan, đơn vị được giám sát.

Ông định hướng nên sử dụng công nghệ trong việc tổng hợp, phân tích dữ liệu; có thể nghiên cứu sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ đọc, xử lý khối lượng tài liệu lớn.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự thảo Kế hoạch và Đề cương giám sát “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về BHXH giai đoạn 2021-2026”. Ảnh: quochoi.vn

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh đây là chuyên đề giám sát đặc biệt quan trọng, tác động trực tiếp đến đời sống của nhân dân và sự phát triển bền vững của hệ thống an sinh xã hội nước nhà.

“Yêu cầu đặt ra đối với hoạt động giám sát là phải bảo đảm tính thực chất, dựa trên số liệu tin cậy; chỉ rõ trách nhiệm của các bên và đưa ra những kiến nghị cụ thể, có tính khả thi”, bà Thanh nhấn mạnh.

Về nội dung giám sát và các đề cương giám sát, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Đoàn giám sát tập trung vào tình hình thi hành pháp luật về BHXH; công tác quản lý và sử dụng hiệu quả Quỹ BHXH; việc cân đối thu - chi của quỹ trong cả ngắn hạn và dài hạn; vấn đề chậm đóng, trốn đóng BHXH; công tác cải cách thủ tục hành chính…

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản nhất trí dự kiến tổ chức 3 đoàn công tác tại: Hải Phòng, Quảng Ninh, Quảng Ngãi, An Giang, Sơn La, Đắk Lắk và TPHCM, cùng với định hướng hạn chế yêu cầu địa phương phải báo cáo nhiều lần hoặc tổ chức làm việc trực tiếp nhiều đợt; chỉ tổ chức làm việc trực tiếp với các cơ quan, đơn vị khi thực sự cần thiết.