(Thanh tra) - Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cho rằng áp dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ để phát hiện vi phạm hành chính phải đồng thời tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình chấp hành xử lý vi phạm để “không bỏ lọt vi phạm, không làm mất nhiều thời gian của người chịu sự điều chỉnh”.
Thảo luận tại tổ về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) chiều 26/10, một trong những vấn đề được đại biểu quan tâm là quy định về xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử; cho phép xử phạt không lập biên bản đối với trường hợp được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ.
Về xử lý vi phạm hành chính trong môi trường điện tử, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường cho biết có trường hợp phản ánh không biết, không nhận được quyết định xử phạt. Vì thế, theo ông, cần có chứng cứ điện tử để chứng minh người vi phạm đã nhận quyết định mà không chấp hành hay không.
Thêm nữa, trong thực tế, có nhiều trường hợp bán xe nhưng không đổi đăng ký dẫn đến người vi phạm không bị xử lý, người đứng tên trên giấy tờ lại bị xử lý. Hay có trường hợp cho mượn xe ô tô, người lái vượt đèn đỏ, nhưng chủ sở hữu xe bị xử phạt.
“Chúng ta xử lý người vượt chứ không xử lý chủ sở hữu xe. Phạt tiền người vượt nhưng lại giữ xe của người chủ sở hữu liệu có đúng không?", Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh cho rằng xử lý vi phạm hành chính cần vừa đủ sức răn đe nhưng cần đúng người, đúng hành vi vi phạm.
Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc cũng quan tâm đến việc phát hiện vi phạm hành chính bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử.
Nhấn mạnh bây giờ chúng ta đã có đầy đủ các điều kiện, vấn đề là làm sao hướng dẫn rõ ràng, ông Nguyễn Duy Ngọc ví dụ các biển chỉ dẫn, biển tốc độ phải cụ thể, rõ ràng để người dân đi trên tuyến đường đó dễ thực hiện.
Nếu đi trên tuyến đường đó mà có vi phạm thì cũng dễ chấp hành quyết định xử phạt. Ví dụ, đi tuyến cao tốc Lào Cai - Hà Nội, đã xuống đến cuối tuyến mà vẫn phải quay lại Lào Cai, nơi xảy ra vi phạm, để nộp phạt thì quá khó khăn, ông Nguyễn Duy Ngọc nói.
Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cho rằng chúng ta áp dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ để phát hiện vi phạm hành chính phải đồng thời tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình chấp hành xử lý vi phạm để “không bỏ lọt vi phạm, không làm mất nhiều thời gian của người chịu sự điều chỉnh”.
Về nội dung này, cơ quan thẩm tra dự án luật là Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị tiếp tục nghiên cứu, có các giải pháp phù hợp để người vi phạm kịp thời được thông báo về hành vi vi phạm của mình, bảo đảm quyền giải trình, khiếu nại, khởi kiện của người vi phạm, tránh việc tiếp tục vi phạm do không biết.
Cơ quan thẩm tra đồng thời đề nghị tăng cường trang thiết bị, chia sẻ dữ liệu, hoàn thiện phương thức, quy trình thực hiện để hạn chế việc người vi phạm vừa phải thực hiện các thủ tục trên môi trường điện tử song vẫn phải đến làm việc trực tiếp với cơ quan, người có thẩm quyền.
Vấn đề khác được nhiều đại biểu Quốc hội đề cập là đề xuất nâng mức phạt tối đa với cá nhân và tổ chức.
Dự thảo luật đề xuất nâng mức phạt tiền tối đa trong xử phạt vi phạm hành chính lên 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân (mức hiện hành 1 tỷ), lên 3 tỷ đối với tổ chức (mức hiện hành 2 tỷ).
Bí thư Thành ủy Quảng Ninh Quản Minh Cường cho biết có ý kiến cho rằng mức phạt cao thì có trường hợp không thể nộp phạt nhưng có quan điểm lại cho rằng cần phạt nặng để răn đe.
Dẫn chứng, ông Cường cho biết trước đây cấm người điều khiển phương tiện giao thông mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn nhưng không được. Đến khi xử phạt nặng thì “gần như không ai dám uống rượu mà lái xe”.
“Cách đây 5 năm thôi, tình trạng uống rượu rồi lái xe máy, ô tô vẫn còn nhiều. Hiện nay về cơ bản, đặc biệt ở đô thị gần như không còn, nhất là với lái xe ô tô”, theo Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh.
Phó Bí thư Đảng ủy Chính phủ Nguyễn Thị Tuyến (đại biểu Quốc hội đoàn Hà Nội), cho rằng việc điều chỉnh mức tiền phạt cần được xem xét trong bối cảnh quy mô nền kinh tế đã thay đổi, tính chất và hậu quả của nhiều hành vi vi phạm ngày càng nhiều và lớn.
Những vi phạm trong lĩnh vực môi trường, an toàn thực phẩm, tài chính hoặc xây dựng mà lợi ích thu được từ hành vi vi phạm có thể lớn hơn so với mức tiền phạt, theo bà Tuyến, người ta có thể chấp nhận nộp tiền phạt.
“Nếu xử phạt quá thấp, người vi phạm có thể coi tiền phạt là một khoản chi phí trong hoạt động kinh doanh”, bà Tuyến nhìn nhận. Vì vậy, việc nâng mức phạt lên là rất cần thiết.
Bà ủng hộ nâng mức xử phạt thuộc lĩnh vực: tiêu chuẩn kỹ thuật đo lường chất lượng, sản phẩm, hàng hóa, định danh và xác thực điện tử, bảo vệ môi trường và an toàn vệ sinh thực phẩm đến 1,5 tỷ đồng thì đây là những lĩnh vực mới và phù hợp điều kiện hiện nay.
Theo bà, cần xác định mức phạt dựa trên ba yếu tố: tính chất và mức độ vi phạm, hậu quả gây ra cho xã hội, lợi ích bất hợp pháp mà người vi phạm thu được.
Theo bà Tuyến, hành vi nghiêm trọng, cố ý, tái phạm nhiều lần cần xử lý đủ sức răn đe. Nhưng đối với vi phạm lần đầu, ít nghiêm trọng, có khả năng khắc phục ngay thì cần có sự phân hóa phù hợp.
“Nếu quy định mức phạt rất cao nhưng khó tổ chức thi hành, không thu được tiền phạt hoặc không khắc phục được hậu quả, thì hiệu quả thực tế vẫn còn hạn chế”, đại biểu Quốc hội đoàn Hà Nội nói.
Vì vậy, bà đề nghị cùng với việc nâng mức phạt tiền tối đa, cần coi trọng hơn các biện pháp buộc khắc phục hậu quả, thu hồi lợi ích bất hợp pháp, đình chỉ hoạt động vi phạm và yêu cầu khôi phục lại tình trạng ban đầu.
“Mục tiêu cuối cùng phải là ngăn chặn được vi phạm, khắc phục được thiệt hại, chứ không đơn thuần là thu được nhiều tiền”, bà Tuyến nhấn mạnh.
