Từ lấy số thứ tự đến thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử, người dân là đối tượng trực tiếp hưởng lợi khi “đi từng ngõ gõ từng nhà” đưa kỹ năng số đến tận cơ sở. Ảnh: Phú Đức

“Gõ cửa” từng nhà để tháo gỡ rào cản công nghệ

Một chủ trương về chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi những tiện ích được tạo ra đến được với người dân và giúp họ giải quyết công việc thuận lợi hơn. Khoảng cách từ một ứng dụng nằm trên điện thoại đến việc người dân có thể tự thao tác đôi khi vẫn còn khá xa.

Kế hoạch số 449/KH-UBND ngày 23/9/2026 của UBND TP Cần Thơ đang tìm cách rút ngắn khoảng cách đó bằng Chiến dịch “60 ngày ra quân đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người dân kỹ năng số, sử dụng các dịch vụ số”.

Trong 60 ngày, từ 10/10 đến 8/12/2026, chiến dịch được triển khai đồng bộ tại các xã, phường. Tổ Công nghệ số cộng đồng là lực lượng nòng cốt, phối hợp đoàn viên, thanh niên, công an cấp xã và các doanh nghiệp công nghệ, viễn thông.

Điểm mới nằm ngay trong cách tiếp cận, thay vì chờ người dân tìm đến công nghệ, lực lượng hỗ trợ mang công nghệ đến tận cửa nhà.

“Đi từng ngõ, gõ từng nhà” vì thế không chỉ dừng ở một đợt ra quân rầm rộ. Đằng sau mỗi cánh cửa là những nhu cầu rất khác nhau. Người cao tuổi có thể cần hướng dẫn sử dụng VNeID; người thường xuyên giải quyết thủ tục hành chính cần biết cách nộp hồ sơ trực tuyến; tiểu thương cần làm quen thanh toán không dùng tiền mặt.

Đặc biệt, những người cao tuổi, người khuyết tật, người có kỹ năng số hạn chế hay người dân tại khu vực nông thôn, địa bàn khó khăn được đặt vào nhóm cần quan tâm. Với họ, trở ngại đôi khi không phải thiếu điện thoại thông minh hay đường truyền Internet, mà là chưa biết bắt đầu từ đâu, bấm vào đâu và làm thế nào để hoàn thành một thao tác.

Bởi vậy, lực lượng cơ sở không chỉ nói cho người dân nghe. Kế hoạch yêu cầu hướng dẫn từng người, làm mẫu từng thao tác và hỗ trợ đến khi người dân sử dụng được.

Đây chính là phần người dân có thể trực tiếp hưởng lợi từ chuyển đổi số, thay vì mỗi lần thực hiện một dịch vụ lại phải nhờ con cháu hoặc tìm người hỗ trợ, họ từng bước có thể tự làm. Một thủ tục thực hiện được tại nhà có thể bớt một chuyến đi; một lần thanh toán điện tử thành công có thể giảm việc mang theo tiền mặt; biết sử dụng VNeID có thể giúp khai thác thuận tiện hơn những tiện ích đã được tích hợp.

Công nghệ lúc ấy không còn là khái niệm xa người dân, mà trở thành công cụ nằm trong tay họ.

Đưa kỹ năng số qua từng cánh cửa

Đích đến đáng quan tâm của chiến dịch không phải người dân đã “được nghe” bao nhiêu về chuyển đổi số, mà là sau khi được cầm tay hướng dẫn, họ có thể tự mình thực hiện những thao tác cần thiết.

Kế hoạch đặt mục tiêu trên 80% người trưởng thành được hướng dẫn và có phát sinh sử dụng ít nhất một dịch vụ số thiết yếu. Việc thực hiện phải có số liệu hoặc minh chứng xác nhận.

Điều này buộc hoạt động ở cơ sở phải tiến thêm một bước là không dừng ở việc chỉ cho người dân biết, mà phải giúp họ làm được.

Sở Khoa học và Công nghệ TP Cần Thơ được giao làm đầu mối triển khai, theo dõi chiến dịch “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đưa kỹ năng và dịch vụ số đến gần người dân. Ảnh: Phú Đức

Sở Khoa học và Công nghệ TP Cần Thơ được giao làm đầu mối tham mưu, hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc và tổng hợp kết quả thực hiện trên toàn thành phố. Sở cũng phối hợp với doanh nghiệp viễn thông bảo đảm hạ tầng, đường truyền, hỗ trợ kỹ thuật và tổng hợp những mô hình, cách làm phù hợp để nhân rộng.

Song song với việc mở cánh cửa tiện ích số, người dân cũng phải được trang bị một “lớp khóa” bảo vệ mình. Khi giao dịch và thủ tục ngày càng dịch chuyển lên môi trường điện tử, nguy cơ giả mạo cơ quan Nhà nước, ngân hàng, dịch vụ công hay lừa đảo trực tuyến cũng trở thành vấn đề không thể xem nhẹ.

Kế hoạch vì vậy gắn kỹ năng sử dụng với khả năng nhận diện lừa đảo, bảo vệ dữ liệu cá nhân và phòng tránh những rủi ro trên môi trường mạng.

Sau 60 ngày, điều đáng chờ đợi không phải chỉ là bao nhiêu con ngõ đã có lực lượng đi qua hay bao nhiêu căn nhà đã được “gõ cửa”. Quan trọng hơn là sau mỗi lần gõ cửa ấy, người dân mang về được gì.

Đó có thể là một người lớn tuổi lần đầu tự sử dụng VNeID; một người dân biết nộp thủ tục trực tuyến mà không phải đi lại; một tiểu thương quen với thanh toán không tiền mặt; hay đơn giản là một người biết dừng lại trước đường link đáng ngờ thay vì trở thành nạn nhân của lừa đảo.

Khi “đi từng ngõ, gõ từng nhà” giúp người dân từ chỗ ngại công nghệ thành biết dùng, từ phải nhờ người khác thành tự thao tác, chuyển đổi số mới tạo ra giá trị cụ thể ngay trong đời sống thường ngày.