(Thanh tra) - Đó là ý kiến phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại Hội nghị trực tuyến triển khai các giải pháp cấp bách khống chế bệnh dịch tả lợn châu Phi (DTLCP) diễn ra sáng ngày 4/3.
Cùng dự và chủ trì có Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Nguyễn Xuân Cường; các bộ, ngành và các địa phương.
Các địa phương phải xắn tay ngay vào cuộc
Tại hội nghị, Thủ tướng Chính phủ nêu “chống dịch như chống giặc”, các địa phương phải xắn tay ngay vào việc. Cần tuyên truyền để không gây hoang mang, bán tháo lợn hay quay lưng với thịt lợn sạch.
“Một khẩu hiệu đặt ra là chống dịch như chống giặc để chúng ta huy động các cấp, các ngành xắn tay áo, ngăn chặn có hiệu quả DTLCP, hiện đã xâm nhập vào 7 tỉnh của Việt Nam. Nếu chúng ta có biện pháp mạnh, ngăn chặn tốt, kịp thời hơn thì dịch không lây lan rộng. Trung Quốc với sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống chính trị, đến nay họ đã khống chế dịch được đến 90%. Đây là bài học kinh nghiệm cho chúng ta”, Thủ tướng nêu rõ.
Thủ tướng cũng yêu cầu cả hệ thống chính trị, các cấp, các ngành, doanh nghiệp và người chăn nuôi phải thực hiện nghiêm túc, hiệu quả Chỉ thị 04/CT-TTg ngày 20/2/2019 của Thủ tướng về việc triển khai đồng bộ các giải pháp cấp bách khống chế bệnh DTLCP.
Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước Thủ tướng về kết quả phòng, chống bệnh DTLCP tại địa phương mình quản lý.
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu các cấp, các ngành, theo chức năng được phân công, phải xắn tay vào cuộc như cử cán bộ, cung cấp phương tiện, không chỉ ra văn bản chỉ đạo mà có những biện pháp, hướng dẫn hành động kịp thời. Ảnh: PH
“Không phải đơn thuần là việc của Chi cục Thú y, Bộ NN&PTNT mà mỗi địa phương đều phải ra tay thì mới hiệu quả. Do đó, các cấp, các ngành, theo chức năng được phân công, phải xắn tay vào cuộc như cử cán bộ, cung cấp phương tiện, không chỉ ra văn bản chỉ đạo mà có những biện pháp, hướng dẫn hành động kịp thời. Ví dụ, Bộ Tài chính phải có hướng dẫn thanh toán kịp thời cho các địa phương. Bộ Thông tin và Truyền thông cần đẩy mạnh tuyên truyền về vấn đề này, để không gây hoang mang và quay lưng với thịt lợn sạch, không để do vấn đề này mà ngành Chăn nuôi ở Việt Nam bị ứ đọng, đình trệ”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Thủ tướng cũng yêu cầu, cần tổ chức kiểm tra, xử lý nghiêm khắc địa phương nào không làm. Từ Chỉ thị 04, các cấp, các ngành cần cụ thể hóa, triển khai rõ ràng hơn, chứ không chung chung, đại khái.
Tại hội nghị, Thủ tướng đã yêu cầu làm rõ vì sao dịch lây lan rộng dù đã chủ động trong công tác phòng, chống dịch cũng như tìm ra các nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên. Tại sao có hiện tượng thương lái gia tăng số lượng vận chuyển lợn từ Bắc vào Nam? Thủ tướng cho rằng, cần kiểm soát tốt việc vận chuyển này chứ không phải ngăn chặn hoàn toàn.
Thủ tướng cũng yêu cầu các cấp, các ngành phải làm tốt công tác thông tin, tuyên truyền để không gây hoang mang, bán tháo lợn, cần vận động người chăn nuôi cam kết và thực hiện 5 không: Không giấu dịch; Không mua bán, vận chuyển lợn bệnh, lợn chết; Không giết mổ, tiêu thụ thịt lợn bệnh, lợn chết; Không vứt lợn chết ra môi trường; Không sử dụng thức ăn dư thừa chưa qua xử lý nhiệt.
Dịch bệnh đã lan rộng tại 7 tỉnh, thành phố
Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến cho biết, sau khi xuất hiện tại tỉnh Hưng Yên ngày 1/2, bệnh DTLCP tiếp tục lan rộng ra các tỉnh, TP khác gồm: Thái Bình, Hải Phòng, Thanh Hoá, Hà Nam, Hà Nội và mới đây nhất là Hải Dương. Tổng số lợn bị mắc bệnh DTLCP và phải tiêu huỷ là 4.231 con với tổng trọng lượng 297 tấn.
Tại TP Hà Nội, từ ngày 22/2 - 2/3, bệnh DTLCP đã được phát hiện tại hộ chăn nuôi lợn rừng của ông Nguyễn Thái Sơn, tại tổ 17, phường Ngọc Thuỵ, quận Long Biên. Toàn bộ 25 con lợn rừng dương tính với virus gây bệnh DTLCP đã được tiêu huỷ.
Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường kiểm tra công tác phòng chống dịch tại Hải Phòng. Ảnh: PH
Ngay sau khi phát hiện các ổ dịch, bên cạnh việc ngay lập tức tổ chức tiêu huỷ lợn bị mắc bệnh, Cục Thú y (Bộ NN&PTNT) đã chỉ đạo các địa phương, bao gồm cả Hà Nội lấy tổng cộng 388 mẫu của 98 hộ chăn nuôi lợn xung quanh các hộ có lợn mắc bệnh DTLCP để xét nghiệm. Cục Thú y cũng đã giải trình tự gen của virus DTLCP. Đến nay, chưa có ổ dịch nào qua 30 ngày.
Cũng theo Thứ trưởng Phùng Đức Tiến, qua công tác kiểm tra đánh giá tình hình cho thấy, các địa phương đã vào cuộc rất gấp gáp, từ lãnh đạo tỉnh, huyện cho đến người dân đều áp dụng mọi biện pháp ngăn chặn, tích cực tiêu độc khử trùng, phun vôi bột và tiêu huỷ khi có lợn mắc dịch. Tuy nhiên chúng ta có 14 triệu hộ chăn nuôi quy mô nông hộ, bởi vậy việc phòng chống dịch gặp nhiều khó khăn.
Cũng tại hội nghị, nhiều địa phương kiến nghị sửa đổi, bổ sung chính sách hỗ trợ người dân tiêu hủy lợn bị bệnh DTLCP để khuyến khích người dân khai báo khi có dịch như hỗ trợ kinh phí để xét nghiệm mẫu, phục vụ công tác kiểm soát giết mổ, kinh doanh thịt lợn. Đồng thời hỗ trợ kinh phí chống dịch tại các địa phương, vì để tìm kiếm nguồn hỗ trợ lợn tiêu huỷ gặp rất nhiều khó khăn.
Cả hệ thống chính trị phải vào cuộc để ngăn chặn, khống chế dịch bệnh
Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, Bộ NN&PTNT đã kiến nghị với Thủ tướng Chính phủ đưa vào nghị quyết phiên họp thường kỳ của Chính phủ cho phép hỗ trợ 80% giá thị trường đối với lợn con, lợn thịt và tăng gấp 1,5 đến 1,8 lần đối với lợn nái và lợn đực giống buộc phải tiêu hủy; bỏ điều kiện phải khai báo và có xác nhận của UBND cấp xã khi nuôi lợn vì không khả thi; kinh phí lấy từ quỹ phòng, chống thiên tai của địa phương. Trong quá trình triển khai phải đảm bảo tính công khai, minh bạch và kịp thời hỗ trợ cho người chăn nuôi.
Huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc để tổ chức ngăn chặn, khống chế bệnh DTLCP; đặc biệt là các ngành công an, quân đội, Ban Chỉ đạo 389, cơ quan hải quan các cấp... siết chặt tình trạng buôn bán, vận chuyển lậu lợn, sản phẩm lợn;
Đồng thời sẵn sàng tham gia ứng phó, hỗ trợ việc xử lý ổ dịch, tiêu hủy lợn khi dịch bệnh lây lan diện rộng, tiêu hủy lợn với số lượng lớn; chỉ đạo các bộ, ngành thành lập các đoàn công tác đến các địa phương để kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các nội dung của Chỉ thị số 04/CT-TTg và công tác phòng, chống dịch bệnh tại các địa phương và các văn bản của Bộ NN&PTNT.
Bộ NN&PTNT cũng đề nghị Thủ tướng chỉ đạo chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương xây dựng và ban hành kịch bản cho các tình huống dịch bệnh xuất hiện ở quy mô và phạm vi khác nhau tại địa phương để tổ chức thực hiện; phải chịu trách nhiệm trong việc ngăn chặn bệnh DTLCP xâm nhiễm và lây lan trên diện rộng tại địa phương; xây dựng và phê duyệt kế hoạch chủ động phòng, chống dịch bệnh động vật hằng năm để bảo đảm có đầy đủ nguồn lực (kinh phí, nhân lực, hóa chất,...) cho công tác phòng, chống dịch bệnh kịp thời, hiệu quả;
Duy trì, tăng cường nguồn lực cho hệ thống thú y các cấp theo đúng quy định của Luật Thú y, đối với các địa phương đã thực hiện việc sáp nhập cơ quan thú y các cấp với các ngành nghề khác cần khẩn trương kiện toàn lại theo đúng quy định của Luật Thú y.
Đề nghị các tổ chức quốc tế (FAO, OIE) và các nước (Mỹ, Úc, EU...) xem xét, hỗ trợ Việt Nam trong công tác phòng, chống bệnh DTLCP và các loại dịch bệnh động vật khác.
Bộ NN&PTNT đề nghị cần thông tin, truyền thông sâu rộng để mọi người chăn nuôi, người tham gia buôn bán, giết mổ, vận chuyển lợn, sản phẩm lợn và cả xã hội cùng vào cuộc để kiểm soát tốt và không để dịch bệnh lây lan.
Tuyên truyền, vận động người chăn nuôi, buôn bán thực hiện nghiêm túc 5 không theo quy định của Luật Thú y (các Điều 13, 25 và 27); phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm và không thực hiện các biện pháp chống dịch dẫn đến dịch bệnh lây lan; bệnh không lây sang người nên người tiêu dùng không nên quay lưng với các sản phẩm thịt lợn an toàn và bảo đảm chất lượng.
Lê Phương
