Ngày 14/1, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội phối hợp với Trạm Y tế phường Vĩnh Hưng tổ chức khám sức khỏe miễn phí cho khoảng 300 đối tượng chính sách trên địa bàn phường. Ảnh: Quang Vinh

Năm 2026 được xác định là dấu mốc then chốt khi nhiều chính sách nền tảng bắt đầu đi vào thực tiễn. Theo lộ trình, người dân Việt Nam sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí tối thiểu một lần mỗi năm, ưu tiên theo nhóm đối tượng.

Đây là lần đầu tiên hoạt động khám sức khỏe định kỳ được đặt trong khuôn khổ chính sách toàn dân, có nguồn lực bảo đảm, với chi trả chủ yếu từ Quỹ Bảo hiểm y tế, kết hợp ngân sách Nhà nước và các nguồn hợp pháp khác.

Liên quan đến chính sách bảo hiểm y tế, theo bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế (Bộ Y tế) thì chủ trương này không phải xóa bỏ toàn bộ chi phí y tế mà là lộ trình giảm dần phần người dân phải tự chi trả, tập trung vào các dịch vụ thiết yếu, phổ biến tại tuyến y tế cơ sở.

Trong thời gian tới, nhiều mức đồng chi trả hiện nay sẽ từng bước được điều chỉnh giảm, hướng tới việc người dân được thụ hưởng đầy đủ hơn các dịch vụ chăm sóc sức khỏe cơ bản.

Theo kế hoạch triển khai Nghị quyết số 72-NQ/TW về giải pháp đột phá tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân và Luật Phòng bệnh có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, Bộ Y tế đề xuất triển khai theo ba giai đoạn.

Cụ thể, giai đoạn 2026 - 2027, ngay từ năm đầu, mỗi người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí tối thiểu một lần/năm theo lộ trình ưu tiên; nhóm cận nghèo và người từ 75 tuổi trở lên hưởng trợ cấp xã hội được thanh toán 100% chi phí trong phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế.

Giai đoạn 2028 - 2030 phấn đấu giảm tỷ lệ chi tiền túi xuống dưới 30%, mở rộng danh mục thuốc, dịch vụ và kỹ thuật; sau năm 2030, Việt Nam hướng tới bao phủ bảo hiểm y tế toàn dân và từng bước miễn viện phí trong gói dịch vụ y tế cơ bản.

Theo ông Phạm Đức Mạnh, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), khám sức khỏe định kỳ là giải pháp then chốt để phát hiện sớm các bệnh không lây nhiễm như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hay ung thư, những bệnh đang gây gánh nặng lớn về chi phí và chất lượng sống nếu phát hiện muộn.

Với những định hướng lớn này đang từng bước được hiện thực hóa tại cơ sở. Trên tinh thần đó, ngày 14/1, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội phối hợp UBND phường Vĩnh Hưng (thành phố Hà Nội) đã tổ chức lễ công bố hợp tác toàn diện với Trạm Y tế phường và khám sức khỏe miễn phí cho khoảng 300 người dân thuộc các nhóm chính sách, người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.

Hoạt động này được xem là mô hình cụ thể hóa Nghị quyết 72, đưa dịch vụ y tế chất lượng cao đến gần dân, sát dân hơn.

Việc hợp tác toàn diện giữa Bệnh viện Đại học Y Hà Nội và Trạm Y tế phường Vĩnh Hưng không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của y tế cơ sở. Ảnh: Quang Vinh.

Theo Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội Nguyễn Lân Hiếu, việc tăng cường liên kết giữa bệnh viện tuyến trên và y tế cơ sở sẽ giúp “hồi sinh” các trạm y tế hoạt động chưa hiệu quả, nâng cao năng lực chuyên môn và chất lượng chăm sóc ban đầu.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng khẳng định quyết tâm nhân rộng mô hình này, coi đây là giải pháp thiết thực để phục vụ người dân trong bối cảnh chính quyền địa phương hai cấp.

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, về ý nghĩa dài hạn đối với việc khám sức khỏe định kỳ miễn phí không chỉ là hoạt động chuyên môn mà là chính sách an sinh xã hội nền tảng, góp phần giảm gánh nặng chi phí y tế, giảm quá tải bệnh viện và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực quốc gia, đúng với tinh thần lấy phòng bệnh làm trung tâm mà Nghị quyết 72 đã xác lập.