Lạng Sơn quyết liệt xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp. Ảnh: PV

Từ mệnh lệnh chống lãng phí đến những cuộc thanh tra "xuyên mùa"

Hồi cuối tháng 6 năm 2025, Thanh tra Chính phủ ban hành Kế hoạch số 1238 về thanh tra chuyên đề phòng, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng cơ sở nhà, đất của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp nhà nước quản lý.

Ông Đậu Trường An, Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn cho biết, ý thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ tài sản công, UBND tỉnh Lạng Sơn đã lập tức vào cuộc. Sự đồng lòng từ lãnh đạo tỉnh đến cơ quan thanh tra được cụ thể hóa bằng các báo cáo rà soát chặt chẽ và kế hoạch thanh tra chuyên đề tại Văn bản số 1704 ngày 7/8/2025.

Nhận mệnh lệnh từ UBND tỉnh, ngày 22/8/2025, Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn đã ký Quyết định số 258, chính thức tiến hành cuộc thanh tra chuyên đề về nhà, đất công trên toàn địa bàn.

Ông Đậu Trường An, Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn tại buổi làm việc với đại diện Cục I, Thanh tra Chính phủ ngày 18/5/2026. Ảnh: PV

Khối lượng công việc lớn, đòi hỏi đoàn thanh tra phải làm việc không quản ngày đêm. Để bảo đảm tính chính xác, công tâm, đúng pháp luật, không bỏ lọt vi phạm, Chánh Thanh tra tỉnh đã ban hành Quyết định số 358 để gia hạn thời gian thanh tra.

Cuộc thanh tra kéo dài suốt 6 tháng, ngày 12/2/2026, Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn đã ban hành Kết luận số 105. Bản kết luận thanh tra này gần 30 trang kèm theo 11 phụ lục với 100 trang đã bóc tách toàn diện bức tranh quản lý tài sản công tại Lạng Sơn.

Những con số "biết nói"

1.394 cơ sở nhà, đất vào "tầm ngắm" của cuộc thanh tra (373 cơ sở nhà, đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; 368 cơ sở nhà, đất không sử dụng…). Trong đó, Đoàn thanh tra đã trực tiếp xác minh thực tế tại 331 cơ sở thuộc thẩm quyền quản lý của 34 cơ quan, đơn vị. Đằng sau những con số, những gam màu sáng, tối được thanh tra chỉ rõ.

Qua thanh tra phát hiện hàng trăm cơ sở nhà, đất không sử dụng, có nguy cơ gây lãng phí. Trong ảnh: Trạm Khuyến nông, đường 3/2, phường Kỳ Lừa sử dụng không đúng mục đích. Ảnh: PV

Qua thanh tra đã chỉ ra có 65 cơ sở nhà, đất sử dụng không đúng mục đích; 14 cơ sở nhà, đất sử dụng không đúng đối tượng; 9 cơ sở nhà, đất để xảy ra tình trạng lấn, chiếm đất; đáng chú ý có đến 112 cơ sở nhà, đất không sử dụng có nguy cơ lãng phí.

Không dừng lại ở việc chỉ ra lỗi sai, tại Kết luận số 105 yêu cầu tất cả các đơn vị được thanh tra phải công khai kết luận thanh tra theo đúng Luật Thanh tra; đồng thời thực hiện nghiêm túc việc khắc phục và báo cáo kết quả thực hiện trước ngày 31/3/2026.  

Tính quyết liệt và tinh thần đôn đốc "đến nơi, đến chốn" của Thanh tra tỉnh được chứng minh qua Văn bản số 356 ngày 3/4/2026. Tính đến ngày 12/5/2026, 100% (34/34) cơ quan, đơn vị được thanh tra đã nghiêm túc thực hiện việc công khai và gửi báo cáo kết quả khắc phục kiến nghị.

Nhiều cơ sở nhà, đất không sử dụng dẫn đến xuống cấp, hư hỏng. Trong ảnh: Điểm trường Minh Khai, phố Minh Khai, phường Kỳ Lừa không sử dụng. Ảnh: PV

Theo Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn, hiệu ứng từ cuộc thanh tra chuyên đề của Thanh tra tỉnh đã kích hoạt chiến dịch "hồi sinh" nhà, đất công trên quy mô toàn tỉnh.

Dưới sự tham mưu kịp thời của các sở, ngành, Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn ban hành hàng loạt quyết định quan trọng, mở đường cho việc xử lý dứt điểm các cơ sở nhà, đất dôi dư, sử dụng sai mục đích.

“Có thể nói, cuộc thanh tra đã tháo gỡ được những "nút thắt" pháp lý, giúp các tài sản từng bị xem là "gánh nặng dôi dư" trở thành nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương”, ông Đậu Trường An khẳng định.

Ông Phạm Ngọc Hưng, Phó Trưởng phòng 1, Cục I, Thanh tra Chính phủ tại buổi làm việc với Thanh tra tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: PV

Tiếp tục “cuộc chiến” chống lãng phí với nhà, đất dôi dư

Thực hiện Kế hoạch số 1319 của Thanh tra Chính phủ, ngày 11/5/2026, Chánh Thanh tra tỉnh Lạng Sơn tiếp tục ban hành Quyết định số 173, chính thức mở màn cho chiến dịch thanh tra chuyên đề về cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp giai đoạn hai.

Thanh tra tỉnh Lạng Sơn công bố quyết định thanh tra chuyên đề nhà đất dôi dư sau sắp xếp giai đoạn hai được tổ chức ngày 18/5/2026. Ảnh: PV

Quyết định thanh tra được chính thức công bố vào chiều ngày 18/5/2026. Hiện tại, Đoàn thanh tra đang làm việc trực tiếp tại các "điểm nóng" về quản lý cơ sở nhà, đất tại 5 sở, ngành và 15 UBND các xã, phường.

"Chiến dịch" của Thanh tra tỉnh Lạng Sơn trong việc xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư, kém hiệu quả sau sáp nhập đã chứng minh: Chống lãng phí không phải là những khẩu hiệu chung chung, mà phải được bắt đầu từ những hành động kiên quyết, những kết luận thanh tra thấu lý, đạt tình và một tinh thần đôn đốc không mệt mỏi.

Những ngôi nhà công sản từng khóa chặt cửa, những mảnh đất từng bị lấn chiếm hay bỏ hoang tại xứ Lạng đang dần được trả lại đúng giá trị của chúng, phục vụ cho lợi ích của Nhân dân và sự phát triển của quê hương. Hành trình ấy vẫn đang tiếp diễn, và bước chân của những người làm công tác thanh tra Lạng Sơn trên con đường chống lãng phí vẫn vẹn nguyên sự mạnh mẽ, tiên phong.

Kỳ II: “Đánh thức” hàng trăm cơ sở nhà, đất công dôi dư