(Thanh tra) - Số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết của các cơ quan hành chính giảm mạnh so với cùng kỳ năm 2011. Các vụ khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài nhiều năm đã được kiểm tra, rà soát lại quy trình giải quyết, đảm bảo khách quan, đúng pháp luật. Đó là nhận định của các đại biểu tại hội nghị trực tuyến sơ kết 6 tháng triển khai thực hiện Chỉ thị số 14/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Kế hoạch 1130/KH-TTCP của Thanh tra Chính phủ về kiểm tra, rà soát giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo phức tạp, tồn đọng, kéo dài, diễn ra ngày 11/12, tại Hà Nội.
Chuyển biến tích cực
Tổng Thanh tra Huỳnh Phong Tranh nhận định, công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo đã có chuyển biến tích cực. Các bộ, ngành, địa phương đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, triển khai, tổ chức nhiều hội nghị quán triệt, phổ biến Chỉ thị 14 và Kế hoạch 1130. Công tác phối hợp giữa các bộ, ngành, đại phương được tăng cường, nâng cao.
Tổng Thanh tra nhấn mạnh, nổi bật là các cấp chính quyền và cả hệ thống chính trị đã vào cuộc với quyết tâm cao, tạo niềm tin cho nhân dân. Việc tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu nại, quyết định xử lý tố cáo đã có hiệu lực pháp luật được nhiều địa phương, bộ, ngành quan tâm chỉ đạo và có chuyển biến rõ rệt.
Bên cạnh những mặt tích cực, Tổng Thanh tra cũng chỉ rõ nhưng hạn chế, tồn tại. Theo Tổng Thanh tra, một số địa phương chưa quán triệt đầy đủ Chỉ thị của Thủ tướng nên lúng túng, chưa thống nhất khi giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo tồn đọng, phức tạp, kéo dài. Có địa phương quyết tâm không cao, không đưa ra các giải pháp để triển khai thực hiện Chỉ thị.
Qua rà soát thấy có vụ việc đang còn thuộc thẩm quyền của huyện nhưng đã đẩy lên trung ương giải quyết; hay có vụ việc đang là thẩm quyền của tỉnh nhưng chưa giải quyết mà có ý trông chờ tổ công tác của trung ương. Có những vụ việc đã có ý kiến của Thủ tướng Chính phủ nhung vẫn chưa thực hiện dứt điểm.
“Sự phối hợp giữa địa phương và trung ương còn chưa chặt chẽ. Có vụ việc khi giải quyết ở địa phương giải thích khác đến trung ương lại giải thích khác, đơn thư chuyển lòng vòng gây búc xúc, tốn kém cho người dân. Thậm chí có vụ việc giải quyết không công tâm, khách quan, có tiêu cực, tham nhũng. Quy trình công khai dân chủ thực hiện chưa tốt. Bộ máy thế nào, chính sách cho cán bộ làm công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo ra sao cũng chưa được quan tâm”, Tổng Thanh tra nói.
Tổng Thanh tra Huỳnh Phong Tranh đề nghị trong thời gian tới, các cấp, các ngành cần tiếp tục thực hiện Chỉ thị 14, Kế hoạch 1130 và Nghị quyết kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XIII về việc tiếp tục nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực hiện chính sách pháp luật trong giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân đối với các quyết định hành chính về đất đai. Mục tiêu hàng năm phải giải quyết 85% số vụ việc khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền; triển khai thực hiện các quyết định giải quyết khiếu nại, quyết định xử lý tố cáo đã có hiệu lực pháp luật đạt 80%. Trong năm 2013, phấn đấu giảm tình hình khiếu kiện gay gắt, đông người, nhất là đoàn đông người kéo về Hà Nội, TP Hồ Chí Minh.
Các bộ, ngành, địa phương cần nâng cao trách nhiệm quản lý hành chính nhà nước; đồng thời tăng cường thanh tra trách nhiệm, tập trung chỉ rõ những sai sót trong giải quyết khiếu nại, tố cáo, nếu phát hiện sai phạm thì phải xử lý nghiêm để bảo đảm lòng tin của người dân. Các bộ, ngành chức năng cần tăng cường hơn nữa việc kiểm tra, chỉ đạo, hướng dẫn địa phương giải quyết khó khăn, vướng mắc trong quá trình giải quyết khiếu nại, tố cáo, nhất là trong lĩnh vực đất đai, thi hành luật đất đai.
Rà soát xong 527/528 vụ khiếu nại, tố cáo tồn đọng, kéo dài
Phó Tổng Thanh tra Nguyễn Văn Thanh cho biết, sau 6 tháng triển khai thực hiện Chỉ thị số 14/CT-TTg và Kế hoạch 1130, số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết của các cơ quan hành chính giảm mạnh so với cùng kỳ năm 2011. Nhiều bức xúc trong dân đã được giải tỏa, mức độ gay gắt của khiếu kiện nói chung, khiếu kiện đông người, phức tạp nói riêng trong cả nước trước mắt có phần dịu bớt.
Các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài nhiều năm đã được kiểm tra, rà soát lại quy trình giải quyết, đảm bảo khách quan, đúng pháp luật. Công tác hòa giải cơ sở được coi trọng và thực hiện ngày càng có hiệu quả nên nhiều vụ việc khiếu nại đã được giải quyết ngay từ cơ sở.
Tính đến ngày 30/11/2012, các vụ việc khiếu nại, tố cáo tồn đọng, phức tạp, kéo dài đã được rà soát là 527/528 vụ việc, đạt 99,81%, trong đó thống nhất chấm dứt xem xét 253 vụ; xem xét giải quyết lại hoặc có những trường hợp cá biệt phải vận dụng chính sách để hỗ trợ 162 vụ (chiếm 30,74%); xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ 41 vụ; Thanh tra Chính phủ và các bộ, ngành hữu quan đang thống nhất phương án giải quyết 29 vụ và 42 vụ thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương.
Cơ quan quản lý nhà nước các cấp đã tiếp 72.547 lượt người, 606 lượt đoàn đông người; tiếp nhận và xử lý 20.746 đơn thư khiếu nại, tố cáo. Đến nay đã giải quyết 5.685 vụ khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền, đạt tỷ lệ 43,67% (cao hơn cùng kỳ năm trước 6,85%). Qua đó, đã kiến nghị thu hồi cho Nhà nước, trả lại cho tập thể, công dân 6.212 triệu đồng, 15 ha đất, kiến nghị xử lý hành chính 18 người, chuyển cơ quan điều tra xem xét trách nhiệm hình sự 3 vụ việc với 4 người.
Đặc biệt, các bộ, ngành, địa phương đã thực hiện 5.809/6.806 quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật (đạt 85.4%); 840/953 quyết định xử lý tố cáo có hiệu lực pháp luật (chiếm 88,1%). Trong đó 68/73 vụ việc khiếu nại có ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ đã được triển khai thực hiện (đạt 93,2%).
Công tác thanh tra trách nhiệm của thủ trưởng cơ quan hành chính cấp dưới trong tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo cũng được tích cực triển khai thực hiện. Các cấp, các ngành đã tiến hành 1.589 cuộc thanh tra trách nhiệm, kịp thời chấn chỉnh những tồn tại, khuyết điểm trong việc quán triệt, lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện pháp luật về giải quyết khiếu nại, tố cáo tại địa phương, đơn vị, kiến nghị xử lý hành chính 18 người, chuyển cơ quan điều tra tiếp tục xem xét 3 vụ, 4 người.
Công khai kết quả giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo
Tại hội nghị, 11 ý kiến của các bộ, ngành, địa phương đã thảo luận, kiến nghị, đề xuất những giải pháp hữu hiệu góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Chu Phạm Ngọc Hiển đặt vấn đề, các vụ việc khiếu nại, tố cáo kéo dài hiện này chủ yếu liên quan đến đất đai. Qua rà soát thấy có nhiều vụ việc địa phương đã giải quyết hết thẩm quyền, Thanh tra Chính phủ, bộ, ngành cũng đã có ý kiến kết luận, thậm chí có vụ việc đã có ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng những vẫn không dứt điểm được hay các vụ tồn đọng do yếu tố lịch sử để lại nếu giải quyết thỉ kéo theo nhiều vụ việc khác phải giải quyết. Những vụ việc này phải giải quyết như thế nào? Trường hợp cố tình trây ỳ thì xử lý ra sao?
“Người đứng đầu các cấp phải trực tiếp lãnh đạo thì mới có thể tạo sự chuyển biến. Các trường hợp vi phạm phải xử lý nghiêm; nếu giải quyết khiếu nại, tố cáo sai thì phải bồi thường vì trên thực tế có những vụ việc giải quyết không đúng nên cố tình bao che, tránh né dẫn đến khiếu nại, tố cáo kéo dài. Thanh tra Chinh phủ cần chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành giải quyết một số vụ việc đặc thù. Kết quả giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo tồn đọng phức tạp kéo dài phải công khai minh bạch để chấm dứt khiếu nại”, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường đề xuất.
Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Hồng Khanh đồng ý với nhận định của Bộ Tài nguyên và Môi trường, đồng thời tán thành với mục tiêu TTCP đặt ra, nhưng cho rằng việc phấn đấu giải quyết triệt để rất khó. Lãnh đạo TP Hà Nội đề nghị Thanh tra Chính phủ sớm xây dựng phần mềm về tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo. “Đây là vấn đề hết sức quan trọng để tạo sự thống nhất trong việc giải quyết cũng như công khai, minh bạch, bảo vệ quyền lợi của người tố cáo, khiếu nại”.
Hồng Hà
