Trốn thuế hay quyết toán sai?

Cty Sông Chu là Công ty do Nhà nước làm chủ sở hữu, ngành nghề kinh doanh chính là khai thác, xử lý và cung cấp nước và một số ngành nghề khác. Tại Kết luận số 587, Công ty này đã để xảy ra sai phạm về thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Cụ thể, năm 2011 đơn vị báo cáo quyết toán tài chính, báo cáo kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh, trong đó: Có lợi nhuận từ hoạt động tài chính là 4.275.739.538 đồng. Công ty đã hạch toán và quyết toán số lợi nhuận này vào phần lợi nhuận được miễn thuế TNDN. Số lợi nhuận 4.275.739.538 đồng là khoản tiền thu lãi từ số tiền Nhà nước cấp bù thủy lợi phí cho Công ty thay cho nông dân trong năm, Công ty đã nhận về và gửi vào các ngân hàng. Theo quy định tại mục V, điểm 5; mục VI phần C Thông tư số 130/2008/TT-BTC ngày 26/12/2008 của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành Nghị định số 124/2008/NĐ-CP ngày 11/12/2008 của Chính phủ hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp thì: Thu nhập khác là các khoản thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế mà khoản thu nhập này không thuộc các ngành, nghề lĩnh vực kinh doanh có trong đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp, trong đó thu nhập từ tiền lãi gửi, lãi cho vay vốn bao gồm: Lãi tiền gửi tại các tổ chức tín dụng, lãi cho vay vốn dưới mọi hình thức theo quy định của pháp luật, phí bảo lãnh tín dụng… đều phải chịu thuế TNDN, thuế suất là 25%. Như vậy, năm 2011, Cty Sông Chu đã hoạch toán, quyết toán sai với quy định nêu trên, số thuế TNDN phải truy thu về ngân sách Nhà nước không hề nhỏ hơn 1 tỷ đồng.

Từ việc quyết toán sai của năm 2011, Đoàn thanh tra tiếp tục lật lại hồ sơ của năm 2010 cho thấy: Báo cáo quyết toán tài chính, báo cáo kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh cũng xảy ra sai phạm tương tự năm 2011. Lợi nhuận từ hoạt động tài chính là 2.213.152.640 đồng, Công ty đã hạch toán, quyết toán số lợi nhuận này vào phần lợi nhuận được miễn thuế TNDN. Số tiền phải truy thu về ngân sách Nhà nước là 2.213.152.640 x 25% = 553.288.160 đồng. Như vậy, tổng số sai phạm của cả hai năm 2010 và 2011 là hơn 1.6 tỷ đồng.

Sai phạm nhưng được “bỏ qua”?!

Một sai phạm khác của Cty Sông Chu cũng được vạch ra trong Kết luận số 587 đó là việc trích lập quỹ khen thưởng và phúc lợi trong 02 năm 2010 và 2011. Theo bảng thống kê tổng số tiền trích 02 quỹ khen thưởng, phúc lợi trong tổng lợi nhuận trước thuế của cả năm 2010 và 2011 là hơn 11 tỷ đồng. Kết luận đã khẳng định việc Công ty này trích các quỹ trước thuế là trái với các quy định của Nhà nước mà cụ thể là trái với các quy định tại Nghị định số 09/2009/NĐ-CP ngày 5/2/2009 của Chính phủ.

Sai phạm tại Cty Sông Chu đã rõ, tuy nhiên điều đáng nói ở đây là tính nghiêm minh và công bằng của Kết luận thanh tra số 587. Ngoài việc thu hồi số tiền hơn 1.6 tỷ đồng sai phạm về ngân sách Nhà nước (Công ty đã thực hiện), không hề thấy nhắc tới việc trách nhiệm của người đứng đầu khi để xảy ra sai phạm nêu trên; đồng thời việc trích 02 quỹ khen thưởng, phúc lợi trước thuế với số tiền hơn 11 tỷ đồng trái với quy định của Nhà nước cũng không thấy kiến nghị xử lý (?!).

Nam Hà