Bắc Ninh “mạnh tay” với nạn khai thác đất trái phép. Ảnh minh hoạ: Thanh Hoa

Thất thoát tài nguyên, thuế, phí của Nhà nước

Thời gian qua, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh đã lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt công tác quản lý, thanh tra, kiểm tra, giám sát các tổ chức, cá nhân được cấp phép hoạt động khoáng sản trên địa bàn tỉnh.

UBND tỉnh Bắc Ninh cũng đôn đốc triển khai các giải pháp bảo vệ, khai thác, sử dụng tài nguyên khoáng sản hiệu quả, hợp pháp.

Tuy nhiên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Đào Quang Khải nhận định, việc quản lý, giám sát đối với các hoạt động khai thác, thu hồi khoáng sản nhóm IV (nhóm khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường) còn nhiều tồn tại.

Thời gian gần đây, ở tỉnh Bắc Ninh, một số địa phương nổi lên tình trạng tổ chức, cá nhân khai thác vượt trữ lượng, vượt phạm vi, mức sâu được cấp phép, vận chuyển khoáng sản (đất san lấp) đi tiêu thụ sai vị trí được cấp phép.

Một số địa phương để xảy ra tình trạng lợi dụng quy định về việc thu hồi khoáng sản từ các công trình, dự án, từ hoạt động san gạt, hạ thấp độ cao đất ở, đất vườn, đất trồng cây lâu năm để khai thác, tiêu thụ khoáng sản trái phép gây thất thoát tài nguyên, các khoản thuế, phí cho ngân sách Nhà nước, mất an ninh, trật tự tại địa bàn.

Thậm chí có trường hợp, cơ quan báo chí, các phương tiện truyền thông, công dân gọi điện đến các cơ quan chức năng của tỉnh để phản ánh, kiến nghị.

Trên cơ sở báo cáo, đề xuất của Công an tỉnh tại Công văn số 187/CAT-CSKT ngày 12/1/2026, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các sở, cơ quan và UBND các xã, phường tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai, nghiêm túc thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm.

Mục tiêu là chấn chỉnh, khắc phục những tồn tại trong hoạt động khai thác, thu hồi khoáng sản; nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ, khai thác, sử dụng tài nguyên khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường trên địa bàn tỉnh phục vụ thi công các công trình, dự án, nhiệm vụ quan trọng, trọng điểm của quốc gia, của tỉnh trong thời gian tới.

Tăng cường kiểm tra khai thác khoáng sản

UBND tỉnh Bắc Ninh yêu cầu cấp xã, phường tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện, đấu tranh, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân khai thác, vận chuyển, tiêu thụ khoáng sản làm vật liệu xây dựng (đất, đá, cát, sỏi) trái phép, gây ô nhiễm môi trường; các đối tượng lợi dụng việc hoạt động thi công công trình, san gạt, hạ thấp độ cao đất ở, đất vườn, đất trồng cây lâu năm để khai thác, tiêu thụ khoáng sản trái phép.

Cấp xã công khai đường dây nóng, lập tổ phản ứng nhanh đảm bảo 24/24 giờ tiếp nhận thông tin để kịp thời xử lý hoạt động khai thác khoáng sản trái phép.

Cơ quan chức năng kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vận chuyển, tập kết, kinh doanh khoáng sản không có nguồn gốc hợp pháp.

Chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm toàn diện trước Chủ tịch UBND tỉnh và trước pháp luật nếu để xảy ra hoạt động khai thác, tiêu thụ khoáng sản trái phép nhưng không hoặc chậm xử lý.

Công an tỉnh tiếp tục chỉ đạo các lực lượng chức năng, công an cấp xã tăng cường công tác nắm tình hình địa bàn, lĩnh vực; kịp thời phát hiện các sai phạm trong hoạt động khai thác khoáng sản để đấu tranh, xử lý theo quy định của pháp luật hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân sai phạm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng quản lý chặt chẽ khối lượng khoáng sản thu hồi tại các dự án, công trình, đảm bảo nguồn vật liệu này được sử dụng đúng mục đích, tránh thất thoát, lãng phí hoặc gây ô nhiễm môi trường.

Sở quy định điểm đổ, tiếp nhận khoáng sản (đất san lấp) được thu hồi từ các dự án, công trình trong Giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản, tránh thất thoát khoáng sản ra tỉnh ngoài, trong khi nhiều công trình, dự án của tỉnh Bắc Ninh đang thiếu nguồn đất san lấp.

Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm phối hợp cung cấp thông tin, tài liệu cho Công an tỉnh để phục vụ công tác điều tra, xác minh các vụ án, vụ việc liên quan đến hoạt động khai thác, tiêu thụ khoáng sản.