(Thanh tra) - Giải thưởng sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số năm 2026 thu hút 329 tác phẩm từ hơn 40 nhà xuất bản, tổ chức và đối tác liên kết. Qua xét chọn, 10 tác phẩm được trao giải, ghi nhận giá trị khoa học, khả năng ứng dụng và sức lan tỏa của các công trình.
Sáng 4/10, nhân dịp Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia năm 2026, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ trao Giải thưởng sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số năm 2026.
Giải thưởng nhằm tôn vinh những cuốn sách, bộ sách tiêu biểu có giá trị khoa học, giá trị ứng dụng và sức lan tỏa; ghi nhận đóng góp của các tác giả, nhà khoa học và những người làm công tác xuất bản, đồng thời góp phần đưa tri thức khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đến gần hơn với bạn đọc và đời sống xã hội.
Giải thưởng được tổ chức trong khuôn khổ triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết số 03/NQ-CP của Chính phủ và Quyết định số 1169/QĐ-TTg ngày 16/6/2025 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Chương trình “Đẩy mạnh truyền thông thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW” đến năm 2030.
Ngày 23/3/2026, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Quyết định số 1884/QĐ-BKHCN phê duyệt Đề án tổ chức “Giải thưởng Sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.
Ngay trong năm đầu tiên tổ chức, Giải thưởng thu hút 329 tác phẩm từ hơn 40 nhà xuất bản, các tổ chức và đối tác liên kết gửi tham dự.
Các tác phẩm được xem xét, đánh giá trên cơ sở giá trị khoa học, tính mới, khả năng ứng dụng và chất lượng xuất bản. Theo cơ cấu, Giải thưởng có 22 giải, gồm 11 giải dành cho sách in và 11 giải dành cho sách điện tử.
Trên cơ sở kết quả chấm chọn, 10 tác phẩm được trao giải, gồm 9 tác phẩm sách in và 1 tác phẩm sách điện tử. Trong đó có 1 Giải Nhất, 3 Giải Nhì, 3 Giải Ba và 3 Giải Khuyến khích.
Kết quả này thể hiện nguyên tắc xét chọn dựa trên chất lượng, giá trị khoa học, giá trị ứng dụng và chất lượng xuất bản của từng tác phẩm.
Giải Nhất được trao cho bộ Sách Đỏ Việt Nam gồm hai tập: Tập 1 - Động vật, do GS.TS. Nguyễn Quảng Trường chủ biên; Tập 2 - Thực vật và nấm, do GS.TS. Trần Thế Bách, TS. Nguyễn Thế Cường, TS. Đỗ Văn Hải và TS. Bùi Hồng Quang đồng chủ biên. Bộ sách do Nhà xuất bản Khoa học tự nhiên và Công nghệ xuất bản.
Bộ sách cung cấp thông tin về các loài động vật, thực vật và nấm quý hiếm, bị đe dọa tại Việt Nam; phục vụ nghiên cứu, giảng dạy, quản lý tài nguyên thiên nhiên và bảo tồn đa dạng sinh học.
Ba Giải Nhì được trao cho các tác phẩm “AI và con người” của GS.TSKH. Hồ Tú Bảo; “Bình dân học vụ số - Kỹ năng số cơ bản” của TS. Trần Văn Khải; “Phát triển lực lượng sản xuất mới để đột phá trong kỷ nguyên số” của PGS.TS. Vũ Thanh Sơn. Trong đó, “AI và con người” là tác phẩm sách điện tử duy nhất được trao giải năm nay.
Ba Giải Ba gồm “Cấp cứu ngoại viện” do PGS.TS. Hoàng Bùi Hải chủ biên; “Lịch sử chữ quốc ngữ (1615-1919)” của TS. Phạm Thị Kiều Ly; “An toàn điện hạt nhân” của GS.TS. Phạm Duy Hiển.
Ba Giải Khuyến khích được trao cho “Cẩm nang sử dụng kháng sinh trong bệnh viện”; “Tầm nhìn cải cách cho quy hoạch phát triển đô thị tại Việt Nam - Nuôi dưỡng tương lai, tái lập trật tự nhân văn trong quy hoạch”; và “Kinh tế học vì lợi ích chung: Làm thế nào để các quyết định kinh tế phụng sự số đông”.
Các tác phẩm được trao giải trải rộng trên nhiều lĩnh vực, từ khoa học tự nhiên, công nghệ, y học, kinh tế, khoa học xã hội đến kỹ năng số và chuyển đổi số.
Sự đa dạng về lĩnh vực và loại hình xuất bản cho thấy vai trò của sách trong việc kết nối tri thức khoa học với thực tiễn, phổ biến kết quả nghiên cứu và lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo trong xã hội.
Mỗi tác phẩm được tôn vinh là sự ghi nhận đối với công sức, trí tuệ và tinh thần sáng tạo của các tác giả, nhóm tác giả và những người làm công tác xuất bản; đồng thời góp phần đưa những tri thức có giá trị đến gần hơn với bạn đọc.
Giải thưởng hướng tới khuyến khích các tác giả, nhà khoa học, chuyên gia và các đơn vị xuất bản tiếp tục đầu tư cho những công trình có chất lượng, giá trị khoa học và khả năng ứng dụng; thúc đẩy phát triển sách khoa học, công nghệ và xuất bản số.
Thông qua Giải thưởng, sự kết nối giữa nghiên cứu, xuất bản và phổ biến tri thức tiếp tục được tăng cường, góp phần hình thành một hoạt động trong lĩnh vực xuất bản sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, phục vụ sự nghiệp phát triển khoa học, công nghệ và phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
