Cán bộ Thanh tra tỉnh Lào Cai hướng dẫn, giải thích các quy định pháp luật cho công dân tại Trụ sở Tiếp công dân của Thanh tra tỉnh. Ảnh: Bùi Bình

Ở nhiều địa bàn miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số của tỉnh Lào Cai, việc tiếp cận thông tin pháp luật vẫn còn không ít khó khăn. Đây cũng là lý do Thanh tra tỉnh Lào Cai lựa chọn cách đưa pháp luật đến với người dân thông qua chính các hoạt động chuyên môn thường xuyên của ngành.

Theo kế hoạch triển khai Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2035”, 100% công chức cơ quan Thanh tra tỉnh sẽ được quán triệt nội dung Đề án và các văn bản triển khai liên quan. Việc quán triệt được thực hiện thường xuyên thông qua các cuộc họp cơ quan, sinh hoạt chi bộ và các hoạt động chuyên môn trong suốt giai đoạn 2026 - 2035.

Không dừng ở việc nâng cao nhận thức cho đội ngũ công chức, kế hoạch còn hướng tới đưa các quy định pháp luật đến gần hơn với người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và những địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Những nội dung được ưu tiên phổ biến đều gắn trực tiếp với hoạt động của ngành Thanh tra và quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, như Luật Thanh tra, Luật Tiếp công dân, Luật Khiếu nại, Luật Tố cáo, Luật Phòng, chống tham nhũng cùng các văn bản hướng dẫn thi hành.

Theo ông Nguyễn Duy Tuyên, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lào Cai, để pháp luật thực sự đi vào cuộc sống, việc tuyên truyền cần xuất phát từ thực tiễn của từng địa bàn, phù hợp với điều kiện, phong tục tập quán và khả năng tiếp cận thông tin của người dân.

“Đối với những địa bàn vùng sâu, vùng xa, việc tuyên truyền, giải thích pháp luật cần được thực hiện bằng những hình thức phù hợp với điều kiện thực tế và đặc điểm của từng địa phương. Chúng tôi xác định lồng ghép công tác phổ biến pháp luật trong hoạt động thanh tra, tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo để người dân dễ tiếp cận, dễ hiểu và thực hiện đúng các quy định của pháp luật”, ông Tuyên cho biết.

Tinh thần đó sẽ được cụ thể hóa ngay trong các cuộc thanh tra hành chính, thanh tra chuyên ngành và thanh tra trách nhiệm tại cơ sở. Bên cạnh việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, công chức thanh tra sẽ kết hợp giải thích, hướng dẫn các quy định pháp luật liên quan đến đất đai, xây dựng, chính sách dân tộc và những vấn đề thường phát sinh trong thực tiễn địa phương.

Công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo cũng được xem là một “kênh” phổ biến pháp luật hiệu quả. Thông qua từng vụ việc cụ thể, cán bộ làm nhiệm vụ tiếp dân sẽ giải thích các quy định liên quan, giúp người dân hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình, đồng thời góp phần hạn chế tình trạng khiếu kiện vượt cấp, kéo dài.

Bên cạnh hoạt động trực tiếp tại cơ sở, Thanh tra tỉnh Lào Cai cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Các quy định mới về thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng sẽ được cập nhật kịp thời trên Trang thông tin điện tử của cơ quan; đồng thời mở rộng tuyên truyền trên môi trường số, các phần mềm chuyên dụng và nền tảng mạng xã hội như Facebook, Zalo.

Một nội dung khác được chú trọng là nâng cao năng lực đội ngũ báo cáo viên pháp luật và công chức làm công tác phổ biến pháp luật. Theo đó, cán bộ sẽ được tham gia các lớp bồi dưỡng, tập huấn về kiến thức pháp luật, chính sách dân tộc, kỹ năng phổ biến pháp luật đặc thù và kỹ năng chuyển đổi số do các cơ quan chức năng của tỉnh tổ chức.

Từ những cuộc thanh tra, những buổi tiếp công dân đến môi trường số, Thanh tra Lào Cai đang hướng tới mục tiêu đưa pháp luật đến gần hơn với đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Khi các quy định của pháp luật được giải thích bằng ngôn ngữ dễ hiểu, gắn với những vấn đề người dân quan tâm, hiệu quả tuyên truyền sẽ không chỉ dừng lại ở việc phổ biến thông tin mà còn góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật ngay từ cơ sở.